Në një kohë kur konflikti mes SHBA-ve dhe Iranit ka arritur një pikë kyçe, diplomacia mbetet shpresa e vetme për një zgjidhje afatgjatë.
Husain Haqqani, ish-ambasador i Pakistanit në Shtetet e Bashkuara dhe aktualisht një ekspert i njohur i politikës ndërkombëtare, shprehet në këtë intervistë për La Repubblica për situatën e tensionuar dhe për sfidat që përballon presidenti amerikan Donald Trump.
Ai thekson se lufta ka kaluar në një situatë aspak të zakontë, ku asnjëra palë nuk është e gatshme të heqë dorë dhe asnjëra nuk kupton plotësisht qëllimet dhe kufizimet e palës tjetër. Haqqani sheh zhvillimet e fundit si një situatë që mban botën të “pushtuar” dhe që kërkon urgjentisht një qasje të re diplomatike, përfshirë kombinimin e sanksioneve, kërcënimeve dhe negociatave të drejtpërdrejta.
Në këtë intervistë, Haqqani shpjegon se Trump është i fokusuar në një fitore të menjëhershme dhe spektakolare, por kjo qasje mund të jetë një pengesë për një zgjidhje të qëndrueshme.
Sipas tij, Irani po qëndron i fortë dhe i gatshëm për të vazhduar luftën asimetrike, ndërkohë që shumë shtete të Gjirit, si dhe aleatët e SHBA-ve, janë të shqetësuar dhe kërkojnë një plan të qartë për daljen nga kriza. Ai gjithashtu diskuton rolin e Pakistanit në ndërmjetësim dhe shpresën e tij se një ditë mund të arrihet një marrëveshje, edhe pse kjo duket e largët.
Intervista e plotë e Husain Haqqani
Në Europë është alarmi për karburantet. Por fundi i luftës nuk duket
Fatkeqësisht, konflikti është shndërruar në një përpjekje mes rezistencës fanatike të Teheranit dhe aftësisë së presidentit amerikan për të përballuar nivele të ulëta popullariteti, një treg aksionesh negativ dhe çmime të naftës gjithnjë e më të larta. Do të fitojë ai që do të rezistojë më shumë. Sigurisht, luftanuk i pëlqen askujt. Dy ditë më parë, me fjalimin e tij ku nuk tha asgjë të re, Trump nervozoi shumë amerikanë, aleatët evropianë dhe të vendeve të Gjirit, që prisnin një kthesë të tij, si dhe iranianët. E vërteta është se ai dëgjon vetëm humorin e bazës së tij. Po të bëj një parashikim, lufta do të mbarojë kur bota MAG do të thotë “mjaft”.
Çfarë e bën Trump-in të mendojë këtë?
Trump do fitoren me çdo kusht. Dhe iranianët kanë ndërmend t’ia mohojnë atë me kokëfortësi. Janë dy kundërshtarë që nuk kuptohen dhe mbajnë botën të pushtuar nga kjo luftë. Problemi është se Trump dhe të tijtë nuk kanë një plan dhe mendojnë se kërcënimet janë të mjaftueshme.
Në të vërtetë, bombardimi nuk mjafton. Po ashtu është e pamundur të imagjinohet mundësia e një pushtimi të Iranit, një vend me 90 milionë banorë, me mijëra ushtarë. Duket se SHBA-të e kanë harruar si shkoi situata në Irak, ku forcat e tyre ishin më të shumta në numër.
Trump ka folur për 4-6 javët e ardhshme, se do ketë paqe
Sepse ai do të bëjë diçka spektakolare për të thënë se ka shkuar më larg, duke realizuar kërcënimet. Vetëm atëherë do të shpallë fitoren. Por ndërkohë, Irani po mban qëndrim: dhe po vazhdon luftën e tij asimetrike, duke sulmuar vendet e Gjirit.
Këto shtete janë të shqetësuara dhe tashmë kërkojnë një kohë, një strategji, një plan daljeje. Me Trump, megjithatë, është çështje egoizmi. Duhet ta bindin atë që situata është serioze dhe është më mirë të dalë nga kriza sesa ta thellojë atë.
Si mund të bëhet kjo?
Është e vërtetë që Irani nuk mund të ketë armë bërthamore, as të vazhdojë të jetë një kërcënim për Izraelin dhe për vendet arabe përreth. Por ajo që nevojitet është një kombinim i sanksioneve, kërcënimeve dhe negociatave. Deri tani, amerikanët nuk kanë treguar se kanë aftësinë për një strategji të shumëfishtë.
Vendi juaj, Pakistani, është angazhuar për të ndërmjetësuar
Pakistani ka transmetuar mesazhet që janë shkëmbyer ndërmjet SHBA-ve dhe Iranit. Pritej një raund i dytë mesazhesh dhe në vend të kësaj erdhën qëndrimet e pamundura të Trump-it në fjalimin e tij, i cili u pasua nga përgjigja e ashpër iraniane. Islamabadi dhe Pekini gjithashtu kanë hartuar një plan me pesë pika, por deri tani hendeku mes palëve është shumë i gjerë. Teherani nuk beson, kërkon garanci. Nuk është angazhuar në bisedime. Megjithatë, ai dëgjon. Dhe kjo është shpresa jonë e vetme për të arritur një marrëveshje. Dita e paqes do të vijë. Por jo shpejt.
Dhe ndërkohë?
Konflikti do të vazhdojë. Edhe sepse Teherani ka kuptuar që Shtetet e Bashkuara nuk janë aq të forta. Nuk kanë qenë në gjendje të rrëzojnë regjimin. Momenti është i vështirë. Por pikërisht për këtë ekziston diplomacia: për të zgjidhur situatat më të komplikuara./kb
Intervistë nga Ana Lombardi, La Repubblica