Sipas njoftimit, vlera totale e detyrimeve të fshira arrin në rreth 91.6 milionë euro, ku përfshihen gjoba administrative dhe detyrime të tjera të akumuluara ndër vite.

Tatimet sqarojnë se për detyrimet e periudhës 2015–2019 vijon të aplikohet skema lehtësuese, ku tatimpaguesit mund të përfitojnë fshirje të pjesshme të principalit dhe falje të gjobave e kamatëvonesave, nëse plotësohen kushtet dhe afatet e përcaktuara deri më 30 qershor 2026./a.d

Ibrahimaj tha se ky vendim u mor pasi prej më shumë se 2 javësh çmimi ka qenë drejt rënies dhe tregu global është stabilizuar.

“Miratuam 3 ligje që lidhen me statutin e shoqërive europiane. Të tria këto projektligje pritet të miratohen brenda muajit korrik dhe do të plotësohen me një grup tjetër ligjesh për të cilat jemi në pritje të miratimit nga BE për t’i kaluar në Parlament. Një vendim tjetër që miratuam lidhet me përfundimin e situatës së veçantë në tregun e hidrokarbureve, që do të thotë se sot ndërpresim Bordin e Transparencës. Prej më shumë se 2 javësh çmimi ka ardhur duke u reduktuar. Tregu është stabilizuar dhe kjo është arsyeja pse vendosëm të ndërpresim Bordin”, tha Ibrahimaj./kb

Edhe me formulën e re të propozuar, detyrimi për taksën e shtëpive do të llogaritet mbi vlerën e pronës, por shkallë e taksës propozohet nga 0.1 deri në 0.2% të vlerë nga 0.05% që është në fuqi. Shkalla e taksës së propozuar për kategorinë e ndërtesave të banimit rritet nga 2 deri në 3 fish nga sa aplikohet.

Për taksimin e banesës së parë, formula e re përcakton zbritje 50% të vlerës së shtëpisë si të patatueshme. Por për zbritjen e 50% të vlerës si të patatueshme, te banesa e parë, për rrjedhojë që të paguhet gjysma e taksës, përcakton se do të përfitohet nëse vlera e shtëpisë (mbi të cilën do të llogaritet taksa) nuk kalon dyfishin e vlerës së pragut maksimal si të patatueshëm. Në të kundërt nëse vlera e shtëpisë tejkalon dyfishin e vlerës së pragut të patatueshëm (kjo vlerë është e ndarë në 7 kategori sipas bashkive), zbritje të patatueshme përfiton vetëm pragun e përcaktuar në draft.

Pra e thënë më thjeshtë nëse vlera e shtëpisë do të jetë më e ulët sesa dyfishi i pragut të zbritjes, taksa do të llogaritet për 50% të vlerës. Nëse vlera e shtëpisë është mbi dyfishin e pragut të zbritjes, si vlerë të patatueshme qytetari do të përfitojë vetëm pragun e zbritjes. Pra në këtë rast nuk përfiton 50% të vlerës së shtëpisë, si të patatueshme.

“Zbritja për banesën e parë përjashton nga taksimi një pjesë të vlerës së banesës së parë. Për banesat me vlerë deri në dyfishin e pragut të zbritjes, taksa llogaritet vetëm mbi 50% të vlerës së banesës. Si rrjedhojë, individi është i detyruar të paguajë vetëm gjysmën (1/2) e taksës që do të paguante nëse prona nuk do të ishte banesa e tij e parë. Për banesat e para me vlerë më të lartë, përjashtohet nga taksimi vetëm pjesa e vlerës që korrespondon me pragun e zbritjes dhe taksa llogaritet mbi pjesën e vlerës që tejkalon këtë prag”, shpjegohet në relacion e draftit.

