Last Updated on 24/04/2026 by Anisa
Ekskluzive: Brukseli synon të bllokojë përkohësisht dhënien e kontratës për një kompani të përfaqësuar nga avokati i presidentit amerikan, sipas një letre të siguruar nga The Guardian
BE-ja rrezikon një përplasje me Donald Trumpin pasi kërkoi të vonojë dhënien e një kontrate fitimprurëse për një gazsjellës në Ballkan një kompanie të përfaqësuar nga avokati i tij personal, sipas dokumenteve të siguruara nga The Guardian.
Brukseli është përplasur me Trumpin për tregtinë, Ukrainën dhe shpenzimet ushtarake, por ndërhyrja në projektin e gazsjellësit Southern Interconnection duket se shënon herën e parë kur ka sfiduar një sipërmarrje tregtare të personave të afërt me presidentin.
Gazsjellësi do të kalojë nëpër Bosnjë dhe Hercegovinë. Sipas burimeve boshnjake, pas muajsh presioni nga zyrtarë amerikanë, udhëheqësit e vendit kanë lëvizur me shpejtësi për t’ia dhënë kontratën një kompanie pak të njohur me seli në Wyoming.
AAFS Infrastructure and Energy u themelua në nëntor të vitit të kaluar dhe nuk i ka bërë publike pronarët e saj. Kompania përfaqësohet nga dy figura të njohura të fushatës së Trumpit për të kundërshtuar humbjen e tij në zgjedhjet e vitit 2020: Jesse Binnall, avokat që e mbrojti Trumpin ndaj akuzave për nxitje të trazirave në Kapitol pas humbjes, dhe Joe Flynn, vëllai i ish-këshilltarit të presidentit për sigurinë kombëtare.
Pavarësisht se duket se nuk ka asnjë përvojë të dukshme në këtë fushë, AAFS planifikon të investojë 1.5 miliardë dollarë në gazsjellës dhe në projekte të tjera infrastrukturore në Bosnjë, ka thënë përfaqësuesi i saj lokal.
Në mars, ligjvënësit miratuan një legjislacion që, sipas Transparency International, do të krijonte një “precedent të rrezikshëm”, pasi përcaktonte që kontrata t’i jepej AAFS-së pa tender.
Pak ditë më vonë, përfaqësuesi i Brukselit në Sarajevë u dërgoi një paralajmërim privat udhëheqësve të Bosnjës se po vinin në rrezik shpresat e vendit për anëtarësim në BE.
Në një letër të dërguar më 13 prill, të siguruar nga media investigative boshnjake istraga.ba dhe të parë nga The Guardian, zyrtari i BE-së Luigi Soreca shkruante se, sipas një marrëveshjeje energjetike mes Bosnjës dhe Brukselit, ishte “thelbësore që projektligjet të koordinohen plotësisht” me BE-në.
Soreca tha se Brukseli duhet të ketë fjalën e vet në legjislacionin për gazsjellësin. “Në këtë mënyrë, Bosnja dhe Hercegovina mund të vazhdojë të përparojë në rrugën e saj evropiane dhe të shmangë humbjen e mundësive për integrim të mëtejshëm, si edhe të mundësive financiare,” tha ai.
Binnall ka deklaruar se gazsjellësi është “një përparësi për administratën Trump”. I pyetur për ndërhyrjen e BE-së, ai tha: “AAFS nuk do ta humbasë kurrë nga vëmendja atë që ka vërtet rëndësi në këtë projekt: garantimin e sigurisë energjetike dhe nxitjen e zhvillimit ekonomik për popullin e Bosnjës dhe Hercegovinës. Ne jemi të përkushtuar të punojmë ngushtë me të gjitha autoritetet përkatëse për të zhvilluar infrastrukturën e nevojshme për ta bërë këtë vizion realitet.”
Gazsjellësi, duke e lidhur Bosnjën me një terminal të gazit të lëngshëm natyror në brigjet e Kroacisë, do t’i hapte rrugë gazit amerikan drejt një vendi që sot varet tërësisht nga furnizimet ruse.
Pas nisjes së pushtimit të plotë rus të Ukrainës në vitin 2022, Brukseli u vendosi afat vendeve të BE-së dhe shteteve aspirante, si Bosnja, që deri në vitin 2028 të heqin dorë nga gazi rus.
Megjithatë, BE-ja tani rrezikon që një nyje e rëndësishme e hartës energjetike evropiane të bjerë nën kontrollin jo vetëm të një kompanie amerikane, por të një kompanie të lidhur personalisht me një president armiqësor.
Faqja e internetit e AAFS shfaq një shqiponjë të madhe, që evokon fuqinë amerikane. Ajo nuk përmend asnjë punonjës, por thekson se kanë “dekada përvoje të kombinuar në energji, infrastrukturë, financë dhe zhvillim ndërkombëtar projektesh”. AAFS nuk duket se ka realizuar ndonjë projekt infrastrukture në përmasa të krahasueshme me atë të planifikuar në Ballkan.
Jesse Binnall dhe Joe Flynn nuk janë të vetmit nga rrethi i Donald Trump që kanë treguar interes për Bosnjën. Vëllai i Joe Flynn, Michael Flynn – ish-shef i inteligjencës amerikane, dënimi i të cilit për gënjeshtra ndaj FBI-së lidhur me kontaktet me Rusinë u anulua me falje nga Trump në vitin 2020 – ka lobuar për kreun e fraksionit nacionalist serb në Bosnjë.
Fushata e lobimit arriti në tetor të siguronte heqjen e sanksioneve amerikane ndaj Milorad Dodik, liderit të serbëve të Bosnjës, i cili ka minuar marrëveshjen e paqes të vitit 1995 që i dha fund një lufte trevjeçare ku u vranë më shumë se 100,000 njerëz.
Në prill, Donald Trump Jr., i cili drejton perandorinë familjare të biznesit, vizitoi Banja Luka, kryeqytetin e Republikës Serbe autonome brenda Bosnia and Herzegovina. Edhe pse as ai dhe as Michael Flynn nuk duket se janë të përfshirë drejtpërdrejt në projektin e gazsjellësit, Dodik i ka dhënë mbështetjen e tij./ The Guardian