Last Updated on 14/09/2025 by adminfjala
14 shtator 1901
William McKinley ishte presidenti i 25-të i Shteteve të Bashkuara të Amerikës. Ai u rizgjodh për një mandat të dytë në vitin 1900, duke fituar ndaj kandidatit demokrat William Jennings Bryan, dhe u konsiderua si një nga mbështetësit më të mëdhenj të industrializimit, tarifave proteksioniste dhe fuqizimit ekonomik të SHBA-ve.
Atentati
Më 6 shtator 1901, gjatë një vizite në Ekspozitën Pan-Amerikane në Buffalo, New York, presidenti McKinley po përshëndeste qytetarët në Temple of Music, kur një burrë iu afrua në radhë për t’i dhënë dorën dhe e qëlloi dy herë me armë zjarri të fshehur nën një shami.
Atentatori: Leon Czolgosz, një anarkist 28-vjeçar me origjinë polake, i cili besonte se qeveria amerikane ishte e korruptuar dhe e dëmshme për popullin. Ai tha se ishte frymëzuar nga figura të tilla si Emma Goldman.
Plagët: Njëra nga plumbat preku stomakun, ndërsa tjetra u devijua nga një kopsë e veshjes së McKinley. Fillimisht, duket se presidenti do të mbijetonte; ai madje i kërkoi të mos lëndonin atentatorin.
Vdekja
Fillimisht, mjekët ishin optimistë për rikuperimin e tij, por një infeksion i brendshëm (gangrenë) u përhap në trupin e tij për shkak të kushteve jo sterile gjatë operacionit. McKinley ndërroi jetë mëngjesin e 14 shtatorit 1901, në orën 2:15 të mëngjesit.
Fjalët e tij të fundit thuhet se ishin:
“It is God’s way. His will be done, not ours.”
(“Është rruga e Zotit. U bëftë vullneti i Tij, jo i yni.”)
Pasardhësi
Pas vdekjes së McKinley, zëvendëspresidenti i tij, Theodore Roosevelt, mori detyrën si president në moshën 42-vjeçare, duke u bërë presidenti më i ri në historinë e SHBA-ve deri në atë kohë.
Roosevelt solli një qasje energjike dhe progresiste në presidencë, duke promovuar reforma të mëdha sociale, ekonomike dhe mjedisore.
Ai forcoi rolin e shtetit në rregullimin e korporatave dhe mbrojtjen e konsumatorit – duke nisur të ashtuquajturën “Era Progresive”.
Pasojat
Atentati ndaj McKinley shënoi fundin e një epoke konservatore në politikën amerikane dhe fillimin e një epoke më dinamike dhe reformiste.
Ngjarja solli gjithashtu rritjen e masave të sigurisë për presidentët amerikanë. Pas këtij atentati, Shërbimi Sekret (Secret Service) mori zyrtarisht detyrën për mbrojtjen e presidentit.
Në përmbledhje, vdekja e William McKinley-t nuk ishte vetëm një tragjedi personale dhe kombëtare, por një pikë kthese historike për Shtetet e Bashkuara, që solli në pushtet një nga figurat më të rëndësishme presidenciale të shekullit XX – Theodore Roosevelt.
Përgatiti: L.Veizi