Pragu maksimal i zbritjes është propozuar të ndahet në 7 kategori bashkish. Në kategorinë e parë është vendosur bashkia e Tiranës me një prag të patatueshmë maksimal deri në 8.4 mln lekë. Në kategorinë e dytë përfshihet bashkia e Durrësit, Himarë, Vlorë, Sarandë me një prag të patatueshëm maksimal prej 4,750,000 lekë.

P.sh, nëse një qytetar disponon në Tiranë, një pronë, si banesë të parë banimi me vlerë 10 mln lekë, taksa do t’i llogaritet mbi gjysmën e vlerës së shtëpisë. Pasi vlera e shtëpisë (10 mln lekë) është nën dyfishin e pragut të patatueshëm (8.4 mln lekë x2 = 16.8 mln lekë).

Në këtë rast nëse e llogarisim detyrimin me një nga shkallët e propozuara të taksës 0.1%, do të jetë 5,000 lekë në vit (5 mln lekë që është gjysma e vlerës së shtëpisë, pasi qytetari përfiton zbritje të patatueshme 50% të vlerës x 0.1% = 5,000 lekë në vit.

Nëse qytetari përfiton zbritje 50% të vlerës të shtëpisë së patatueshme, detyrimi për takën e ndërtesës nuk do t’i ndryshojë nga sa paguan aktualisht.

Formula në fuqi detyrimin për taksën e ndërtesës, e llogarit sa 0,05% e vlerës së shtëpisë. Vlera e shtëpisë llogaritet mbi çmimet e referencës. Për Tiranën në 2023 u miratuan çmimet e reja fiskale për 32 zona kadastrale.

Sipas llogaritje të Monitor detyrimi për taksën e ndërtesës në Tiranë e llogaritur mbi çmimet e reja të referencës varion nga 3,600 lekë deri në 10,200 lekë në vit, sipas zonave kadastrale. Llogaritja është bërë për një apartament me sipërfaqe 90 m2.

Ndërsa me formulën e re nësë për një apartament me vlerë 20 mln lekë, mbi dyfishin e pragut të zbritshëm (8.4 mln lekë x2 =16.8 mln lekë), qytetari nuk përfiton zbritje të patatueshme sa 50% të vlerës së shtëpisë, por vetëm pragun e lejuar.

20 mln lekë (vlera e shtëpisë) – 8,4 mln lekë (pragu i zbritjes për Bashkinë Tiranë) = 11.6 mln lekë (është vlera e shtëpisë mbi të cilën llogaritet taksa) x 0.1% (niveli i propozuar i taksës) = 11,600 lekë në vit detyrimi i ri për t’u paguar./Monitor /kb

Edhe bizneset i blejnë makineritë dhe pajisjet më shtrenjtë se mesatarja e Bashkimit Europian, duke qenë ky një faktor i rëndësishëm që i bën ata kjo konkurrues dhe frenon investimet në teknologji. Sipas të dhënave të publikuara nga Eurostat për nivelet krahasuese të çmimeve të investimeve në vitin 2024, indeksi i çmimeve për kategorinë “makineri, pajisje dhe produkte të tjera” në Shqipëri ishte 111, ose 11% mbi mesataren e BE-së, e cila merret si bazë 100.

Shqipëria renditet kështu ndër vendet me çmimet më të larta në Europë për këtë kategori investimesh, duke lënë pas edhe disa vende të zhvilluara të Bashkimit Europian dhe më e shtrenjta në Ballkan, çka rrit kostot, duke mos pasur një avantazh konkurrues në Ballkan dhe as në Europë.

Në krahasim me vendet e BE-së, Shqipëria është e treta më e shtrenjta dhe në total në Europë është e pesta, pas Zvicrës (121), Islandës (117), Maltës (121) dhe Danimarkës (114). Kosto e këtij zëri, që përfshin Makineri industriale, linja prodhimi, pajisje elektrike dhe elektronike, kompjuterë, automjete dhe mjete të tjera të përdorura nga bizneset, është më e lartë se në shtete të tilla si Franca Gjermania, Italia (shiko grafikun).

