Më 7 gusht 626, pas javësh sulmesh të pasuksesshme ushtritë Avare dhe sllave hoqën rrethimin e Konstandinopojës
Përgatiti: Leonard Veizi
Përpara se të mbërrinte viti 626, Konstandinopoja kishte përballuar tashmë shumë sulme, por ai që do të vinte atë verë konsiderohej ndër më të rrezikshmit. Perandoria Bizantine ishte e angazhuar në një luftë të ashpër me Perandoria Sasanide dhe pjesa më e madhe e ushtrisë së perandorit Herakliu ndodhej larg kryeqytetit, në fushatat ushtarake në Lindje. Duke përfituar nga kjo situatë, Khagani i Avarëve vendosi të godiste zemrën e perandorisë.
Në verën e vitit 626, një koalicion i madh avarësh, sllavësh dhe popujsh të tjerë aleatë zbriti drejt mureve të Konstandinopojës. Në të njëjtën kohë, persët u vendosën në bregun aziatik të Bosfori, duke shpresuar të bashkërendonin një sulm të përbashkët. Megjithatë, flota bizantine kontrollonte ngushticën dhe pengoi çdo bashkim të forcave. Kjo ndarje do të rezultonte vendimtare.
Avarët ishin luftëtarë të shkëlqyer të stepës, të aftë në beteja të hapura, por nuk zotëronin përvojën, makineritë dhe teknologjinë e nevojshme për të thyer sistemin mbrojtës të Konstandinopojës. Muret e famshme të Teodosit, të ngritura në disa breza mbrojtës me kulla, hendeqe dhe porta të fortifikuara, ishin ndër veprat më të avancuara ushtarake të botës mesjetare. Për dekada me radhë ato kishin dëshmuar se ishin pothuajse të papushtueshme.
Sllavët u përpoqën të ndihmonin sulmin duke përdorur varka të vogla për të kaluar në anën tjetër të Bosforit dhe për të lidhur kontakt me persët. Por marina bizantine i sulmoi dhe shkatërroi shumicën e tyre. Dështimi i këtij operacioni i la sulmuesit pa mundësinë e një ofensivë të koordinuar.
Ndërkohë, rrethimi po zgjatej. Ushtria avare dhe aleatët e saj po përballeshin me mungesë ushqimi, furnizimesh dhe municionesh. Mbajtja e një force kaq të madhe larg bazave të saj ishte gjithnjë e më e vështirë. Çdo ditë që kalonte favorizonte mbrojtësit, të cilët furnizoheshin nga deti dhe ruanin moralin e tyre pas mureve të qytetit.
Sipas traditës bizantine, shpëtimi i qytetit iu atribua edhe ndërhyrjes hyjnore të Virgjëresha Mari. Banorët organizuan procesione fetare përgjatë mureve dhe, pas tërheqjes së armikut, u krijua himni i njohur Akathistos, i cili përkujtonte mbrojtjen e mrekullueshme të kryeqytetit.
Më në fund, më 7 gusht 626, pas javësh sulmesh të pasuksesshme dhe humbjesh të mëdha, avarët urdhëruan tërheqjen. Sllavët, të mbetur pa mbështetje dhe të goditur nga mungesa e furnizimeve, braktisën gjithashtu rrethimin. Ushtritë u shpërndanë drejt territoreve të Ballkanit, ku shumë fise sllave vazhduan të vendoseshin në tokat e Perandorisë Bizantine.
Dështimi i rrethimit të vitit 626 pati pasoja të rëndësishme historike. Ai shpëtoi Konstandinopojën nga një pushtim që mund të kishte ndryshuar rrjedhën e historisë evropiane dhe dobësoi ndjeshëm fuqinë e Avarëve, të cilët nuk do ta rifitonin më ndikimin e dikurshëm. Për Perandorinë Bizantine, kjo fitore u bë simbol i qëndresës së kryeqytetit, ndërsa për Ballkanin shënoi vazhdimin e vendosjes së popullsive sllave në rajon, një proces që do të ndryshonte përgjithmonë hartën etnike dhe politike të Evropës Juglindore.