Një periodontist amerikan krahason ndikimin e cigareve tradicionale, cigareve elektronike dhe produkteve të duhanit me ngrohje, duke vënë theksin te një dallim thelbësor: reduktimi i ekspozimit ndaj substancave të dëmshme nuk do të thotë eliminim i rrezikut.
Cigaret tradicionale, cigaret elektronike apo produktet e duhanit me ngrohje? Për duhanpirësit që kërkojnë alternativa ndaj cigareve, opsionet janë shtuar gjatë viteve të fundit. Por mënyra se si funksionojnë këto produkte dhe ekspozimi ndaj substancave të dëmshme ndryshojnë ndjeshëm.
Periodontisti amerikan Dr. Joseph Nemeth ka krahasuar tri kategoritë, duke nënvizuar se cigaret tradicionale mbeten forma më e dëmshme e konsumit të duhanit. Arsyeja kryesore lidhet me një proces të njohur: djegien.
Pse cigaret tradicionale mbeten më të dëmshmet?
Kur një cigare ndizet, duhani digjet dhe krijon tym që përmban mijëra substanca kimike, përfshirë substanca toksike dhe kancerogjene. Pikërisht produktet e krijuara nga djegia janë një ndër arsyet kryesore pse pirja e cigareve lidhet me sëmundje të rënda, përfshirë kancerin e mushkërive, sëmundjet kardiovaskulare dhe sëmundjet kronike të frymëmarrjes.
Pasojat e pirjes së duhanit janë të dukshme edhe në shëndetin oral. Duhanpirja lidhet me probleme të mishrave të dhëmbëve, tërheqjen e mishrave, shërimin më të ngadaltë të plagëve, njollosjen e dhëmbëve dhe një sërë problemesh të tjera të shëndetit oral.
Pikërisht këtu qëndron edhe një prej dallimeve kryesore mes cigareve tradicionale dhe alternativave pa djegie: këto të fundit nuk e djegin duhanin.
Po cigaret elektronike?
Ndryshe nga cigaret tradicionale, cigaret elektronike nuk djegin duhan. Ato ngrohin një lëng, duke krijuar një aerosol që thithet nga përdoruesi.
Mungesa e djegies redukton ekspozimin ndaj shumë prej substancave toksike që gjenden në tymin e cigareve. Megjithatë, kjo nuk do të thotë se përdorimi i cigareve elektronike është pa rrezik.
Aerosoli mund të përmbajë nikotinë dhe substanca të tjera potencialisht të dëmshme. Dr. Nemeth thekson se, megjithëse vaping konsiderohet më pak i dëmshëm sesa pirja e cigareve tradicionale, ai nuk duhet konsideruar një alternativë e padëmshme.
Një tjetër çështje lidhet me mënyrën e përdorimit. Ndryshe nga një cigare, e cila konsumohet dhe përfundon brenda një kohe të caktuar, pajisjet elektronike mund të përdoren në mënyrë të vazhdueshme gjatë ditës. Kjo mund të ndikojë edhe në nivelin e përgjithshëm të ekspozimit ndaj nikotinës.
Edhe në fushën e shëndetit oral, studimet kanë nisur të evidentojnë lidhje mes përdorimit të cigareve elektronike dhe inflamacionit të mishrave të dhëmbëve apo problemeve të tjera periodontale, ndërsa efektet afatgjata vazhdojnë të studiohen.
Duhani me ngrohje: Çfarë ndryshon?
Një kategori tjetër janë produktet e duhanit me ngrohje, si IQOS. Ndryshe nga cigaret elektronike, këto pajisje përdorin duhan të vërtetë, por e ngrohin atë në vend që ta djegin.
Duke shmangur djegien, reduktohet ekspozimi ndaj një pjese të substancave të dëmshme që krijohen në tymin e cigareve tradicionale. Megjithatë, aerosoli i prodhuar vazhdon të përmbajë nikotinë dhe substanca të tjera kimike.
Sipas Dr. Nemeth, fakti që duhani nuk digjet shmang një pjesë të tymit dhe substancave të krijuara nga procesi i djegies. Por edhe këtu, reduktimi i ekspozimit nuk duhet ngatërruar me mungesën e rrezikut.
Studimet mbi produktet e duhanit me ngrohje janë më të reja krahasuar me dekadat e të dhënave që ekzistojnë për cigaret tradicionale. Për këtë arsye, nevojiten më shumë të dhëna afatgjata për të kuptuar plotësisht ndikimin e përdorimit të tyre në shëndet.
“Më pak i dëmshëm” nuk do të thotë “pa rrezik”
Krahasimi mes këtyre produkteve nxjerr në pah një dallim të rëndësishëm mes rrezikut dhe reduktimit të rrezikut.
Cigaret tradicionale mbeten alternativa më e dëmshme për shkak të procesit të djegies dhe ekspozimit ndaj tymit. Cigaret elektronike dhe produktet e duhanit me ngrohje shmangin djegien dhe mund të reduktojnë ekspozimin ndaj disa prej substancave të dëmshme që gjenden në tymin e cigareve, por asnjëra prej tyre nuk është pa rrezik.
Për një duhanpirës të rritur që përndryshe do të vazhdonte të pinte cigare, kalimi i plotë nga cigaret tradicionale drejt një alternative pa djegie mund të reduktojë ekspozimin ndaj disa substancave të dëmshme. Megjithatë, përdorimi paralel i cigareve tradicionale dhe alternativave të tjera mund të kufizojë këtë përfitim potencial.
Për personat që nuk konsumojnë duhan apo nikotinë, alternativa më e mirë mbetet të mos fillojnë përdorimin e asnjë prej këtyre produkteve. Ndërsa për duhanpirësit, eliminimi i plotë i përdorimit të duhanit dhe nikotinës mbetet zgjedhja me rrezikun më të ulët.
Në fund, krahasimi nuk ka të bëjë me gjetjen e një produkti “të shëndetshëm”, por me kuptimin se produktet e ndryshme mund të paraqesin nivele dhe profile të ndryshme rreziku. Elementi që i dallon më qartë cigaret tradicionale nga alternativat e reja mbetet djegia – dhe substancat e dëmshme që krijohen prej saj./ad