Sipas Eurostat, Figura 2 paraqet indekset e nivelit të çmimeve për makineri dhe pajisje, ku përfshihen produktet metalike dhe pajisjet, pajisjet elektrike dhe optike, si dhe mjetet e transportit.

Nga 36 vendet e analizuara, vendi më i shtrenjtë për makineri, pajisje dhe produkte të tjera ishte Zvicra, me indeks 124, ndërsa më i liri ishte Turqia, me indeks 67.

Tipari kryesor i këtij grafiku është se çmimet për këtë kategori produktesh janë relativisht të ngjashme mes vendeve, ndryshe nga ndërtimi, ku diferencat janë më të mëdha.

E shtrenjtë për makineritë, por e lirë për investimet

Ndërsa çmimet e makinerive e pajisjeve janë të larta, për ndërtimin, Shqipëria renditet ndër më të lirat, me 53% të mesatares së BE-së, duke lënë pas vetëm Malin e Zi (51) dhe Bosnjë Hercegovinën (48), me këtë të fundit që është më e lira në Europë.

Figura 3 paraqet indekset e nivelit të çmimeve për ndërtimin.

Vendet më të shtrenjta për investime në ndërtim ishin Zvicra dhe Gjermania, me indekse përkatësisht 146 dhe 145, të ndjekura nga Luksemburgu dhe Suedia.

Fakti që Shqipëria është e lirë për ndërtimet bën që ajo të renditet nën mesataren e BE-së përsa i përket treguesit të investimeve, që mat ndërtesat për banim dhe jo rezidenciale, punimet inxhinierike dhe makineritë e pajisjet e produkte të tjera, me 69% të mesatares së BE-së. Megjithatë, ajo rendite e dyta më e shtrenjtë në rajon, pas Serbisë (70%).

Sipas Eurostat, Figura 1 paraqet indekset e nivelit të çmimeve për investimet totale në vitin 2024. Zvicra dhe Gjermania regjistruan nivelet më të larta të çmimeve për investime, përkatësisht me indekse 130 dhe 122.

Në skajin tjetër, vendet më pak të shtrenjta për investime ishin Turqia dhe Bosnjë-Hercegovina, me indekse përkatësisht 59 dhe 66.

Indekset banohen në dy anketa të të dhënave për çmimet, të kryera në vitin 2024 në kuadër të Programit Eurostat-OECD për Paritetet e Fuqisë Blerëse (PPP). Dy anketat mbulojnë ndërtimin — banesa, ndërtesa jorezidenciale dhe vepra inxhinierike civile — si dhe makineritë, pajisjet dhe produkte të tjera. Rezultatet paraqiten në formën e indekseve të nivelit të çmimeve, të cilat krahasojnë nivelet e çmimeve të vendeve me mesataren e BE-së, sqaron Eurostat./Monitor.al/kb

Ky tregues krahason sa kushton e njëjta shportë mallrash dhe shërbimesh në vende të ndryshme, duke eliminuar efektin e kursit të këmbimit dhe diferencave në nivelin e të ardhurave.

Për Shqipërinë, indeksi për grupin “Karburante dhe lubrifikantë për mjetet private të transportit” ishte 110.5%, që do të thotë që për të blerë të njëjtën sasi karburanti, që një qytetari në BE do ti duheshin 100, një përdoruesi shqiptar të automjeteve do ti duheshin 110.5 euro.

Në terminologjinë e Eurostat, kjo kategori përfshin: benzinën, naftën, gazin për automjete (LPG/CNG), vajrat lubrifikues dhe produkte të ngjashme për mirëmbajtjen e automjeteve private.

Ndonëse Shqipëria është ndër vendet më të varfra të Europës, në të ardhurat për frymë (43% e mesatares se BE) dhe konsumin individual sipas fuqisë blerëse (48% e BE) duke lënë pas vetëm Bosnjë Hercegovinën, ata që kanë makina detyrohen të blejnë karburantin me çmime më të shtrenjta se shumë shtete më të zhvilluara.

