Një studim i ri shkencor po rikthen në vëmendje një nga pyetjet më të vjetra të arkeologjisë: pse Piramida e Keopsit ka qëndruar e paprekur për më shumë se 4.500 vjet, pavarësisht tërmeteve të fuqishme që kanë goditur rajonin?
Sipas kërkimeve të publikuara në revistën Scientific Reports, një grup shkencëtarësh të udhëhequr nga fizikani Asem Salama, në bashkëpunim me Institutin Kombëtar të Kërkimeve të Astronomisë dhe Gjeofizikës në Kajro, sugjeron se struktura monumentale e piramidës përmban karakteristika inxhinierike që funksionojnë si një sistem natyror antisizmik.
Në këtë analizë, studiuesit vendosën sensorë me precizion të lartë në 37 pika të ndryshme të strukturës, përfshirë dhomat e brendshme dhe blloqet gjigante të gurit, si dhe në terrenin përreth. Në vend të një tërmeti real, ata analizuan “dridhjet mjedisore” – mikro-lëvizje të vazhdueshme të tokës të shkaktuara nga aktiviteti njerëzor, era, reshjet dhe valët e oqeanit.
Rezultatet treguan një model interesant: brenda piramidës, shumica e dridhjeve përqendroheshin në një interval prej 2.0 deri në 2.6 Hertz, ndërsa toka përreth vibronte në rreth 0.6 Hertz. Kjo diferencë krijon një mospërputhje të frekuencave natyrore mes strukturës dhe ambientit të jashtëm.
Sipas studiuesve, ky fenomen vepron si një “mburojë e padukshme”. Kur valët sizmike godasin zonën, energjia e tyre nuk përforcohet brenda strukturës, duke shmangur rezonancën që zakonisht çon në dëmtime apo shembje të ndërtesave.
Një tjetër element kyç janë të ashtuquajturat “dhoma të shkarkimit”, hapësira të vendosura mbi Dhomën e Mbretit. Për dekada me radhë ato janë interpretuar si struktura thjesht për shpërndarjen e peshës së gurëve. Megjithatë, studimi i ri sugjeron se këto boshllëqe mund të kenë edhe funksion amortizues, duke zbutur ndikimin e lëkundjeve sizmike në mënyrë të ngjashme me teknologjitë moderne antisizmike në rrokaqiejt bashkëkohorë.
Në qëndrueshmërinë e jashtëzakonshme të piramidës kontribuojnë edhe faktorë të tjerë: themelet e forta dhe qendra e ulët e gravitetit, të cilat e bëjnë strukturën më stabile ndaj lëkundjeve të tokës.
Megjithatë, mbetet e hapur një pyetje thelbësore: a ishte kjo rezistencë ndaj tërmeteve rezultat i një projektimi të vetëdijshëm inxhinierik nga ndërtuesit e lashtë egjiptianë të udhëhequr nga faraoni Khufu, apo thjesht një efekt i natyrshëm i formës dhe masës së piramidës?
Shkenca ende nuk ka një përgjigje përfundimtare, duke lënë hapësirë mes njohjes teknike dhe misterit historik që vazhdon ta rrethojë këtë monument unik të qytetërimit njerëzor.
