Last Updated on 28/08/2025 by adminfjala
28 gusht 1916 – Gjermania i shpall luftë Rumanisë – Italia i shpall luftë Gjermanisë.
Lufta e Parë Botërore filloi në vitin 1914 mes dy aleancave të mëdha:
Fuqitë Qendrore: Gjermania, Austro-Hungaria, Perandoria Osmane dhe Bullgaria.
Antanta (Fuqitë Aleate): Britania e Madhe, Franca, Rusia, Serbia, Italia (pas 1915), dhe më vonë SHBA (1917) dhe Rumania (1916).
Në këtë kontekst të ndërlikuar lufte, vendet u përfshinë njëra pas tjetrës, për interesa strategjike, kombëtare apo diplomatike.
Gjermania i shpall luftë Rumanisë
Rumania, deri në vitin 1916, kishte qëndruar neutrale. Nën presion dhe me premtime për territore nga Fuqitë Aleate (kryesisht Transilvania, që ishte pjesë e Perandorisë Austro-Hungareze), Rumania vendosi të hynte në luftë në anën e Antantës.
Më 27 gusht 1916, Rumania i shpalli luftë Austro-Hungarisë dhe nisi ofensivë në Transilvani.
Reagimi i Gjermanisë:
Si aleate e Austro-Hungarisë, Gjermania reagoi menjëherë.
Më 28 gusht 1916, Gjermania i shpalli luftë Rumanisë.
Ky ishte një vendim strategjik për të mbrojtur aleaten e saj dhe për të ndalur përparimin rumun.
Pasojat:
Forcat gjermane, austro-hungareze dhe bullgare kundërsulmuan fuqishëm.
Rumania pësoi humbje të rënda; më 1917, Bukureshti u pushtua nga Gjermania.
Rumania u detyrua të nënshkruante paqen e përkohshme të Bufteas (1918), por më vonë u rikthye në luftë pranë fundit të saj.
Italia i shpall luftë Gjermanisë
Italia kishte qenë anëtare e Traktatit të Trepalëshit me Gjermaninë dhe Austro-Hungarinë, por qëndroi neutrale në fillim të luftës.
Në 1915, pas Traktatit të Londrës, Italia hyri në luftë në anën e Antantës, duke i shpallur luftë Austro-Hungarisë.
Por nuk i shpalli menjëherë luftë Gjermanisë, ndonëse ishte në anën kundërshtare.
Çfarë ndryshoi në gusht 1916?
Pas hyrjes së Rumanisë në luftë dhe përkeqësimit të situatës në frontet lindore dhe jugore, Aleatët kërkuan më shumë angazhim nga Italia.
Më 28 gusht 1916, Italia i shpalli luftë Gjermanisë, duke u përfshirë zyrtarisht në konflikt të plotë me të gjitha Fuqitë Qendrore.
Pasojat:
Kjo e bëri Italinë një pjesë të plotë të koalicionit të Antantës.
Italia vazhdoi betejat e vështira në frontin e Alpeve kundër Austro-Hungarisë dhe më vonë edhe kundër forcave gjermane, sidomos në Betejën e Caporetto-s (1917).
Përgatiti: L.Veizi