Shqipëria renditet e pesta, sipas Eurostat, për çmimet e shtrenjta të karburanteve sipas fuqisë blerëse, pas Islandës (128.4%), Danimarkës (114.7), Holandës (114) dhe Zvicrës (113.7).

Nafta është shumë më e shtrenjte dhe se në rajon. Pas nesh renditet Serbia (96.1), Mali i Zi (85.6). Bosnjë Hercegovina është nga fundi i listës (76.3), së bashku me Maqedoninë e Veriut (72), me këtë të fundit, ku furnizohen një pjesë e mirë e shqiptarëve, që është e dyta më e lirë për karburantet në Europë, pas Turqisë (67.5). Mungojnë të dhënat për Kosovën.

Në krahasimin relativ me BE-në, Shqipëria është shtrenjtuar vazhdimisht. Çmimet e kapën mesataren e BE-së që në 2022-2023, u ngjitën në 106.6 në 2024-n, për të thelluar më tej diferencën në 2025-n.

Në pjesën e parë të 2026-s, diferenca mes çmimeve, sidomos me rajonin u thellua dhe më shumë, teksa vendet e tjera morën masa duke ulur barrën fiskale mbi karburantet, ndërsa qeveria shqiptare zbatoi një ulje të akcizës vetëm 5 ditë.

Arsyeja kryesore e diferencës së çmimeve lidhet me nivelin e lartë të taksve që paguhen për një litër karburant, që në Shqipëri përbëjnë rreth gjysmën e çmimit ndërsa në vendet e tjera të rajonit, rreth 30-35%./Monitor.al/kb

Përveç shkallës së lartë të abuzimit me fondet publike në projekte jocilësore, të palidhura me përfitimet ekonomike dhe akoma më rëndë në projekte si inceneratorët që vazhdojnë të financohen pa vënë asnjë tullë, qeveria viti pas viti akumulon një suficit buxhetor shumë më të lartë se programi.

Të dhënat e fundit zyrtare nga Ministria e Financave tregojnë se 5-mujorin e vitit 2026 ka një rritje të jashtëzakonshme të suficitit buxhetor, duke tejkaluar ndjeshëm si parashikimet e qeverisë, ashtu edhe performancën e së njëjtës periudhë të vitit të kaluar.

Vlera e suficitit arriti në 53,7 miliardë lekë (560 mln euro) për pesëmujorin e vitit 2026. Ky realizim është gati dyfish më i lartë se plani fillestar i qeverisë prej 26,8 miliardë lekësh në këtë periudhë dhe shënon një rritje të fortë prej rreth 37.6% krahasuar me faktin e vitit 2025, ku ky tregues në 39 miliardë lekë.

Edhe pse në pamje të parë një suficit mund të interpretohet si një lajm pozitiv për konsolidimin fiskal dhe stabilitetin makroekonomik, kjo ecuri në rastin e vendit tonë po penalizon rritjen ekonomike.

Në kontekstin e një ekonomie në zhvillim si ajo e vendit tonë, e cila ka nevoja emergjente për infrastrukturë dhe mbështetje sociale, ky suficit kaq i madh mbi planin zbulon problem kronik që lidhet me mosrealizimin e zërave buxhetorë.

Në një kohë kur qeveria po mbledh taksat me ritme të larta po dështon t’i hedhë këto para mbrapsht në treg përmes investimeve publike, ose pensioneve me të larta, ajo po ngrin likuiditetin në një kohë që vendi ka nevoja të mëdha të paplotësuara sidomos në shëndetësi.

Ky akumulim i parave në llogaritë e qeverisë pranë Bankës së Shqipërisë po ndihmon në forcimin e mëtejshëm të monedhës vendase në tregun valutor. Duke reduktuar sasinë e lekëve në qarkullim, po krijohet një presion shtesë për forcimin e mëtejshëm të monedhës kombëtare, teksa nga ana tjetër eurot që vijnë nga jashtë janë në rritje edhe nga sezoni turistik.

