Mbi 92,000 punonjës në sektorin e teknologjisë kanë humbur vendet e punës gjatë vitit 2026, ndërsa javën e kaluar u bë e ditur se Meta dhe Microsoft po përgatiten për mijëra largime të tjera. Të paktën 20,000 vende pune pritet të shkurtohen nga gjigantët teknologjikë Meta dhe Microsoft, një zhvillim që vjen vetëm disa muaj pasi Amazon realizoi një nga valët më të mëdha të shkurtimeve në historinë e saj.
Sipas një raporti të CNBC, kjo valë shkurtime mund të jetë vetëm fillimi.
Kompanitë amerikane të teknologjisë po shpenzojnë tani shuma të mëdha çdo vit për zhvillimin e infrastrukturës së inteligjencës artificiale, për të përmbushur rritjen e shpejtë të kërkesës për shërbime AI. Paralelisht, ato po synojnë të rrisin efikasitetin e punonjësve përmes përdorimit të AI, duke ulur ndjeshëm numrin e stafit.
Shumë ekonomistë dhe ekspertë të industrisë frikësohen se një krizë në tregun e punës mund të jetë tashmë duke u formuar, duke pasur parasysh ritmin me të cilin inteligjenca artificiale po integrohet në bizneset amerikane. Deri këtë javë, në vitin 2026 janë larguar mbi 92,000 punonjës në sektorin e teknologjisë, sipas platformës Layoffs.fyi, duke e çuar numrin total në afro 900,000 që nga viti 2020.
“Kjo përfaqëson një ndryshim strukturor themelor dhe jo një korrigjim të përkohshëm të tregut,” tha Anthony Tuggle, i cili më parë ka punuar në fushën e inteligjencës artificiale. “Po shohim fillimin e një transformimi të përhershëm në mënyrën se si organizohet dhe kryhet puna në të gjithë sektorët,” shtoi ai.
Diskutimet për ndikimin e AI në tregun e punës nisën që në fund të vitit 2022, kur OpenAI prezantoi ChatGPT. Megjithatë, shqetësimet u rritën ndjeshëm në vitin 2025, kur u pa se mjeti Claude i Anthropic ishte në gjendje të kryente punën e të gjithë departamenteve të një kompanie.
Pikëpamjet optimiste thonë se inteligjenca artificiale po e riformëson punën njerëzore, por nuk po e zëvendëson atë. Sipas tyre, si në periudha të mëparshme të transformimeve industriale, do të krijohen edhe vende të reja pune që do t’u përshtaten nevojave të ekonomisë së re. Për shembull, zhvilluesit e aplikacioneve mobile nuk ekzistonin para epokës së telefonave inteligjentë.
Megjithatë, në këtë rast duket se po zgjerohet hendeku midis humbjes dhe krijimit të vendeve të punës. Një studim i Motion Recruitment për vitin 2026 tregon se adoptimi i AI po ngadalëson punësimet në pozicione fillestare dhe në role të përgjithshme IT, ndërsa pozicionet e lidhura me inteligjencën artificiale janë në rritje të fortë. Sipas raportit, pagat në teknologji kanë mbetur kryesisht të qëndrueshme që nga viti 2025, përveç disa roleve shumë të specializuara si inxhinierët e AI.
Rajat Bagheria, CEO i startup-it Chef Robotics, tha se megjithëse AI pritet të krijojë vende pune, “nuk është ende e qartë se si do të duket kjo në praktikë”. “Vetëm tani po fillojmë të kuptojmë se sa pjesë e punës sonë të përditshme mund të kryhet nga inteligjenca artificiale,” u shpreh ai.
Sipas një njoftimi të Meta-s, kompania planifikon të shkurtojë rreth 10% të fuqisë punëtore, që përfaqëson rreth 8,000 vende pune. Shkurtime të tilla do të nisin më 20 maj, si pjesë e një përpjekjeje për të rritur efikasitetin dhe për të balancuar investimet e tjera të kompanisë. Gjithashtu, Meta po anulon planet për plotësimin e 6,000 vendeve të lira.
Rreth të njëjtës kohë, Microsoft konfirmoi se do të ofrojë për herë të parë në historinë e saj programe vullnetare për largim nga puna. Rreth 7% e punonjësve në SHBA janë të kualifikuar për këtë program, që mund të përkthehet në deri në 8,750 largime, sipas burimeve./fjala.al