Pasi është takuar me Nigel Farage, Rupert Lowe dhe Tommy Robinson, Pauline Hanson po përdor retorikën e tyre në një vend me një histori krejt tjetër të emigracionit.
Jack Jacobs
Në një ese të vitit 1950, kritiku australian A.A. Phillips shkroi për atë që ai e quajti “kompleksi kulturor i inferioritetit” (cultural cringe), sipas të cilit australianët, të pasigurt për identitetin e tyre kulturor, e shihnin Britaninë si autoritetin nga i cili duhej të merrnin udhëzim. Sot, disa australianë po bëjnë diçka të ngjashme: po përqafojnë figurat e ekstremit të djathtë britanik dhe po importojnë vizionet e tyre katastrofike në Australi.
Në qershor, ish-kryeministri liberal australian Tony Abbott mbajti një fjalim në konferencën Alliance for Responsible Citizenship, e organizuar rreth idesë së “ripërtëritjes” së qytetërimit perëndimor.
“Shtoi Abbott: “Migrimi masiv i vazhdueshëm, sidomos nga vende me kultura shumë të ndryshme, është mënyra më e sigurt dhe më e shpejtë për të zbehur e, në fund, për të shuar kulturën anglo-kelte dhe etikën themelore judeo-kristiane (e cila është pikërisht ajo që i tërheq emigrantët drejt botës anglishtfolëse).”
Edhe Peta Credlin, ish-shefja e kabinetit të Abbottit dhe sot komentatore në Sky News Australia, u shpreh:
“Ju jeni një laborator eksperimental… për multikulturalizmin dhe islamin radikal; jeni aty ku ne nuk duam të përfundojmë.”
Të dy po zhvillojnë një luftë për drejtimin e së djathtës australiane, por sipas rregullave të vendosura nga sfiduesi: partia One Nation, e themeluar nga Pauline Hanson, ish-pronare e një dyqani peshku, e cila u bë famëkeqe në vitin 1996 kur deklaroi se Australia ishte “në rrezik të mbytej nga aziatikët”.
Sot, Hanson është senatore e Queensland-it dhe kërkon një Australi “monokulturore”. Armiku i saj kryesor është Islami. Ashtu si Reform UK po gërryen Partinë Konservatore britanike, edhe One Nation po i merr mbështetës Partisë Liberale australiane në sondazhe dhe renditet e dyta pas Partisë Laburiste, e cila është në pushtet.
Hanson sapo është kthyer nga një “mision për mbledhjen e fakteve” në Britani, një udhëtim i dokumentuar pjesërisht nga emisioni Spotlight i Channel Seven.
Ajo është fotografuar me Nigel Farage në konferencën Conservative Political Action Conference në Londër (edhe pse takimi i planifikuar mes tyre dështoi për shkak të zgjedhjeve të pjesshme në Clacton). Vizitoi lagjen Tower Hamlets së bashku me Robert Jenrick, i cili së fundmi iu bashkua Reform UK, për të vëzhguar, në mënyrë disi të çuditshme, myslimanët britanikë gjatë jetës së tyre të përditshme.
Më pas u takua me Rupert Lowe të lëvizjes Restore Britain, në rezidencën e këngëtares australiano-britanike Holly Valance. Lowe i dhuroi Hanson një kopje të dokumentit programor të partisë së tij, “Dëbimet Masive: Legjitimiteti, Ligjshmëria dhe Logjistika”, duke i thënë:
“Ky është një gur i çmuar për atë që duhet të bëni në Australi.”
Raporti premton dëbimin e rreth 1.8 milionë emigrantëve të paligjshëm, që sipas tij “jetojnë mes nesh”, brenda “pikërisht tre vjetëve”, përmes krijimit të një “mjedisi të ri armiqësor”, me largime vullnetare dhe dëbime të detyruara.
Më vonë Hanson deklaroi se e “adhuronte” idenë e dëbimeve masive, duke sqaruar se e kishte fjalën për ata që ndodhen ilegalisht në Australi. Kjo shprehje autoritare, dikur e huaj për diskursin australian, tashmë po përdoret edhe në emisionet televizive të mëngjesit.
Takimi i Hanson me Tommy Robinson ishte ai që ngjalli më shumë debat në Australi.
Në një podcast të publikuar në platformën X, Robinson e priti Hanson me respekt pothuajse adhurues:
“Kam kënaqësinë e madhe të takoj një zonjë që e kam admiruar prej vitesh.”
Të dy e shohin veten si martirë, pasi kanë kaluar kohë në burg: Hanson vuajti 11 javë burg në vitin 2003 për mashtrim elektoral, përpara se dënimi t’i rrëzohej; Robinson është burgosur disa herë për mashtrim dhe shpërfillje të gjykatës.
Hanson i tha Robinsonit se problemet e Australisë nisën me fundin e politikës së “Australisë së Bardhë”, të shfuqizuar nga kryeministri laburist Gough Whitlam në vitin 1973.