Ky suficit që po vjen si një kursim i detyruar mbart me vete rrezikun çeljes së të gjitha fondeve në muajin dhjetor. Përvoja ka treguar se përqendrimi i miliarda lekëve në një kohë të shkurtër sjell cilësi të dobët të punëve publike për shkak të nxitimit në tenderë e kontrata./Monitor /kb

Në vite, çmimet u rritën me ritme shumë më të shpejta sesa të ardhurat dhe në 2025-n, ky tregues arriti në 72.6%, niveli më i lartë rekord i raportuar ndonjëherë, sipas të dhënave të Eurostat të përpunuar nga Monitor. Shifrat pritet të publikohen sot nga Eurostat.

Treguesi i Eurostat nuk mat çmimet në terma nominalë, por indeksin e nivelit të çmimeve sipas barazisë së fuqisë blerëse (Purchasing Poëer Parities – PPP). Ky tregues krahason sa kushton e njëjta shportë mallrash dhe shërbimesh në vende të ndryshme, duke eliminuar efektin e kursit të këmbimit dhe diferencave në nivelin e të ardhurave. Një nivel mbi 100 tregon se çmimet janë më të larta se mesatarja e Bashkimit Europian, ndërsa një nivel nën 100 tregon se ato janë më të ulëta.

E thënë më thjesht, ndërsa në vitin 2014 për të njëjtat produkte që në vendet e BE-së duheshin 100 euro, në Shqipëri duheshin 50 euro. ndërsa në 2025-n, për 100 euro produkte të BE-së duhen rreth 73 euro.

Të dhënat tregojnë se gjithnjë e më shumë produkte po kushtojnë më shumë sesa mesatarja e BE-së, duke përfshirë dhe ato të domosdoshmet.

Produkti më i shtrenjtë në Shqipëri janë pijet alkoolike që kushtojnë 59% më shtrenjtë sesa mesatarja europiane (159%).

Ndërsa mund të jetosh dhe pa pije alkoolike, apo të konsumosh verë e raki vendase, që i gjen shumë më lirë, grupi i domosdoshëm “Qumësht, produkte të tjera bulmeti dhe vezë” është 35.6% më i shtrenjtë sesa mesatarja e BE-së, duke u rritur më tej në krahasim me vitin e mëparshëm (32.5%). Ndikimin kryesor e japin produktet e përpunimit të qumështit, me kosin psh që kushton më shtrenjtë se në shumë vende në Europë edhe i matur me çmime direkt. Industria e përpunimit të qumështit është ankuar vazhdimisht për kostot e larta dhe mosfunksionimin e zinxhirit të vlerës.

Pajisjet elektroshtëpiake janë një tjetër produkt që na kushton shtrenjtë me indeksin që është sa 112.3% e mesatares europiane, ose 11.3% më shtrenjtë, nga 109.7% një vit më parë.

Kur nisi kriza në Lindjen e Mesme, debati për çmimet e larta të karburanteve ishte i fortë. Të dhënat e Eurostat tregojnë se ky produkt kushtoi gati 11% më shumë se mesatarja europiane në 2025-n (110.5), duke thelluar diferencën me vitin e mëparshëm (106.6).

Edhe informacioni dhe komunikimi kushton gati 8% më shumë se mesatarja europiane, po ashtu dhe pajisjet e informacionit dhe komunikimit janë më të shtrenjta (106.1).

Shpenzime më të larta duhen edhe për veshje, pasi çmimet janë sa 105.2 % e mesatares së BE-së.

Për herë të parë edhe ushqimet janë më të shtrenjta sesa mesatarja e BE-së, duke kushtuar 2.9% më shumë.

