Përgatiti: Leonard Veizi
Më 23 nëntor 1996, qielli mbi Afrikën Lindore u bë dëshmitar i një prej skenave më të errëta në historinë e aviacionit. Bota u trondit nga fati i Fluturimit 961 të Ethiopian Airlines, një Boeing 767, i nisur nga Addis Ababa me destinacion Nairobi dhe Kenian. Ai ishte një udhëtim rutinë, i destinuar të përfundonte në tragjedi – një rrëmbim i dhunshëm që do të kulminonte me rrëzimin shkatërrimtar në ujërat kristalore të Oqeanit Indian, duke marrë me vete 123 jetë. Ky incident tragjik mbetet një plagë e hapur në kujtesën e aviacionit civil, një rast i shëmtuar i terrorit ajror.
Devijimi i kursit
Sapo avioni i madh ishte ngritur në lartësinë e tij të udhëtimit, qetësia në bord u thye brutalisht. Tre rrëmbyes me motive të thella politike morën kontrollin e kabinës. Kërkesa e tyre ishte e qartë dhe kërcënuese: devijimi i kursit drejt Libisë. Në mes të panikut të papritur, ekuipazhi u detyrua të ndryshonte itinerarin, duke lënë pas linjën e sigurt dhe duke u zhytur në një rrugë të panjohur drejt një destinacioni të pamundur.
Drama e karburantit
Ndërsa ëndrra e tyre për të mbërritur në Libi merrte formë në ajër, rrëmbyesit kishin lënë pas dore një llogari kritike: furnizimin me karburant. Për shumë kohë, avioni fluturoi me sasi të pamjaftueshme derivati. Pas orësh të tensionuara, kur motorët mbetën të thatë, Boeing 767 humbi fuqinë jetësore dhe nisi të rrëshqiste në një rënie të pashmangshme drejt sipërfaqes së oqeanit.
Ekuipazhi, duke kuptuar rrezikun e drejtpërdrejtë, bëri një përpjekje dramatike dhe heroike për ta kontrolluar mjetin gjigant. Por beteja kundër forcës së rënies dhe shpejtësisë së ujit ishte e pabarabartë. Aeroplani u rrëzua pranë ishujve të Komoreve. Bilanci ishte shkatërrues: 123 të vdekur. Për fat, disa të mbijetuar, mes rrënojave dhe shkumës së dallgëve, u shpëtuan nga ekipet e kërkim-shpëtimit.
Reagimi dhe pasojat
Tragjedia e Fluturimit 961 provokoi një reagim të menjëhershëm dhe të ashpër nga komuniteti ndërkombëtar. Ngjarja vuri në pikëpyetje të gjitha masat e sigurisë së aviacionit civil dhe theksoi me dhimbje nevojën për standarde më të larta kundër rrëmbimeve. Ethiopian Airlines dhe autoritetet u detyruan të përballen me një mori pyetjesh rreth procedurave dhe trajnimeve të ekuipazhit në situata krize.
Trashëgimia e kujtesës
Fluturimi 961 mbetet një nga tragjeditë më thelbësore të aviacionit afrikan dhe një kujtesë e dhunshme e pasojave fatale që sjell terrori ajror. Historia e tij, e përdorur tashmë si një shembull shokues dhe i detyrueshëm në trajnimet e sigurisë dhe në zhvillimin e politikave ndërkombëtare, shërben si një dëshmi se sa e brishtë është siguria në ajër dhe sa thelbësore është vigjilenca për të parandaluar që një krizë e ngjashme të mos përsëritet kurrë më.