Siguria jonë është më e pasigurt se në dekada. Por duke punuar së bashku dhe duke treguar forcë, Britania, Gjermania dhe pjesa tjetër e Europës mund të ruajnë paqen.
Krerët kryesorë ushtarakë britanikë dhe gjermanë theksojnë argumentin “moral” për riarmatimin.
Nga Richard Knighton & Carsten Breuer*
Ne shkruajmë sot jo thjesht si udhëheqësit ushtarakë të dy prej vendeve europiane me shpenzimet më të mëdha ushtarake, por si zëra për një Europë që tashmë duhet të përballet me të vërteta të pakëndshme mbi sigurinë e saj. Në vitet e para të karrierave tona, Europa po dilte nga hija e Luftës së Ftohtë. Qeveri të të gjitha ngjyrave politike zgjodhën të përfitonin nga ajo që u quajt “dividenti i paqes” – duke investuar në shërbimet publike dhe duke ulur shpenzimet për mbrojtjen. Ishte një zgjedhje e kuptueshme në atë kohë. Tani është e qartë se kërcënimet me të cilat përballemi kërkojnë një ndryshim rrënjësor në mbrojtje dhe siguri. Udhëheqësit europianë, së bashku me zyrtarë ushtarakë dhe civilë, sapo kanë diskutuar pasojat e nevojshme në konferencën vjetore të sigurisë në Mynih.
Si udhëheqës ushtarakë, ne shohim çdo ditë nga inteligjenca dhe burimet e hapura se si qëndrimi ushtarak i Rusisë është zhvendosur në mënyrë vendimtare drejt perëndimit. Forcat e saj po riarmatosen dhe po mësojnë nga lufta në Ukrainë, duke u riorganizuar në mënyra që mund të rrisin rrezikun e konfliktit me vendet e NATO-s. Kjo është një realitet për të cilin duhet të përgatitemi; nuk mund të jemi të vetëkënaqur. Grumbullimi ushtarak i Moskës, i kombinuar me gatishmërinë e saj për të zhvilluar luftë në kontinentin tonë, siç u dëshmua me dhimbje në Ukrainë, përfaqëson një rrezik në rritje që kërkon vëmendjen tonë të përbashkët.
Në samitin e Hagës vitin e kaluar, udhëheqësit e NATO-s u angazhuan të shpenzojnë 5% të PBB-së për mbrojtjen dhe sigurinë deri në vitin 2035. Kjo pasqyron realitetin tonë të ri të sigurisë dhe kërkon zgjedhje të vështira dhe përparësi në shpenzimet publike për të gjithë anëtarët.
Si shefat e mbrojtjes së dy prej ofruesve më të mëdhenj të sigurisë në Europë, ne kemi detyrimin të shpjegojmë çfarë është në rrezik, në mënyrë që njerëzit të kuptojnë pse qeveritë tona janë angazhuar për rritjet më të mëdha të qëndrueshme të shpenzimeve të mbrojtjes që nga fundi i Luftës së Ftohtë. Prandaj është e rëndësishme të komunikojmë kërcënimin. Njerëzit duhet të kuptojnë zgjedhjet e vështira që qeveritë duhet të bëjnë për të forcuar frenimin.
Historia na mëson se frenimi dështon kur kundërshtarët ndiejnë përçarje dhe dobësi. Nëse Rusia e percepton Europën në këtë mënyrë, ajo mund të inkurajohet të zgjerojë agresionin përtej Ukrainës. Në të vërtetë, ne e dimë se synimet e Moskës shtrihen më gjerë se konflikti aktual. Por lajmi i mirë është se Europa është e fuqishme. NATO është aleanca ushtarake më e suksesshme në histori dhe sot, së bashku, fuqia e saj ushtarake është e pakrahasueshme. Ne kemi kapacitete të sofistikuara në tokë, det, ajër dhe hapësirën kibernetike, si dhe frenim bërthamor. Dhe prej kohësh po përshtatemi me realitetin e ri të sigurisë: duke ndërtuar një model të ri për sigurinë europiane, të mbështetur në angazhim, gatishmëri dhe bashkëpunim.
Kjo fillon me thellimin e bashkëpunimit mes Britanisë dhe Gjermanisë. Marrëveshja historike Trinity House e vitit 2024 po hap rrugën për një bashkëpunim të paprecedentë që përfiton si sigurinë, ashtu edhe ekonomitë tona.
Gatishmëria ushtarake duhet të nënkuptojë një industri të fortë europiane të mbrojtjes. Ukraina na tregon se bazat industriale janë thelbësore për të mbështetur dhe përfundimisht për të fituar çdo luftë të madhe. Rritja e shpenzimeve të mbrojtjes që po zhvillohet në vendet tona dëshmon se ne po e marrim seriozisht këtë, pasi nuk mund të frenojmë nëse nuk mund të prodhojmë. Industritë tona duhet të jenë të afta për prodhim të vazhdueshëm – duke prodhuar municionet, sistemet dhe platformat që forcat tona kërkojnë me ritmin që kërkon konflikti modern.
Britania po ndërton të paktën gjashtë fabrika municionesh, të cilat do të krijojnë një kapacitet “gjithmonë aktiv” për të mbështetur rezervat e municioneve. Gjermania po vendos në mënyrë të përhershme një brigadë të tërë luftarake në krahun lindor dhe ka ndryshuar kushtetutën për të bërë të mundur financim praktikisht të pakufizuar për mbrojtjen. Prokurimi i disa mijëra automjeteve të blinduara ka nisur, i shoqëruar me zgjerimin e kapaciteteve industriale.
Për më tepër, nisma e Bashkimit Europian “Veprimi për Sigurinë e Europës” (SAFE) do të injektojë 150 miliardë euro për të forcuar bazën industriale të mbrojtjes europiane.
Ekziston edhe një dimension moral në këtë përpjekje. Riarmatimi nuk është nxitje për luftë; është veprimi i përgjegjshëm i kombeve të vendosura për të mbrojtur popujt e tyre dhe për të ruajtur paqen. Forca e frenon agresionin. Dobësia e fton atë.
Së fundi, kompleksiteti i kërcënimeve kërkon një qasje të gjithë shoqërisë dhe një bisedë të ndershme, mbarëkontinentale me publikun se mbrojtja nuk mund të jetë vetëm përgjegjësi e personelit me uniformë. Është një detyrë për secilin prej nesh.
Mbrojtja e gjithë shoqërisë kërkon infrastrukturë rezistente, kërkim-zhvillim në teknologji të lartë nga sektori privat dhe institucione kombëtare të përgatitura të funksionojnë nën kërcënime në rritje. Rruga përpara kërkon guxim dhe një bisedë të sinqertë me qytetarët tanë. Siguria e Europës është përgjegjësia jonë e përbashkët, dhe ne synojmë ta përmbushim së bashku.
Kur Europa vepron e bashkuar, ne jemi një forcë e frikshme. Dhe kur veprojmë së bashku, nuk jemi vetëm Britania e Madhe dhe Gjermania.
*Marshalli i Ajrit Sir Richard Knighton është shefi i shtabit të mbrojtjes së Mbretërisë së Bashkuar. Gjenerali Carsten Breuer është shefi i mbrojtjes së Gjermanisë.
Përgatiti për botim: L.Veizi