Last Updated on 11/11/2026 by Klara
Negociatat për paqe mes Ukrainës dhe Rusisë kanë hyrë në ditën e dytë në Abu Dhabi, me ndërmjetësimin e Shteteve të Bashkuara. Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy ka mirëpritur atë që e cilësoi si ndryshim të qasjes së ndërmjetësve amerikanë, por dallimet mes palëve mbeten të thella, veçanërisht për çështjen e territoreve, garancitë e sigurisë dhe kushtet e një armëpushimi.
“Po shoh ndryshime. Jam shumë i kënaqur me atë që po dëgjoj”, deklaroi Zelenskyy për gazetarët në Kopenhagë të martën, duke i cilësuar diskutimet si “konstruktive dhe mjaft përmbajtësore”. Edhe sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, i përshkroi negociatat si “shumë produktive”, ndërsa i dërguari i posaçëm amerikan, Jared Kushner, tha se Uashingtoni kishte arritur të ngushtonte dallimet mes dy palëve, pa dhënë detaje të mëtejshme.
Diskutimet e së mërkurës pritet të përqendrohen te masat për uljen e tensioneve, përfshirë mbrojtjen e infrastrukturës energjetike dhe situatën në Detin e Zi, si dhe mundësinë e një takimi trepalësh në nivel liderësh. Megjithatë, vlerësimet pozitive nuk kanë ndryshuar faktin se Moska dhe Kievi vijojnë të kenë qëndrime të kundërta për çështjet kryesore të marrëveshjes.
Çështja e territoreve mbetet një nga pengesat më të mëdha në negociata. Moska kërkon tërheqjen e forcave ukrainase nga rajonet lindore, përfshirë zona që aktualisht ndodhen ende nën kontrollin e Kievit. Zelenskyy tha se negociatorët rusë kishin pretenduar në mënyrë të pavërtetë se forcat e Moskës kishin pushtuar gjysmën e territorit të Donbasit që vijon të kontrollohet nga Ukraina. Delegacioni ukrainas i kundërshtoi këto pretendime duke paraqitur prova filmike. Sipas Zelenskyyt, edhe komandanti suprem i forcave aleate të NATO-s në Evropë, gjenerali Alexus Grynkewich, i pranishëm në Abu Dhabi, konfirmoi se hartat e paraqitura nga Ukraina për situatën në front ishin më pranë realitetit.
Presidenti ukrainas sugjeroi gjithashtu se Vladimir Putin mund të jetë duke marrë informacione të pasakta për përparimet ushtarake ruse dhe të besojë se ushtria e tij mund të marrë nën kontroll pjesën e mbetur të territorit lindor brenda disa muajsh. Megjithatë, Rusia nuk ka arritur të marrë kontrollin e plotë të Donbasit që prej nisjes së ndërhyrjes së saj në Ukrainë në vitin 2014. Zelenskyy theksoi se vendimet përfundimtare mbi territoret duhet të merren në nivelin e presidentëve dhe jo nga negociatorët në Abu Dhabi. Përpara bisedimeve, presidenti amerikan Donald Trump sugjeroi se Ukraina mund të detyrohet të pranojë ndryshime territoriale, duke deklaruar se vendi do të përfundojë me një “formë paksa të ndryshme”.
Një tjetër çështje e rëndësishme e negociatave është arkitektura e ardhshme e sigurisë në Evropë. Jared Kushner deklaroi se Shtetet e Bashkuara synojnë krijimin e një kuadri të ri sigurie që do të përfshijë Ukrainën, Rusinë dhe Evropën. Ndërkohë, një burim nga delegacioni rus bëri të ditur se përfundimi i luftës përbën vetëm një nga çështjet në agjendën e Moskës. Prania e zëvendësministrit të Jashtëm rus, Sergei Ryabkov, në delegacion konsiderohet domethënëse. Përpara pushtimit në shkallë të plotë të Ukrainës në vitin 2022, ai ishte përfshirë në kërkesat e Moskës që NATO të reduktonte praninë e saj ushtarake në Evropën Lindore.
Zyrtarët evropianë kanë zhvilluar konsultime të veçanta në Abu Dhabi, por nuk janë pjesë e negociatave trepalëshe. Ministri i Jashtëm rus, Sergei Lavrov, minimizoi praninë e tyre, duke deklaruar: “Epo, ata fluturuan drejt Abu Dhabit. Le të qëndrojnë në hotel”. Nga ana tjetër, Rubio theksoi se vendet evropiane do të duhet të përfshihen në një fazë të mëvonshme të negociatave, pasi janë pjesë e zgjidhjes së këtij problemi.
Moska vijon të kundërshtojë një armëpushim të menjëhershëm. Lavrov ka akuzuar qeveritë evropiane se synojnë t’i japin Ukrainës kohë për të rikuperuar humbjet ushtarake. Megjithatë, Rusia kishte shfrytëzuar edhe vitet pas marrëveshjeve të armëpushimit të Minskut të viteve 2014-2015 për të konsoliduar praninë e saj ushtarake dhe politike në lindje të Ukrainës, përpara se të niste pushtimin në shkallë të plotë në shkurt të vitit 2022.
Kievi shpreson se armëpushimet e kufizuara mund të krijojnë kushtet për një marrëveshje më të gjerë, duke iu referuar edhe operacionit humanitar të muajit të kaluar në Oleshky, në territorin e pushtuar nga Rusia, i cili mundësoi dërgimin e ndihmave dhe evakuimin e civilëve. Në tryezën e diskutimeve është edhe një shkëmbim i gjerë i të burgosurve. Zelenskyy bëri të ditur se palët po shqyrtojnë mundësinë e shkëmbimit të 1,000 të burgosurve nga secila anë, ose potencialisht 1,500 për secilën palë. Ndërkohë, zyrtarë amerikanë pritet të udhëtojnë drejt Rusisë për të zhvilluar bisedime të mëtejshme.
Propozimi vjen pas negociatave të majit 2025 në Stamboll, ku Kievi dhe Moska ranë dakord për shkëmbimin e 1,000 të burgosurve nga secila palë, pavarësisht se nuk arritën një marrëveshje për armëpushim. Deri më tani nuk është njoftuar zyrtarisht asnjë marrëveshje e re. Masat humanitare dhe shkëmbimet e të burgosurve mbeten rezultatet e vetme konkrete të përpjekjeve diplomatike, ndërsa një armëpushim i përgjithshëm dhe një marrëveshje përfundimtare paqeje vijojnë të jenë larg./k.m