Për një kohë të gjatë, besohej se një makinë konsumon sasinë më të vogël të karburantit me një shpejtësi prej rreth 90 kilometrash në orë.
Megjithatë, të dhënat tregojnë një pamje paksa të ndryshme – shpejtësia më ekonomike mund të jetë më e ulët, dhe konsumi ndikohet jo vetëm nga shpejtësia që ngasim, por edhe nga shpejtësia e motorrit, raporti i marsheve, ngarkesa dhe rezistenca e ajrit.
Konsumi, përkatësisht, nuk rritet ose ulet thjesht me një ndryshim të shpejtësisë. Ngarja shumë e ngadaltë mund të jetë gjithashtu joekonomike, ndërsa në shpejtësi të larta rezistenca e ajrit fillon të rrisë ndjeshëm sasinë e karburantit të nevojshëm.
Hulumtimi nga qendra teknike franceze Cerema tregoi se marrëdhënia midis shpejtësisë dhe konsumit të karburantit i ngjan një shkronje asimetrike “U”. Në shpejtësi të ulëta, midis afërsisht 10 dhe 40 kilometrave në orë, konsumi është relativisht i lartë.
Ndërsa shpejtësia rritet, konsumi zvogëlohet dhe arrin pikën më të ulët në afërsisht 70 kilometra në orë. Pas kësaj, ai fillon të rritet përsëri, dhe një nga arsyet kryesore është rezistenca e ajrit.
Rezistenca e ajrit bëhet veçanërisht e rëndësishme nga rreth 80 km/orë dhe ndikimi i saj rritet ndjeshëm me rritjen e mëtejshme të shpejtësisë. Ajo nuk rritet në mënyrë proporcionale me shpejtësinë – nëse shpejtësia dyfishohet, forca e rezistencës së ajrit mund të jetë afërsisht katër herë më e madhe, duke supozuar se kushtet e tjera janë të njëjta.
Diferenca mund të vihet re lehtësisht në aspektin e konsumit. Rritja e shpejtësisë nga 100 në 120 km/orë mund të rrisë konsumin e karburantit me rreth 20 përqind. Prandaj, një ndryshim relativisht i vogël në shpejtësi në autostradë mund të ketë një ndikim të konsiderueshëm në sasinë e karburantit të konsumuar.
Një parim i ngjashëm vlen edhe për makinat elektrike. Rezistenca më e lartë e ajrit kërkon më shumë energji nga bateria dhe kështu zvogëlon autonominë. Sipas testeve të përmendura, rritja e shpejtësisë nga 110 në 130 km/orë mund të rrisë konsumin e energjisë me më shumë se një të katërtën.
Megjithatë, nuk ka një shpejtësi të vetme me të cilën çdo makinë do të konsumojë më pak. Konsumi ndikohet nga lloji i motorit dhe transmisionit, aerodinamika, pesha e automjetit, gomat, pjerrësia e rrugës, era, temperatura, trafiku, por edhe mënyra se si shoferi përshpejton dhe frenon.
Rregulli bazë është pra i thjeshtë: ngarja shumë e ngadaltë nuk do të thotë domosdoshmërisht konsumi më i ulët, ndërsa në shpejtësi më të larta konsumi fillon të rritet ndjeshëm për shkak të rritjes së rezistencës së ajrit./ET