Përgatiti: Leonard Veizi
Më 10 shtator 2003, Suedia u trondit nga një krim që dukej i pamundur në një vend të njohur për sigurinë, qetësinë dhe besimin te institucionet. Anna Lindh, ministre e Jashtme e Suedisë dhe një nga politikanet më të njohura të vendit, u sulmua me thikë ndërsa bënte blerje në një qendër tregtare në zemër të Stokholmit…
…Lindh kishte lindur më 19 qershor 1957 dhe ishte bërë një prej figurave kryesore të politikës suedeze. Ajo kishte qenë ministre e Mjedisit që nga viti 1994 dhe ministre e Jashtme që nga viti 1998. Në politikën evropiane njihej për angazhimin e saj në çështjet ndërkombëtare dhe për një profil të fortë prointegrimit evropian.
Atë pasdite, rreth orës 15:45, Lindh doli nga Ministria e Jashtme së bashku me një mike për të bërë disa blerje. Ajo nuk kishte truproja me vete. Të dyja kaluan nëpër qendrën tregtare Gallerian dhe shkuan drejt Nordiska Kompaniet (NK), një nga dyqanet më të njohura të Stokholmit.
Rreth orës 16:13–16:14, ndërsa ndodhej në sektorin e veshjeve të dyqanit, Anna Lindh u sulmua papritur nga një burrë me thikë. Sulmuesi e goditi disa herë, duke i shkaktuar plagë të rënda. Ai u largua menjëherë nga vendi i ngjarjes, ndërsa Lindh u transportua me urgjencë në spitalin Karolinska.
Mjekët luftuan gjatë për jetën e saj. Por plagët ishin tepër të rënda. Në orët e para të mëngjesit të 11 shtatorit 2003, Anna Lindh vdiq.
Lajmi shkaktoi tronditje në të gjithë Suedinë. Kryeministri Göran Persson e njoftoi vdekjen e saj me zë të dridhur, ndërsa vendi përgatitej edhe për një tjetër ngjarje të rëndësishme politike: vetëm tri ditë më vonë do të zhvillohej referendumi për anëtarësimin e Suedisë në zonën euro. Lindh kishte qenë një nga zërat më të fuqishëm në favor të euros.
Hetimi policor u përqendrua te pamjet e kamerave të sigurisë. Më 24 shtator, policia arrestoi Mijailo Mijailović, një shtetas suedez me origjinë serbe, atëherë 24-vjeçar. Provat e lidhën atë me sulmin dhe, në janar 2004, Mijailović pranoi se kishte goditur me thikë ministren.
Gjatë procesit gjyqësor, ai pretendoi se nuk kishte pasur një motiv personal kundër Anna Lindh dhe se sulmi kishte qenë impulsiv. Ai foli gjithashtu për zëra që, sipas tij, e kishin shtyrë drejt sulmit. Gjykata, megjithatë, e shpalli fajtor për vrasje.
Në mars 2004, Mijailović u dënua me burgim të përjetshëm. Gjykata e Apelit e ndryshoi më vonë dënimin në trajtim psikiatrik, pasi vlerësoi gjendjen e tij mendore në kohën e krimit. Por në dhjetor 2004, Gjykata Supreme e Suedisë riktheu dënimin me burgim të përjetshëm.
Vrasja e Anna Lindh pati një peshë që shkonte përtej tragjedisë personale. Ajo ndodhi në një vend ku politikanët mund të lëviznin relativisht lirshëm mes qytetarëve, pa barriera të mëdha sigurie. Vetë fakti që një ministre e Jashtme mund të dilte për pazar pa truproja dhe të sulmohej në një prej dyqaneve më të njohura të kryeqytetit tronditi edhe mënyrën se si Suedia e konceptonte mbrojtjen e figurave publike.
Anna Lindh ishte vetëm 46 vjeç.
Ajo la pas bashkëshortin dhe dy fëmijë, ndërsa Suedia humbi një prej politikaneve më të njohura të brezit të saj. Vdekja e saj u bë një nga ato ngjarje që mbeten të ngulitura në kujtesën kombëtare jo vetëm për brutalitetin e krimit, por edhe për kontrastin e frikshëm mes një pasditeje të zakonshme blerjesh dhe një tragjedie që ndryshoi përgjithmonë jetën e një familjeje dhe të një vendi.