Kjo politikë, e vendosur që në krijimin e Federatës Australiane në vitin 1901, përdorte një test pothuajse të pamundur diktimi në gjuhë evropiane për të ruajtur karakterin e bardhë, kryesisht britanik, të popullsisë.
Në kundërshtim me pretendimin e Hanson, ajo nuk u hoq menjëherë nga Whitlami, por u çmontua gradualisht nga qeveritë liberale dhe laburiste që nga vitet 1950. Whitlam vetëm sa eliminoi mbetjet e fundit të saj në vitin 1973 dhe miratoi ligje kundër diskriminimit racor në vitin 1975.
Hanson këmbëngul se emigrantët evropianë u integruan më mirë sesa ata që erdhën më vonë nga vendet e Jugut Global. (Sot ajo mohon se dëshiron rikthimin e politikës së Australisë së Bardhë.)
Në pamje të papublikuara në podcastin e Robinsonit, por të transmetuara nga Spotlight, Hanson tha për myslimanët:
“Ata shumohen.”
Pastaj u korrigjua:
“Ata po bëjnë fëmijë… në Kuran thuhet se Allahu do të sigurojë gjithçka. Po ai ‘Allahu’ që siguron është në fakt taksapaguesi.”
Ashtu si Robinson, Hanson fajëson Islamin për rrënimin e shoqërive perëndimore, duke demonizuar një popullsi të tërë dhe duke injoruar ndikimin e tregjeve të pakontrolluara që kanë shkatërruar botën e vjetër për të cilën ata ndiejnë nostalgji.
Robinson u rrit në Luton, një qytet industrial i rrënuar ku klasa punëtore ndihet e braktisur. Ndërsa australianët të cilëve u drejtohet Hanson po përballen me krizën e kostos së jetesës.
Vizioni i tyre përmban disa grimca të së vërtetës, por pikat e tyre të verbra janë si vrima të zeza që thithin këdo në një vorbull teorish konspirative që legjitimojnë urrejtjen.
Britania po përjeton dhunë në rrugë dhe tensione racore e fetare. Qeveritë kanë dështuar të trajtojnë siç duhet abuzimet ndaj vajzave dhe grave të reja nga bandat e shfrytëzimit seksual. Por këto pamje, të konsumuar me ethe në rrjetin X, shkëputen nga konteksti britanik dhe algoritmet ua servirin australianëve për t’i frikësuar.
Dhe australianët tashmë kanë arsye të kenë frikë.
Më 14 dhjetor 2025, një baba dhe djali i tij vranë 15 persona gjatë një feste të Hanukas në plazhin Bondi të Sidneit. Ishte sulmi terrorist më vdekjeprurës kundër hebrenjve në botë që nga 7 tetori dhe më i përgjakshmi në historinë australiane.
Ai lindi nga një ideologji hakmarrëse e importuar në Australi, e cila nuk mund të mbrohet si fe.
Ky sulm dhe politika e Hanson apo Robinson nuk janë aspak të barasvlershme. Megjithatë, ato kanë një tipar të përbashkët: i shndërrojnë vendet ku jetojnë në fusha beteje për luftëra që vijnë nga vende të tjera, duke rrezikuar pakicat më të pambrojtura.
Australia dhe Britania janë vende të ndryshme, me histori të ndryshme emigracioni.
Britania multikulturore u formua nga premtimet që Perandoria Britanike u kishte bërë popujve të saj pas Luftës së Dytë Botërore.
Australia, që nga heqja e politikës së Australisë së Bardhë, ka treguar një aftësi të jashtëzakonshme për të përqafuar valë të njëpasnjëshme emigrantësh, edhe pse jo pa racizëm dhe padrejtësi ndaj popullsive indigjene.
Ekziston një debat serioz, njerëzor dhe i domosdoshëm për mënyrën se si emigracioni mund të menaxhohet në shoqëri komplekse duke ruajtur ndjenjën e përbashkët të kombit; një koncept më gjithëpërfshirës sesa nostalgjitë përjashtuese, rob i të cilave mbeten Hanson dhe Robinson.
Australia është e aftë ta zhvillojë këtë debat.
Punëtorët e bardhë australianë e mirëpritën familjen time kur mbërriti nga India në vitet 1960 dhe 1980.
Hanson refuzon ta pranojë se mënyra multikulturore e jetesës në Australi është zhvilluar pa të; se rezistenca ndaj monokulturës nuk është imponuar nga qeveria, por është ndërtuar përmes akteve të zakonshme të mirësisë dhe respektit që e mbajnë të bashkuar një shoqëri.
Politikanë si Hanson e quajnë veten konservatorë, ndërkohë që mohojnë parimin e parë të konservatorizmit: t’i kushtosh vëmendje të veçantë asaj që e bën vendin tënd unik.
Duke përvetësuar frikërat britanike, australianët rrezikojnë të mos i shohin më problemet e tyre me sytë e tyre – dhe, bashkë me to, edhe aftësinë e rrallë për t’i zgjidhur ato.
Jack Jacobs është studiues doktorature në histori në Universitetin e Oksfordit.
