Last Updated on 23/09/2026 by EL
Nuk janë gjithmonë pasojë e shtimit në peshë apo shtrirjes së lëkurës – pamja, gjerësia dhe simptomat që i shoqërojnë mund të ndryshojnë krejt kuptimin e tyre
Pyetja për strijat e purpurta mund të duket e pazakontë nëse te mjeku keni shkuar për shkak të tensionit të lartë, shtimit në peshë, sheqerit të rritur në gjak apo dobësisë muskulore. Megjithatë, pamja, gjerësia dhe vendi ku janë shfaqur mund të japin një sinjal të rëndësishëm për ekspozim të zgjatur ndaj kortizolit ose barnave kortikosteroide.
Strijat janë shumë të zakonshme dhe shpesh shfaqen gjatë pubertetit, shtatzënisë, rritjes së shpejtë trupore, shtimit në peshë ose zhvillimit të shpejtë të muskujve. Në fillim mund të jenë të kuqe, rozë apo të purpurta, ndërsa më vonë zakonisht zbehen.
Prandaj, jo çdo strijë e purpurt është shenjë e një çrregullimi hormonal. Për mjekun ka rëndësi tabloja e plotë: sa të gjera janë, kur janë shfaqur dhe nëse shoqërohen me ndryshime të tjera.
Cilat strija e bëjnë mjekun më të vëmendshëm
Më shumë vëmendje kërkojnë strijat që janë:
- dukshëm të purpurta ose të kuqe të errëta
- më të gjera se rreth një centimetër
- shfaqen papritur ose zgjerohen shpejt
- ndodhen në bark, ijë, kofshë, krahë ose gjoks
- shoqërohen me lëkurë të hollë dhe mavijosje të shpeshta
Strijat e gjera, të kuqe në të purpurt, mund të jenë ndër shenjat karakteristike të sindromës Cushing, por vetëm ato nuk mjaftojnë për diagnozë.
Çfarë lidhjeje kanë me kortizolin
Kortizoli është hormon i prodhuar nga gjëndrat mbiveshkore dhe luan rol në metabolizëm, tensionin e gjakut, inflamacionin dhe reagimin ndaj stresit.
Kur organizmi ekspozohet për kohë të gjatë ndaj sasive të tepërta të kortizolit ose glukokortikoideve sintetike, prodhimi i kolagjenit mund të ulet dhe indi lidhor i lëkurës të dobësohet. Lëkura bëhet më e hollë, ndërsa enët e gjakut më të dukshme. Për këtë arsye strijat mund të jenë më të gjera dhe më të purpurta.
Sindroma Cushing mund të shkaktohet nga prodhimi i tepërt i kortizolit në organizëm, por një nga shkaqet më të zakonshme është përdorimi afatgjatë i glukokortikoideve.
Pse ka rëndësi terapia që përdorni
Para analizave hormonale, mjeku duhet të dijë nëse pacienti përdor kortikosteroide në formë tabletash, injeksionesh, inhalatorësh, sprejesh për hundë, pikash, kremrash ose pomadash.
Rreziku varet nga doza, kohëzgjatja dhe mënyra e përdorimit. Preparatet sistemike zakonisht kanë rrezik më të madh, por edhe preparatet lokale ose inhalatore, në doza të larta dhe për kohë të gjatë, mund të kenë efekt sistemik.
Kortikosteroidet nuk duhet të ndërpriten papritur pa këshillën e mjekut, veçanërisht pas përdorimit të zgjatur.
Cilat simptoma të tjera mund të shfaqen
Dyshimi bëhet më i fortë nëse strijat shoqërohen me:
- mavijosje të lehta
- dobësi të muskujve të shpatullave dhe kofshëve
- vështirësi për t’u ngritur nga karrigia
- shtim të yndyrës në trung, me krahë dhe këmbë relativisht të holla
- fytyrë më të rrumbullakët
- tension të lartë të gjakut
- sheqer të rritur në gjak
- osteoporozë
- çrregullime të menstruacioneve
- ulje të dëshirës seksuale ose probleme me fertilitetin
Shumë prej këtyre shenjave mund të kenë edhe shkaqe të tjera. Rëndësi ka nëse disa prej tyre shfaqen së bashku dhe përparojnë me kohën.
Si kontrollohet kortizoli
Sindroma Cushing nuk diagnostikohet me një matje të rastësishme të kortizolit në gjak. Nëse ekziston dyshim i arsyeshëm, mund të përdoren matja e kortizolit të lirë në urinën 24-orëshe, kortizoli në pështymë vonë në mbrëmje ose testi i supresionit me deksametazon.
Një rezultat jonormal zakonisht duhet konfirmuar me analiza të tjera. Vetëm pasi të vërtetohet teprica e kortizolit, kërkohet shkaku me ekzaminime të mëtejshme.
Strijat e purpurta nuk janë diagnozë. Megjithatë, nëse janë të gjera, shfaqen pa arsye të qartë dhe shoqërohen me dobësi muskulore, mavijosje, tension të lartë apo sheqer të rritur në gjak, është e arsyeshme të diskutohen me mjekun. /et