Zbuloni historinë e pabesueshme të Anders Haugen dhe llogaritjen e gabuar në Chamonix 1924 që çoi në kthimin historik të medaljes olimpike pas 50 vjetësh.
Lojërat Olimpike të Chamonix 1924
Një fazë e garës së kërcimit me ski në Lojërat Olimpike Dimërore të Chamonix-it të vitit 1924: “në fushë”, medalja e bronztë u fitua nga norvegjezi Thorleif Haug, por 50 vjet më vonë, pas një rishikimi, ajo iu dha amerikanit Anders Haugen (foto në të djathtë). Getty Images.
Në botën e sportit, vendimi i kronometrit ose i gjyqtarit është zakonisht i shenjtë. Megjithatë, historia e Lojërave Olimpike Dimërore përmban një rast unik, në të cilin matematika iu desh t’i përulej së vërtetës historike, duke korrigjuar një fitues podiumi gjysmë shekulli më vonë. Protagonisti kryesor i kësaj historie është Anders Haugen, skiatori që mori medaljen e tij vetëm kur ishte një stërgjysh 88-vjeçar.
Misteri i pikëve në Chamonix 1924
Gjithçka filloi gjatë Lojërave të para Olimpike Dimërore në Chamonix, në vitin 1924, në garën e kërcimit me ski. Në këtë disiplinë, pikët që përcaktojnë renditjen caktohen përmes një sistemi që merr parasysh si gjatësinë e kërcimit, ashtu edhe vlerësimet e jurisë për stilin.
Për këtë arsye, fakti që norvegjezo-amerikani Anders Haugen përfundoi i katërti, pavarësisht se kishte kërcimin më të gjatë të garës, nuk ngriti dyshime në atë kohë: ndodh shpesh që kërcime më të shkurtra të kompensohen nga një stil më i mirë (dhe anasjelltas).
Medalja e bronztë iu dha legjendës norvegjeze Thorleif Haug, protagonistit tjetër të kësaj historie dhe fituesit të tre medaljeve të arta në të njëjtin edicion. Për dekada me radhë, analet e Komitetit Olimpik Ndërkombëtar e regjistruan këtë renditje, derisa fati trokiti në arkiva: në të vërtetë kishte ndodhur një llogaritje e gabuar e rëndë…
Zbulimi i vitit 1974
Çështja e pazgjidhur sportive u sqarua vetëm në vitin 1974. Historiani i skive Jacob Vaage, duke analizuar me kujdes tabelat zyrtare të rezultateve për një kërkim akademik, vuri re një mospërputhje në shifrat dhjetore të rezultatit të përgjithshëm të Haug.
Rillogaritja e të dhënave sipas rregullave të kohës zbuloi një të vërtetë tronditëse: Haugen kishte shënuar 17,916 pikë kundrejt 17,821 pikëve të Haug. Gabimi njerëzor kishte përmbysur vendet e treta dhe të katërta. Pasi provat iu paraqitën federatave dhe Komitetit Olimpik Ndërkombëtar, korrigjimi u bë menjëherë, duke vendosur edhe një rekord për vonesën më të gjatë në rishikimin e një rezultati olimpik.
Një gjest i përjetshëm i lojës së ndershme
Zgjidhja e çështjes nuk kërkoi asnjë betejë ligjore; përkundrazi, u shndërrua në një shembull sportiviteti të jashtëzakonshëm. Thorleif Haug kishte ndërruar jetë në vitin 1934, por familja e tij, sapo mësoi lajmin, ofroi të kthente medaljen.
Më 12 shtator 1974, në një ceremoni zyrtare në Oslo, vajza e Haug, Anna Maria Magnussen, ia dorëzoi fizikisht medaljen e bronztë Anders Haugen-it të emocionuar.
Në moshën 88-vjeçare, atleti më në fund mundi të mbante çmimin që i përkiste me të drejtë, duke deklaruar se kjo njohje vlente shumë më tepër sesa metali prej të cilit ishte bërë.
Trashëgimia historike e Anders Haugen
Edhe sot, rasti Haugen kujtohet si një shembull i integritetit dokumentar dhe sportivitetit. Anders Haugen mbetet i vetmi atlet amerikan që ka fituar një medalje olimpike në kërcim me ski — edhe pse me një vonesë 50-vjeçare.
Burimi: focus.it/ nga Roberto Graziosi/ përgatiti për botim: L.Veizi