Produkti më i lirë në Shqipëri është duhani, që kushton sa gjysma e mesatares europiane. Lirë janë edhe restorantet, ku një darkë që mesatarisht në BE kushton 100 euro, në Shqipëri është 53 euro. Por, ky është më shumë një luks për turistët, që po tërhiqen nga çmimet e lira të akomodimit dhe shërbimit ushqimor.

Ndërsa vendasit detyrohen që produktet e domosdoshme të shportës, në pjesën më të madhe ti blejnë më shtrenjtë se në BE, ndonëse të ardhurat e tyre nuk janë as sa gjysma e atyre të BE-së.

Sipas Eurostat, konsumatorët shqiptarë kanë konsumin individual për frymë fuqisë blerëse sa 48% e mesatares së Bashkimit Europian dhe të ardhurat për frymë sa 43% e mesatares së Bashkimit Europian./monitor-a.d

Nafta e tipit Brent zbriti nën nivelin e 78 dollarëve për fuçi, duke zgjeruar humbjet e ditëve të fundit dhe duke iu afruar niveleve më të ulëta që nga fillimi i muajit mars. Ndërkohë, nafta bruto amerikane WTI po tregtohet nën 75 dollarë për fuçi.

Rënia e çmimeve erdhi pasi SHBA-ja dhe Irani nënshkruan në mënyrë dixhitale marrëveshjen e përkohshme të paqes, e negociuar gjatë javëve të fundit. Sipas një zyrtari amerikan, memorandumi i mirëkuptimit ka hyrë tashmë në fuqi, duke përfaqësuar një hap të rëndësishëm drejt uljes së tensioneve që kishin shkaktuar paqëndrueshmëri në tregjet ndërkombëtare të energjisë.

Presion shtesë mbi çmimet po ushtrojnë edhe parashikimet e Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë (IEA), e cila vlerëson se në vitet e ardhshme tregu global mund të përballet me një tepricë prodhimi. Kjo perspektivë, e kombinuar me pritshmëritë për rritjen e furnizimit nga Irani, ka forcuar pritjet për një stabilizim dhe ulje të mëtejshme të çmimeve të naftës në tregjet botërore./kb

Bilanci energjetik tregon se prodhimi neto vendas arriti në 4,404,981 MWh në periudhën janar-prill. Nga kjo sasi, KESH prodhoi 2,025,837 MWh, ose rreth 46% të totalit, ndërsa prodhuesit privatë dhe koncesionarë, përfshirë centralet fotovoltaike, prodhuan 2,379,144 MWh, ose afërsisht 54%.

Hidrocentralet vijojnë të dominojnë prodhimin vendas, por energjia diellore po fiton gjithmonë e më shumë hapësirë. Sipas të dhënave të ERE-s, centralet fotovoltaike prodhuan gjithsej 230,004 MWh gjatë katërmujorit.

Nga kjo sasi, 50,487 MWh u prodhuan nga impiantet e lidhura në rrjetin e shpërndarjes së OSHEE-së, ndërsa 179,517 MWh nga centralet fotovoltaike të lidhura në rrjetin e transmetimit të OST-së.

Energjia diellore përbënte rreth 5.2% të prodhimit neto vendas, duke mbetur me një kontribut relativisht të vogël në raport me hidroenergjinë, por me një ecuri pozitive drejt synimit në diversifikimin e burimeve të prodhimit.

Pavarësisht se prodhimi vendas rezultoi më i lartë se konsumi i raportuar vendi vijoi të mbështetet në importet e energjisë elektrike gjatë janar-prillit. Bilanci rezultoi pozitiv në import me 1,293,545 MWh gjatë periudhës.

Kjo sasi është e barabartë me rreth 41.6% të konsumit vendas të energjisë elektrike, i cili arriti në 3,111,436 MWh në katër muajt e parë të vitit.

Në anën e furnizimit, KESH i shiti Furnizuesit të Shërbimit Universal (FSHU) 1,518,164 MWh energji për mbulimin e nevojave të konsumatorëve familjarë dhe bizneseve të vogla.

