Më 7 shkurt 1992, në qytetin holandez Maastricht, dymbëdhjetë shtete të Komunitetit Evropian hodhën një hap historik drejt bashkimit politik dhe ekonomik të kontinentit: nënshkrimin e Traktatit për Bashkimin Evropian, i njohur gjerësisht si Traktati i Maastrichtit. Ky akt shënoi fillimin e një etape të re në procesin e integrimit evropian dhe vendosi themelet e Bashkimit Evropian si një strukturë politike e përbashkët.
Traktati u nënshkrua nga Belgjika, Danimarka, Franca, Gjermania, Greqia, Irlanda, Italia, Luksemburgu, Holanda, Portugalia, Spanja dhe Mbretëria e Bashkuar, ndërsa pas ratifikimit në secilin vend hyri në fuqi më 1 nëntor 1993, moment që shënoi zyrtarisht lindjen e Bashkimit Evropian.
Përmbajtja e marrëveshjes ishte thelbësore për të ardhmen e Evropës. Ajo krijoi qytetarinë evropiane, duke u dhënë qytetarëve të vendeve anëtare të drejtën të lëvizin, të jetojnë dhe të marrin pjesë në zgjedhje në çdo shtet të BE-së. Po ashtu, traktati parashikoi ndërtimin e një sistemi bankar qendror dhe të një monedhe të përbashkët – euron – si dhe vendosi politika të përbashkëta në fushën e sigurisë, diplomacisë, drejtësisë dhe çështjeve të brendshme.
Në plan më të gjerë historik, nënshkrimi i Traktatit të Maastrichtit simbolizoi përpjekjen e kombeve të Evropës Perëndimore për të kapërcyer konfliktet e shekujve të mëparshëm dhe për të ndërtuar një hapësirë bashkëpunimi ekonomik, politik dhe shoqëror. Ai vendosi rregulla të qarta për monedhën e përbashkët, politikën e jashtme dhe bashkëpunimin në drejtësi, duke e kthyer integrimin evropian nga një projekt ekonomik në një bashkim me dimension të theksuar politik.
Sot, Traktati i Maastrichtit konsiderohet një nga gurët themeltarë të Evropës moderne. Ai jo vetëm që ndryshoi rrjedhën e historisë së kontinentit, por ndikoi drejtpërdrejt në jetën e përditshme të miliona qytetarëve evropianë, duke hapur rrugën drejt një bashkimi që vazhdon të evoluojë edhe në shekullin XXI.
Përgatiti: L.Veizi