E ftuar në emisionin Klinika 24 me autore Doreada Mio ishte Jonida Ponari psikologe klinike Në rubrikën Shëndeti dhe Mendja u diskutua mbi ankthin social dhe ndikimin e tij në jetën e përditshme.
Çfarë është ankthi social?
Ankthi social përkufizohet si një gjendje frike ekstreme dhe tensioni kur individi ekspozohet ndaj situatave shoqërore që kërkojnë ndërveprim ose të folur në publik. Kjo përfshin edhe veprimet e zakonshme si:
* Blerja e ushqimeve thelbësore ose bukës.
* Tërheqja e parave në bankë.
Shenjat dhe Keqkuptimet
* Individët përjetojnë turp të brendshëm dhe hezitojnë të ndërveprojnë.
* Një sinjal i fshehtë është shmangia e kontaktit me sy.
* Shpesh, këta persona shihen gabimisht si arrogantë ose mendjemëdhenj, por në të vërtetë ata po përjetojnë komplekse inferioriteti.
Shkaktarët kryesorë
Psikologia thekson rëndësinë e mjedisit dhe të prindërve:
1. Roli i Prindërve: Prindërit që janë vazhdimisht kritikues dhe kërkojnë fëmijën perfekt, ose ata që i zgjidhin vetë të gjitha konfliktet e adoleshentit, pengojnë zhvillimin e vetëbesimit dhe krijojnë individë të ndërvarur.
2. Origjina: Ankthi social instalohet shpesh në adoleshencë dhe mund të vijë nga bullizmi, refuzimi, ose ndjenja e inferioritetit të adresuar keq.
3. Rrjetet Sociale: Krijimi i një shoqërie që shfaqet ndryshe nga ajo që është (duke përdorur filtra dhe duke dhënë ndjesinë e të qenurit perfekt) ka shtuar ankthin social, duke bërë që të rinjtë të ndihen inferiorë në krahasim me modelet sipërfaqësore online.
Teknika dhe trajtimi
Ankthi social është plotësisht i shërueshëm me ndihmën e terapisë. Disa teknika që mund të përdoren:
* Frymëmarrja Diafragmatike: Marrja frymë me hundë dhe nxjerrja me gojë për të qetësuar rrahjet e zemrës dhe skuqjen.
* Relaksimi Progresiv i Muskujve: Tensionimi dhe relaksimi i muskujve për 15-20 sekonda.
* Meditimi Psikologjik: Përqendrimi fillimisht te një objekt dhe më pas vetëm te frymëmarrja. Rekomandohet të arrihet deri në 20 minuta në ditë.
* Terapia e Ekspozimit: Ekspozimi gradual (imagjinativ dhe në jetën reale – in vivo) ndaj situatave që shkaktojnë ankth.
Këshillë përfundimtare
* Për Prindërit: Të jenë sa më pak kritikues dhe perfeksionistë. T’i lënë adoleshentët të japin vetë zgjidhje për situatat konfliktuale në mënyrë që të bëhen “më të zotë për jetën”.
* Për Individët: Nëse turpi ose ankthi zgjasin më shumë se gjashtë muaj dhe ndërhyjnë në jetën e përditshme, duhet t’i drejtohen një psikologu klinik.
