Më 16 tetor 1946, në qytetin Nuremberg të Gjermanisë, u ekzekutuan me varje 10 prej kriminelëve më të lartë nazistë, të dënuar nga Gjykata Ndërkombëtare Ushtarake, e njohur ndryshe si Gjykimi i Nurembergut. Këta ishin disa nga figurat më të rëndësishme të regjimit nazist, që kishin mbajtur poste të larta politike, ushtarake dhe administrative gjatë Luftës së Dytë Botërore, dhe u shpallën fajtorë për krime kundër paqes, krime lufte, dhe krime kundër njerëzimit.
Ndër më të njohurit nga të dënuarit ishte Hermann Göring, ish-komandanti i forcave ajrore (Luftwaffe) dhe një nga bashkëpunëtorët më të ngushtë të Adolf Hitlerit. Göring, megjithatë, nuk u ekzekutua me varje: ai vrau veten me një kapsulë cianuri disa orë para ekzekutimit, duke shmangur kështu dënimin publik që i ishte caktuar.
Ekzekutimet e tjera u kryen në orët e para të mëngjesit në burgun e Nurembergut, dhe të gjitha viktimat ishin figura të rangut të lartë në hierarkinë naziste – përfshirë ministra, gjeneralë, marshallë dhe drejtues të strukturave naziste që kishin ndihmuar në organizimin e Holokaustit dhe agresionin ushtarak në Evropë.
Ky ishte akti përmbyllës i një prej proceseve gjyqësore më të rëndësishme në histori, që vendosi një precedent për drejtësinë ndërkombëtare. Pas gjykimeve të Nurembergut, në vitet që pasuan, mijëra kriminelë të tjerë nazistë u ndoqën penalisht dhe u ekzekutuan ose u burgosën në vende të ndryshme të Evropës, në kuadër të një përpjekjeje globale për të vënë drejtësi ndaj mizorive të Luftës së Dytë Botërore.
Përgatiti: L.Veizi