Më 24 shkurt 1991 nisi ofensiva tokësore e Lufta e Gjirit, momenti që do ta përmbyllte me shpejtësi një nga konfliktet më të bujshme të fundit të shekullit XX. Pas më shumë se një muaji bombardimesh ajrore intensive, forcat e koalicionit ndërkombëtar hynë në territorin irakian dhe në Kuvajt, duke e çuar regjimin e Saddam Hussein drejt një disfate të pashmangshme.
Kriza kishte nisur në verën e vitit 1990, kur Iraku pushtoi Kuvajti, duke pretenduar se ai ishte historikisht pjesë e territorit të tij dhe duke e akuzuar për manipulim të çmimeve të naftës. Reagimi ndërkombëtar ishte i menjëhershëm. Nën drejtimin e OKB-s u miratuan rezoluta që kërkonin tërheqjen e menjëhershme të Irakut. Kur Bagdadi refuzoi, u formua një koalicion prej më shumë se 30 shtetesh, i udhëhequr nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës.
Faza e parë e operacionit, e njohur si Operacioni Desert Storm, nisi më 17 janar 1991 me një fushatë ajrore shkatërrimtare që synonte infrastrukturën ushtarake irakiane: baza ajrore, sisteme mbrojtjeje kundërajrore, depo armësh dhe linja furnizimi. Brenda javësh, ushtria irakiane ishte dobësuar ndjeshëm, por vendimi për të hyrë në tokë ishte ai që do të përcaktonte rezultatin.
Mëngjesin e 24 shkurtit, trupat amerikane, britanike, franceze dhe arabe kaluan kufirin. Operacioni tokësor zgjati vetëm 100 orë. Manovra e famshme e “krahut të majtë” rrethoi forcat irakiane në jug, duke i prerë rrugët e tërheqjes. Brenda pak ditësh, Kuvajti u çlirua. Më 28 shkurt, presidenti amerikan George H. W. Bush shpalli armëpushimin.
Pamjet e kolonave irakiane të shkatërruara në autostradën që lidhte Kuvajtin me Basrën u bënë simbol i epërsisë ushtarake të koalicionit. Lufta e Gjirit u konsiderua një demonstrim i teknologjisë moderne të luftës – raketa precize, bombardime “inteligjente”, koordinim satelitor – duke paralajmëruar epokën e re të konflikteve të shpejta dhe të teknologjizuara.
Megjithatë, fitorja ushtarake nuk solli stabilitet afatgjatë. Regjimi i Saddam Hussein mbeti në pushtet edhe për 12 vjet të tjera, ndërsa Iraku u përball me sanksione të ashpra ekonomike dhe izolim ndërkombëtar. Rajoni i Gjirit mbeti i tensionuar, dhe hija e vitit 1991 do të shtrihej mbi zhvillimet që çuan në pushtimin e dytë të Irakut në vitin 2003.
24 shkurti 1991 shënon kështu momentin kur koalicioni ndërkombëtar kaloi nga ajri në tokë, duke e mbyllur me shpejtësi një kapitull lufte, por duke hapur një tjetër epokë pasigurish në Lindjen e Mesme. Një luftë e shkurtër në kohë, por me pasoja që vazhdojnë të ndihen edhe sot.
Përgatiti: L.Veizi
