Një debat i madh po zhvillohet në vende të ndryshme të botës: a duhet t’u ndalohet fëmijëve dhe adoleshentëve përdorimi i rrjeteve sociale?
Australia ka ndërmarrë tashmë një hap të tillë. Në dhjetor 2025 hyri në fuqi një ligj që u kërkon platformave të pengojnë personat nën 16 vjeç të kenë llogari në rrjetet sociale. Edhe vende të tjera po shqyrtojnë masa të ngjashme.
Por pyetja është nëse një ndalim i tillë do t’i mbrojë realisht fëmijët.
Pse shqetësohen prindërit?
Rrjetet sociale janë bërë pjesë e jetës së përditshme të të rinjve, por bashkë me to kanë ardhur edhe probleme të shumta.
Ekspertët përmendin ngacmimet online, bullizmin, ngacmimet seksuale dhe kontaktet e padëshiruara me të panjohur. Një tjetër problem është informacioni i rremë që qarkullon në internet, veçanërisht për shëndetin.
Fëmijët dhe adoleshentët mund të përballen me video apo postime që paraqesin në mënyrë të gabuar sëmundje dhe çrregullime të ndryshme, duke i nxitur ndonjëherë të interpretojnë vetë simptomat e tyre.
A është ndalimi zgjidhja?
Këtu fillon debati.
Mbështetësit e ndalimeve argumentojnë se fëmijët janë veçanërisht të ndjeshëm ndaj ndikimit të rrjeteve sociale dhe se largimi i tyre nga platformat mund të reduktojë ekspozimin ndaj përmbajtjeve dhe njerëzve të rrezikshëm.
Por kritikët kanë një pyetje të thjeshtë: si do të zbatohet një ndalim i tillë?
Një adoleshent mund të përpiqet të përdorë një moshë të rreme, një llogari të krijuar nga dikush tjetër ose mënyra të tjera për të anashkaluar kufizimet.
Madje, disa ekspertë mendojnë se një ndalim total mund t’i largojë të rinjtë nga platformat zyrtare, pa i larguar domosdoshmërisht nga interneti.
Çfarë mendojnë vetë njerëzit?
Live Science e shtroi këtë pyetje për lexuesit e saj.
Në një sondazh të publikuar në gusht 2026, përgjigjet ishin relativisht të ndara. Nga më shumë se 150 votues, 36% mendonin se ndalimi nuk do të funksiononte, kryesisht për shkak të problemeve me zbatimin dhe mundësisë që të rinjtë të gjenin mënyra të tjera për të hyrë online.
Ndërkohë, 29% mendonin se ndalimi mund të ndihmonte në përmirësimin e mirëqenies së të rinjve.
Diferenca e vogël mes dy qëndrimeve tregon se edhe opinioni publik është i ndarë.
Ndoshta problemi nuk është vetëm mosha
Një pyetje tjetër është nëse duhet të fokusohemi vetëm te mosha.
Në vend që një 15-vjeçar të ndalohet plotësisht nga një platformë, disa ekspertë argumentojnë se mund të ketë më shumë kuptim që kompanitë të jenë të detyruara të krijojnë mekanizma më të fortë sigurie për përdoruesit e rinj.
Kontrollet më të mira të moshës, kufizimet për kontaktet nga të panjohurit, kontrollet prindërore dhe reduktimi i përmbajtjeve të dëmshme janë disa prej alternativave që mund të përdoren krahas edukimit të fëmijëve për mënyrën se si duhet të sillen online.
Një debat që sapo ka filluar
Australia ka zgjedhur rrugën e ndalimit për moshat nën 16 vjeç, ndërsa vende të tjera po diskutojnë nëse duhet ta ndjekin të njëjtin model. Në Mbretërinë e Bashkuar është parashikuar një ndalim i ngjashëm që pritet të hyjë në fuqi në pranverën e vitit 2027, ndërsa në SHBA janë propozuar dhe miratuar masa të ndryshme në disa shtete.
Por një gjë duket e qartë: të mbrosh fëmijët në internet është shumë më e komplikuar sesa thjesht t’u thuash “nuk lejohet”.
Sepse edhe nëse mbyllet një derë, interneti ka gjithmonë një tjetër.
Dhe pyetja që mbetet është: a është më mirë t’i mbrojmë fëmijët duke i mbajtur larg rrjeteve sociale, apo duke i mësuar se si t’i përdorin ato në mënyrë të sigurt?
Burimi: Live Science, 17 gusht 2026. Ky artikull origjinal është një sondazh/debat për opinionin publik, jo një studim shkencor që provon se ndalimet funksionojnë ose nuk funksionojnë./kb