Ndërkohë, Furnizuesi i Tregut të Lirë (FTL) siguroi 1,283,142 MWh energji nga prodhues privatë, tregu i liberalizuar dhe burime të tjera për klientët e tij dhe për mbulimin e humbjeve në rrjet./Monitor.al/kb

Për konsumin sipas fuqisë blerëse, Shqipëria renditet e parafundit në Europë, duke lënë pas Bosnjën, ndërsa për të ardhurat për frymë është në nivele të njëjta me Maqedoninë e Veriut dhe sërish lë pas Bosnjën. (të dhënat për Kosovën mungojnë).

Megjithatë, kur vjen puna për çmimet e ushqimeve, shqiptarët po i paguajnë ato gjithnjë e më shtrenjtë në raport me mesataren e Bashkimit Europian, të matura sipas fuqisë blerëse.

Të dhënat më të fundit të Eurostat, që pritet të bëhen publike sot, të përpunuara nga Monitor, bëjnë të ditur se çmimet e ushqimeve për herë të parë janë rreth 3% më të shtrenjta se mesatarja e Bashkimit Europian. Çmimet janë rritur me shpejtësi, nga 85% e mesatares së BE-së që ishin në 2022-n, në 99.6% në 2024-n, për të kaluar në 102.9% në 2025-n.

E thënë më thjesht, një shportë ushqimesh që mesatarisht kushton 100 euro në Bashkimin Europian, në Shqipëri kushton rreth 103 euro, e matur sipas fuqisë blerëse, ndërkohë që të ardhurat për frymë të shqiptarëve janë më pak se gjysma e mesatares europiane.

Treguesi i Eurostat nuk mat çmimet në terma nominalë, por indeksin e nivelit të çmimeve sipas barazisë së fuqisë blerëse (Purchasing Poëer Parities – PPP). Ky tregues krahason sa kushton e njëjta shportë mallrash dhe shërbimesh në vende të ndryshme, duke eliminuar efektin e kursit të këmbimit dhe diferencave në nivelin e të ardhurave.

Një nivel mbi 100 tregon se çmimet janë më të larta se mesatarja e Bashkimit Europian, ndërsa një nivel nën 100 tregon se ato janë më të ulëta.

Shqipëria është vendi i vetëm në rajon ku çmimet e ushqimeve kanë kaluar mesataren e BE-së.

Në kontrast, vendet e tjera të rajonit mbeten dukshëm nën mesataren europiane. Serbia renditet e dyta me një indeks prej 96.6, megjithëse edhe atje çmimet janë rritur gradualisht nga 91.5 në vitin 2022.

Mali i Zi dhe Bosnjë-Hercegovina kanë nivel pothuajse të njëjtë çmimesh, përkatësisht 84.6, ndërsa Maqedonia e Veriut mbetet vendi më i lirë në rajon me 74.3% të mesatares së BE-së. Të dhënat për Kosovën mungojnë.

Një vit më parë, Shqipëria u barazua me BE-në për indeksin e çmimeve dhe pije joalkoolike, ndërsa këtë vit ia ka tejkaluar vendeve të Europës vetëm në treguesin e ushqimeve, (që në 2024-n ishte 99.6%). Duke përfshirë dhe pijet jooalkolike, indeksi në 2025-n është 103.8%, nga 101, që ishte në 2024-n.

Diferenca bëhet edhe më e dukshme kur krahasohet me nivelin e të ardhurave. Ndërsa Shqipëria ka të ardhura për frymë sa 43% e mesatares së Bashkimit Europian dhe konsum individual sa 48% e mesatares së BE-së, çmimet e ushqimeve rezultojnë mbi mesataren europiane.

Kjo nënkupton se familjet shqiptare duhet të shpenzojnë një pjesë shumë më të madhe të buxhetit të tyre për ushqim krahasuar me qytetarët e vendeve më të pasura të Europës.

