Last Updated on 26/07/2025 by adminfjala
nga Gaby Hinsliff
Fillimisht duhej të ishte një bisedë e ngrohtë për gatimin dhe përvojat e mëmësisë së re.
Por programi Woman’s Hour i BBC Radio 4 mori një kthesë të papritur të zymtë të enjten në mëngjes, kur kuzhinierja Yasmin Khan shpërtheu në lot në mes të promovimit të librit të saj të ri të gatimit. Ajo tha se nuk mund të fliste për vështirësitë e saj me gjidhënien pa përmendur nënat në Gaza, që nuk mund të ushqejnë foshnjat e tyre që po vdesin nga uria.
Ishte një ilustrim i fortë se sa thellë ka depërtuar ky tmerr mesjetar në jetët e përditshme – edhe të atyre që zakonisht nuk ndjekin politikën. Nuk të duhet të dish gjë për Lindjen e Mesme për të kuptuar çfarë do të thonë ato imazhe të fëmijëve të rraskapitur në gazetat britanike, me fytyrat e tyre të tërhequra dhe brinjët e dala. Kjo është çfarë do të thotë uria – deri në rikthimin e Bob Geldof, duke lutur botën të veprojë, siç bëri 40 vjet më parë me Live Aid. Por kësaj here nuk kemi të bëjmë me ndonjë fatkeqësi natyrore, por me atë që Organizata Botërore e Shëndetësisë e quan urí masive e shkaktuar nga njeriu – pasojë e ftohtë dhe e shmangshme e një sistemi ndihme që i detyron njerëzit të zgjedhin mes vdekjes për një thes miell dhe vdekjes nga mungesa e tij.
Sipas OKB-së, mbi 1,000 njerëz janë vrarë nga forcat izraelite gjatë përpjekjeve për të gjetur ushqim në Gaza që nga maji. Mjekët pa Kufij thonë se edhe stafi i tyre, që ende marrin paga, po vuajnë urinë: në tregje s’ka më gjë për të blerë. Agjencia e lajmeve AFP përshkruan sesi freelancerët e saj palestinezë – që kanë rrezikuar gjithçka për të sjellë lajme nga Gaza, pasi gazetarët e huaj nuk mund të hyjnë – tani janë bërë shumë të dobët për të punuar. Ndërkohë, në Britani, njerëzit që duan të shohin hetime për krime lufte shohin në vend të tyre lajme për shtypje të protestuesve pro-Palestinë. Dhe fakti që ministrat janë treguar shumë më të kuptueshëm me protestat kundër strehimit të azilkërkuesve në hotele, vetëm sa shton kripë në plagë.
Deputetët laburistë janë të dëshpëruar që qeveria e tyre të bëjë më shumë sesa të lëshojë kërcënime dramatike për veprime që s’ndodhin kurrë. Madje edhe ministrat e kabinetit po lobojnë publikisht për njohjen formale të shtetit palestinez – siç tha Wes Streeting (i cili rrezikon të humbasë zonën e tij në Ilford North për shkak të luftës): “sa kohë që ekziston ende një Palestinë për t’u njohur.”
Kjo njohje do të ishte më shumë një akt simbolik solidariteti, që nuk do të ndihmonte drejtpërdrejt barkun bosh të një fëmije në Gaza. Por problemi i qeverisë është se nuk ka më arsye të qarta për të mos e bërë këtë tani. Argumenti i vjetër që njohja duhet të vijë “në momentin e duhur” për të ndihmuar procesin e paqes me dy shtete nuk ka më kuptim, kur vetë ideja e dy shteteve po shkatërrohet para syve tanë. Në thelb, ndoshta është një lutje që Keir Starmer të kuptojë vendin që ai realisht po udhëheq.
