Tregjet e naftës do të mbeten të ngjeshura edhe deri në vitin 2027 dhe çmimet me shumicë të naftës në Evropë mund të rriten përsëri në javët në vijim, paralajmëroi të mërkurën Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë (IEA).
Në raportin e saj mujor, organi mbikëqyrës i energjisë me seli në Paris tha se rikuperimi i furnizimeve me naftë të Gjirit nuk kishte arritur të zgjidhte problemin e karburantit, me prodhimin global që ende nuk e arrin konsumin.
Furnizimi u rrit me 2.5 milionë fuçi në ditë në 102.3 mb/d në shtator, si pasojë e një rritjeje të eksporteve të naftës bruto të Gjirit, të udhëhequr nga Arabia Saudite, në më shumë se tre të katërtat e niveleve të paraluftës, por mbetet pak nën kërkesën globale prej rreth 103.5 mb/d, vlerësoi IEA.
Lufta që filloi me sulmet amerikane-izraelite ndaj Iranit më 28 shkurt është larg përfundimit. Irani ka bllokuar Ngushticën e Hormuzit, rrugën për rreth një të pestën e naftës botërore, dhe kohët e fundit ka shtuar sulmet ndaj anijeve atje, ndërsa rebelët Huthi të Jemenit, të mbështetur nga Irani, po godasin vendet e naftës saudite.
“Sulmet e përsëritura në Gjirin Persik e lënë rimëkëmbjen të brishtë”, deklaroi IEA.
Të martën, agjencia britanike e sigurisë detare UKMTO tha se predha me origjinë të panjohur kishin goditur një anije cisternë dhe një anije kontejnerësh në ngushticë.
Herët të mërkurën, Garda Revolucionare e elitës së Iranit tha se një anije kontejnerësh që transportonte më shumë se 2,500 kontejnerë u mbyt në jug të ngushticës pasi goditi një minë detare dhe u përfshi nga flakët, duke pretenduar se ndoqi një rrugë të paautorizuar dhe duke i paralajmëruar të tjerët për rreziqet e vazhdueshme.
Nafta e papërpunuar Brent, standardi ndërkombëtar për çmimet e naftës, u rrit me rreth 1%, duke arritur mbi 107 dollarë për fuçi në tregtimin e hershëm të së mërkurës, por më vonë i uli fitimet dhe po luhatet rreth 106 dollarëve në kohën e shkrimit të këtij artikulli.
Ndërkohë, benzina referuese amerikane, West Texas Intermediate, është tregtuar e pandryshuar në afërsisht 94.75 dollarë për fuçi.
Çmimet e naftës janë tërhequr nga rekordet e shtatorit mbi 200 dollarë për fuçi, por standardet “mbeten pothuajse dyfishi i çmimit të naftës bruto dhe niveleve të tyre para krizës”, deklaroi IEA.
Me eksportet e karburantit të Lindjes së Mesme nën gjysmën e niveleve të tyre para luftës dhe rafineritë ruse të goditura nga dronë ukrainasë, furnizimet me naftë mbeten nën presion.
Rritja e kostove të transportit mund ta shtojë këtë presion.
“Ndërsa tensionet në tregun e transportit të naftës bruto janë përhapur në kategori të tjera të cisternave, çmimet e naftës së dërguar në tregjet dominuese të importimit të benzinës – Evropë, Afrikë dhe Amerikën Latine – mund të rriten përsëri në javët e ardhshme”, tha IEA.
IEA tha se rezervat e humbura të naftës nuk ka gjasa të rimbushen përtej ndryshimeve normale sezonale para gjysmës së dytë të vitit 2027.
G7 u zotua më 2 tetor të lirojë deri në 100 milionë fuçi rezerva emergjente përmes IEA-s, fillimisht naftën./ad