Teksa qeveria shqiptare ka si ambicie që të fusë Shqipërinë në BE sa më shpejt, duket se vendi po afrohet me Europën në nivel çmimesh shumë më shpejt sesa në nivel të ardhurash. Ky fenomen redukton fuqinë reale blerëse të familjeve dhe është një nga arsyet pse perceptimi i qytetarëve për mirëqenien mbetet dukshëm më negativ sesa sugjerojnë treguesit e rritjes ekonomike.

Ndonëse Shqipëria vijon të jetë ende vendi më bujqësor në Europë, ku bujqësia sjell rreth 15% të ekonomisë, nga 2% që është mesatarja europiane, po detyrohemi të konsumojmë produkte të shtrenjta që vijnë nga importi, apo dhe vendase me çmime të larta për shkak të mungesës së konkurrueshmërisë. Vetëm pak muaj më parë, çmimi i domates në vend kërceu në 400-600 lekë për kg.

Çmimet aq të shtrenjta sa dhe të huajt ankohen

Shqipëria nuk është e shtrenjtë për ushqime vetëm e matur sipas fuqisë blerëse, por edhe në çmimet direkte, sidomos për produktet në supermarkete. Më herët, Studiuesi Ilir Ciko ka prezantuar disa gjetje paraprake të studimit “Indeksi i Konkurrencës në Treg (MCI) për Ballkanin Perëndimor: 2026.

“Për konsumatorin e thjeshtë shqiptar, rezultatet dëshmojnë se produktet që ai blen në markete europiane në Shqipëri, zhveshur nga efekti i ndryshëm i TVSH-së, kushtojnë mesatarisht 83% më shumë se saktësisht të njëjtat produkte të shitura saktësisht nga të njëjtat kompani në tregun Europian, ndërkohë që fuqia blerëse e tij, është vetëm 41% e mesatares së BE”, thuhej në studim.

Ankesat për çmimet e larta nuk vijnë vetëm nga konsumatorët vendas. Në forume udhëtimi si Reddit, Tripadvisor dhe grupet e turistëve që vizitojnë Shqipërinë, një nga komentet më të shpeshta është se supermarketet në Shqipëri janë më të shtrenjta sesa prisnin, madje për disa produkte bazë çmimet krahasohen me ato të vendeve të Europës Perëndimore.

Turistët shpesh vënë në dukje kontrastin mes të ardhurave të ulëta të vendit dhe çmimeve relativisht të larta të ushqimeve në markete.

Në TripAdvisor, në temën “Ku mund të blini ushqime që nuk janë të shtrenjta?”, një vizitor shkruan se supermarketet në Shqipëri janë “shumë të mbivlerësuara” dhe se nuk kishte parë “çmime kaq absurde”, sidomos duke e krahasuar vendin me Maqedoninë e Veriut.

Në një tjetër diskutim në TripAdvisor për Tiranën, përdoruesit thonë se çmimet në zinxhirë supermarketesh janë “shumë të larta” dhe “më të larta se jashtë”. Edhe në Reddit, në r/Albania, turistë dhe të huaj që jetojnë përkohësisht në vend ankohen se blerjet bazë në markete apo dyqane të vogla në Durrës u kanë kushtuar më shumë nga sa prisnin.

Në një diskutim të fundit në Reddit, një turist që vizitoi Tiranën u ankua se në supermarketet e mëdha një litër qumësht kushtonte rreth 300 lekë, gjoksi i pulës 1,700 lekë/kg dhe një paketë musli 500 gramë mbi 1,000 lekë, çmime që i konsideroi “çuditërisht të larta” krahasuar me çmimet në restorante dhe bare.

Ndërsa një turist në Durrës raportonte: “Bleva 2 domate, 1 limon dhe 1 mollë për 3 euro”, duke thënë se çmimet reale rezultuan shumë më të larta sesa ato që kishte parë në faqet ndërkombëtare të krahasimit të kostos së jetesës./ Monitor.al/kb