Pas masakrës së 7 tetorit 2023, kishte një mirëkuptim të përgjithshëm që Izraeli nuk mund të rrinte duarkryq. Edhe një vit më pas, YouGov gjeti se më shumë se gjysma e britanikëve ndiheshin se Izraeli kishte të drejtë të hynte në Gaza. Por vetëm 14% mendonin se përdorimi i forcës ishte proporcional. Keqardhja është shteruar, pasi lufta për vetëmbrojtje ka nisur të duket si hakmarrje e më pas diçka më e errët. Ish-kryeministri izraelit Ehud Olmert e quajti një propozim për të futur palestinezët në një vendbanim mbi rrënojat e Rafah-ut dhe për t’i ndaluar të largohen si një “kamp përqendrimi”.
Më shumë se gjysma e britanikëve tani mbështesin sanksione financiare si ato ndaj Rusisë për Ukrainën, apo pezullimin e shitjeve të armëve. Këto ide janë bërë kryesore, ndërpartiake – edhe deputetë të vjetër konservatorë si Kit Malthouse dhe Edward Leigh mbajtën fjalime të forta në parlament për njohjen e Palestinës – dhe nuk janë të nxitura nga antisemitizmi, por nga ajo që njerëzit shohin çdo mëngjes në telefonin e tyre.
Retorika e David Lammy-t është tashmë nga më të fortat që mund të ketë një ministër i jashtëm: këtë javë e quajti sistemin e ri izraelit të ndihmave “çnjerëzor” dhe “të rrezikshëm”, dhe përmendi “terrorizmin e kolonëve” në Bregun Perëndimor. Shumë deputetë laburistë dyshojnë se ai privatisht do të donte të shkonte më larg se sa thjesht kufizimet në shitjet e armëve. Por Downing Street thuhet se është i kujdesshëm të mos shkojë përpara Donald Trump-it në një moment kyç të negociatave për armëpushim. Me parlamentin izraelit në pushim veror dhe qeverinë minoritare të Netanyahu-t që merr frymë, mendohet se ekziston një dritare për marrëveshje. Britania ka thënë gjithmonë se ndikimi i saj mbi Izraelin është më i madh kur lëviz në sinkron me SHBA-në, dhe pavarësisht kaosit në Shtëpinë e Bardhë, Trump është ende i vetmi që Netanyahu dëgjon.
Por ndërkohë që të gjithë luten për një marrëveshje armëpushimi, po hapet një hendek i rrezikshëm mes parlamentit dhe popullit në Britani.
Një vit në pushtet, Starmer është bërë gjithnjë e më i aftë në politikën e jashtme, por shumë më pak në përballimin e pasojave emocionale që kjo sjell brenda vendit. Nuk dua të paragjykoj vendimin e Yvette Cooper për ta shpallur grupin Palestine Action si organizatë terroriste – sidomos pas një incidenti sigurie në RAF Brize Norton – por është e qartë se policët e thjeshtë nuk mund të dallojnë në kohë reale se çfarë mund e nuk mund të thotë një prift i moshuar në publik për Palestinën. Pas arrestimit të një mësuesi në pension, që mbante një pankartë me një karikaturë të revistës Private Eye për ndalimin e grupit, policia e West Yorkshire lëshoi një deklaratë të rrallë, duke thënë se i vjen keq nëse ai “nuk është i kënaqur me rrethanat e arrestimit”.
Si me protestat për strehimin e azilkërkuesve, edhe këtu është e qartë se të gjithë po mësojnë rrugës. Por ka vetëm një sasi që policia mund të bëjë kur këto janë konflikte thelbësisht politike, të lindura nga zhgënjimi që të dyja palët ndajnë: ndjenja se politika ka dështuar.
Të mbash bashkë të gjitha këto pjesë të tensionuara, të përçara e armiqësore të shoqërisë, gjatë një vere të nxehtë dhe të zemëruar, do të jetë një detyrë marramendëse edhe për një qeveri me përvojë. Por kjo është natyra e punës për të cilën Starmer aplikoi një vit më parë. Tani, mbetet të shpresojmë që ai të jetë i denjë për këtë detyrë.
The Guardian/ Përgatiti/ L.Veizi