Last Updated on 23/10/2025 by Kesjana
Nga Anthony Zurcher, BBC
Vetëm pak ditë pasi Donald Trump tha se planifikonte të takohej me Presidentin rus Vladimir Putin në Budapest – “brenda rreth dy javësh” – samiti është pezulluar për një kohë të pacaktuar.
Një takim paraprak midis diplomatëve më të lartë të të dy vendeve është anuluar gjithashtu.
“Nuk dua të kem një takim të humbur”, u tha Presidenti Trump gazetarëve në Shtëpinë e Bardhë të martën pasdite. “Nuk dua të humbas kohë, kështu që do të shoh se çfarë do të ndodhë”.
Samiti që ndërpritet vazhdimisht është vetëm kthesa e fundit në përpjekjet e Trump për të ndërmjetësuar përfundimin e luftës në Ukrainë – një temë në fokus të ripërtërirë për presidentin amerikan, pasi ai arriti një armëpushim dhe një marrëveshje për lirimin e pengjeve në Gaza.
Ndërsa bëri komente në Egjipt javën e kaluar për të festuar atë marrëveshje armëpushimi, Trump iu drejtua Steve Witkoff, negociatorit të tij kryesor diplomatik, me një kërkesë të re.
“Duhet ta çojmë deri në fund punën me Rusinë”, tha ai.
Megjithatë, rrethanat që u përputhën për ta bërë të mundur një përparim në Gaza për Witkoff-in dhe ekipin e tij mund të jenë të vështira për t’u përsëritur në një luftë në Ukrainë që ka vazhduar për gati katër vjet.
Më pak leva
Sipas Witkoff, çelësi për zhbllokimin e një marrëveshjeje ishte vendimi i Izraelit për të sulmuar negociatorët e Hamasit në Katar. Ishte një veprim që i zemëroi aleatët arabë të Amerikës, por i dha Trumpit ndikim për të ushtruar presion mbi kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu që të bënte një marrëveshje.
Trump përfitoi nga një histori e gjatë qëndrimi në anën e Izraelit që daton që nga mandati i tij i parë në detyrë, përfshirë vendimin e tij për të zhvendosur ambasadën amerikane në Jerusalem, për të ndryshuar qëndrimin e Amerikës mbi ligjshmërinë e vendbanimeve izraelite në Bregun Perëndimor dhe, së fundmi, mbështetjen e tij për fushatën ushtarake të Izraelit kundër Iranit.
Presidenti i SHBA-së, në fakt, është më popullor në mesin e izraelitëve sesa Netanyahu – një pozicion që i dha atij ndikim unik mbi udhëheqësin izraelit.
Shtojini kësaj lidhjet politike dhe ekonomike të Trump me lojtarët kryesorë arabë në rajon, dhe ai kishte një mori fuqish diplomatike për të detyruar një marrëveshje.
Në luftën e Ukrainës, Trump ka shumë më pak ndikim. Gjatë nëntë muajve të fundit, ai është luhatur midis përpjekjeve për të ushtruar forcën ndaj Putinit dhe më pas ndaj Zelenskyt, të gjitha me pak efekt në dukje.
Trump ka kërcënuar të vendosë sanksione të reja mbi eksportet ruse të energjisë dhe t’i sigurojë Ukrainës armë të reja me rreze të gjatë veprimi. Por ai gjithashtu ka pranuar se një veprim i tillë mund të prishë ekonominë globale dhe të përshkallëzojë më tej luftën.
Ndërkohë, presidenti e ka qortuar publikisht Zelenskyn, duke ndërprerë përkohësisht ndarjen e inteligjencës me Ukrainën dhe duke pezulluar dërgesat e armëve në vend – vetëm për t’u tërhequr më pas përballë aleatëve të shqetësuar evropianë, të cilët paralajmërojnë se një kolaps i Ukrainës mund të destabilizojë të gjithë rajonin.
Trumpit i pëlqen të mburrej me aftësinë e tij për t’u ulur dhe për të arritur marrëveshje, por takimet e tij ballë për ballë me Putinin dhe Zelenskyn nuk duket se e kanë çuar luftën më afër një zgjidhjeje.
Putini mund të jetë duke përdorur dëshirën e Trumpit për një marrëveshje – dhe besimin në arritjen e marrëveshjeve ballë për ballë – si një mjet për ta ndikuar atë.
Në korrik, Putini ra dakord për një samit në Alaska, pikërisht kur dukej e mundshme që Trump do të nënshkruante paketën e sanksioneve të Kongresit të mbështetur nga republikanët e Senatit. Ky legjislacion më pas u pezullua.
Javën e kaluar, ndërsa u përhapën raportime se Shtëpia e Bardhë po mendonte seriozisht të dërgonte raketa lundrimi Tomahawk dhe bateri anti-ajrore Patriot në Kiev, udhëheqësi rus telefonoi Trumpin, i cili më pas përmendi mundësinë e një samiti në Budapest.
Të nesërmen, Trump e priti Zelenskyn në Shtëpinë e Bardhë, por u largua duarbosh pas një takimi që thuhet se ishte i tensionuar.
Trump këmbënguli se nuk po manipulohej nga Putini.
“E dini, më kanë luajtur gjatë gjithë jetës sime më të mirët prej tyre dhe kam dalë vërtet mirë”, tha ai.
Por udhëheqësi ukrainas më vonë vuri në dukje sekuencën e ngjarjeve.
“Sapo çështja e lëvizshmërisë në distanca të gjata u bë pak më e largët për ne – për Ukrainën – Rusia pothuajse automatikisht u bë më pak e interesuar në diplomaci”, tha ai.
Pra, brenda pak ditësh, Trump ka kaluar nga shqyrtimi i mundësisë së dërgimit të raketave në Ukrainë, në planifikimin e një samiti në Budapest me Putinin dhe në presionin privat ndaj Zelenskyt për të lëshuar të gjithë Donbasin – përfshirë territorin që Rusia nuk ka qenë në gjendje ta pushtojë.
Ai më në fund ka vendosur të bëjë thirrje për një armëpushim përgjatë vijave aktuale të betejës – diçka që Rusia ka refuzuar ta pranojë.
Gjatë fushatës zgjedhore të vitit të kaluar, Trump premtoi se mund t’i jepte fund luftës në Ukrainë brenda pak orësh. Që atëherë ai e ka braktisur këtë premtim, duke thënë se përfundimi i luftës po rezulton më i vështirë nga sa priste.
Ka qenë një pranim i rrallë i kufijve të pushtetit të tij – dhe vështirësisë së gjetjes së një kuadri për paqe kur asnjëra palë nuk dëshiron, ose nuk mund ta përballojë, të heqë dorë nga lufta./kb