Papamobili i parë i njohur në histori, i regjistruar në emër të Papës dhe jo të Selisë së Shenjtë, ishte Citroën C6 Lictoria Sex, një automjet luksoz i dhuruar Papa Piut XI në vitin 1930. Ky model përfaqëson një nga shembujt më të hershëm të ndërthurjes mes traditës së Kishës Katolike dhe modernitetit teknologjik të epokës së automobilit.
Citroën C6 Lictoria Sex (1930)
Automjeti iu dhurua Piut XI në vitin 1930 dhe më pas u përdor edhe nga pasardhësi i tij, Papa Piu XII, deri në vitin 1958, me targën zyrtare SCV 5 (Status Civitatis Vaticanae – Shteti i Qytetit të Vatikanit). Që nga viti 2002, automjetet zyrtare papnore përdorin ngjyrën e bardhë dhe mbajnë targën SCV 1.
Ky Citroën i veçantë nuk ishte një model i përshtatur nga prodhimi serial, por një makinë e ndërtuar me porosi, e konceptuar si një vepër luksoze për përdorim ceremonial. Edhe sot, ai ruhet në Pavijonin e Karrocave të Muzeve të Vatikanit.
Papamobili i parë: fillimet e historisë
Në fakt, dhurata e parë automobilistike për një Papë daton më herët, në vitin 1909, kur Papa Piu X mori një Itala 20/30 HP, dhuruar nga Kryepeshkopi i Nju Jorkut. Megjithatë, ky mjet nuk u përdor realisht nga Papa, i cili, ashtu si pasardhësi i tij Benedikti XV, mbeti i lidhur me traditën e karrocave dhe lëvizjes së kufizuar brenda Vatikanit.
Piu XI dhe hapja ndaj modernitetit
Vetëm me Papa Piun XI filloi përdorimi sistematik i automobilit në Vatikan. Në vitin 1925 ai përdori një Bianchi Tipo 15, duke shënuar nisjen e epokës së re të lëvizjes papnore. Më pas, prodhues të ndryshëm automobilash filluan të konkurronin për të fituar favorin e Selisë së Shenjtë, duke i dhuruar Papës automjete të ndryshme luksoze.
Ndër markat më të preferuara të Piut XI u bë Mercedes-Benz, por Citroën arriti të linte gjurmën më të veçantë me modelin Lictoria Sex.
Një automjet mes artit dhe luksit
Citroën C6 Lictoria Sex nuk ishte thjesht një makinë, por një vepër arti mbi rrota. Pjesa e jashtme ishte e zbukuruar në ngjyra ari dhe amarante, ndërsa dizajni ruante një thjeshtësi solemne me stemat papnore.
Brendësia ishte e stiluar në frymën veneciane të shekullit XVIII, me dru të gdhendur, dekorime ari dhe elemente luksoze si kristali bohem dhe argjendi i praruar. Automjeti përfshinte edhe ndarje sekrete, dollapë të fshehur dhe objekte ceremoniale, përfshirë breviarin dhe ikonografinë e Shën Kristoforit, mbrojtësit të udhëtarëve.
Teknologjia e kohës
Pavarësisht luksit, makina ishte e pajisur me teknologji moderne për kohën: sistem ndriçimi, ventilim dhe ngrohje. Ajo kishte një shpejtësi maksimale rreth 105 km/h dhe konsum prej afërsisht 7 km/l. Shoferi qëndronte jashtë ndarjes papnore, ndërsa komunikimi bëhej përmes një paneli sinjalizues me drita dhe mesazhe të koduara.
Një simbol i epokës së re
Citroën C6 Lictoria Sex mbetet një simbol i rëndësishëm i kalimit të Vatikanit nga epoka e karrocave drejt modernitetit mekanik. Ai përfaqëson jo vetëm një automjet ceremonial, por edhe një moment historik ku tradita dhe teknologjia u takuan në mënyrë të pazakontë.
Sot, kjo makinë konsiderohet një objekt muzeal me vlerë të lartë historike, dëshmi e hershme e evolucionit të papamobilit dhe e mënyrës sesi institucionet më të vjetra të botës u përshtatën me botën moderne.
Mbështetur mbi “Focus”/ Përgatiti për botim: L.Veizi