Last Updated on 10/10/2025 by adminfjala
Nga Leonard Veizi
Pavarësisht dramës, dhimbjes dhe varfërisë së skajshme, zëri i saj i brishtë, por kumbues, u ngrit si një himn i përjetshëm i pasionit dhe i shpresës. Edit Pjaf nuk ishte thjesht një këngëtare; ajo ishte shpirti i gjallë i rrugëve të Parisit, një “harabel” që i këndoi dashurisë së humbur dhe qëndresës krenare përballë tragjedisë. Çdo notë e saj ishte një rrëfim i sinqertë, i thyer nga jeta, i lartësuar nga arti – një jehonë e thellë që edhe sot e kësaj dite, më shumë se gjysmë shekulli pas largimit të saj, vazhdon të prekë zemra, duke provuar se vuajtja, kur shndërrohet në melodi, bëhet e pavdekshme. Ajo na la trashëgimi një dëshmi të fuqisë së shpirtit njerëzor, i cili, edhe pse i plagosur, nuk pushon kurrë së kënduari…
…Më 10 tetor 1963. në Grasse, në moshën 47-vjeçare, shuhet këngëtarja dhe kantautorja legjendare franceze, Edit Pjaf. E lindur më 19 dhjetor 1915 në Paris, në varfëri të skajshme, Edith Giovanna Gassion, e njohur më vonë me emrin artistik Edit Pjaf, do të ngrihej në majat e muzikës botërore përmes një zëri të veçantë dhe emocioni të pakrahasueshëm.
“La Môme Piaf”
Jeta e saj ishte e mbushur me dramë, dhimbje dhe pasion – përbërës që u shndërruan në frymëzim për këngët e saj të paharrueshme. E braktisur nga nëna dhe e rritur nga gjyshja, ajo filloi të këndonte në rrugët e Parisit që në moshë shumë të re. U zbulua në moshën 19-vjeçare nga Lui Leple, pronar i një kabareje pariziene, i cili e pagëzoi me emrin “La Mome Piaf” – që do të thotë “fëmija harabel”, një nofkë që i shkonte për shtat trupit të saj të brishtë dhe zërit të fuqishëm.
Karriera muzikore
Gjatë një karriere 28-vjeçare, Pjaf krijoi një repertor të pasur me këngë që do të bëheshin himne të dashurisë, dhimbjes dhe shpresës. Këngët e saj më të njohura përfshijnë:
-“La Vie en Rose” e vitit 1945, një himn i dashurisë që do të bëhej simboli i saj dhe një nga këngët më të njohura në botë.
-“Non, Je Ne Regrette Rien” e vitit 1960, një deklaratë krenarie dhe qëndrueshmërie përballë jetës.
-“Milord”, “La Foule”, “Padam Padam” dhe shumë të tjera që mbetën të pavdekshme.
Stili i saj i të kënduarit përshkohej nga emocioni i thellë, dikur melankolik, dikur plot pasion, gjithnjë i sinqertë dhe prekës. Ajo solli në skenë jetën e rrugës, të të dashuruarve të humbur, të kujtimeve të dhimbshme, gjithçka që kishte jetuar vetë.
Karriera në film dhe teatër
Përveç muzikës, Pjaf la gjurmë edhe në kinematografi. Ajo luajti në më shumë se 10 filma, duke përfshirë:
-“Étoile sans lumière”, prodhimi i vitit 1946.
-“Les Amants de demain”, prodhimi i vitit 1959.
Ndonëse nuk ishte aktore profesioniste, prania e saj në ekran ishte magnetike, dhe zëri i saj krijonte atmosferë unike edhe në film.
Jeta personale
Jeta e saj personale ishte shpesh e trazuar dhe e mbuluar me tragjedi. Një nga dashuritë më të mëdha të jetës së saj ishte boksieri Marsel Serdan, kampion i botës, i cili humbi jetën në një aksident ajror në vitin 1949. Humbja e tij la një plagë të thellë në shpirtin e Piaf-it dhe ndikoi fuqishëm në krijimtarinë e saj.
Ajo pati marrëdhënie me figura të shumta artistike dhe kulturore, ndër to Iv Montan dhe Sharl Aznavur – ky i fundit, i ndihmuar nga Pjaf në fillimet e tij. Megjithë suksesin, jeta e saj personale u shoqërua me përdorimin e ilaçeve kundër dhimbjes, alkoolit dhe një shëndet gjithnjë në përkeqësim.
Trashëgimia
Edit Pjaf vdiq më 10 tetor 1963, nga një sëmundje kronike të mëlçisë, në një vilë në Grasse, në jug të Francës. Ajo u varros në varrezat “Père Lachaise” në Paris, ku edhe sot mijëra vizitorë vijnë për të nderuar kujtimin e saj.
Për figurën dhe jetën e saj janë realizuar dhjetëra dokumentarë, libra biografikë, si dhe filmi i famshëm “La Vie en Rose” (2007), me aktoren Marion Kotijar, e cila fitoi çmimin Oscar për rolin e Pjaf-it.
Sot, Edit Pjaf nuk është vetëm një nga këngëtaret më të famshme të Francës, por një ikonë kulturore botërore. Zëri i saj vazhdon të jetojë, të prekë zemra dhe të kujtojë fuqinë që ka arti kur buron nga jeta e vërtetë.