Më 14 nëntor 1969, vetëm katër muaj pas suksesit historik të Apollo 11, Shtetet e Bashkuara nisën një tjetër kapitull në garën hapësinore: misionin Apollo 12, anijen e dytë që do të zbriste në sipërfaqen e Hënës. Nga Qendra Hapësinore Kennedy në Florida, raketa gjigante Saturn V u ngrit në qiell duke bartur me vete tre astronautë amerikanë: Charles “Pete” Conrad, Richard F. Gordon dhe Alan L. Bean.
Ky ishte fluturimi i gjashtë me ekuipazh i programit Apollo dhe i dyti që realizoi ulje të suksesshme në Hënë. Për NASA-n, Apollo 12 përfaqësonte testin e vërtetë të qëndrueshmërisë dhe saktësisë teknike, përtej triumfit simbolik të zbarkimit të parë.
Një fillim i trazuar
Nisja e misionit nuk kaloi pa tension. Vetëm pak sekonda pas ngritjes, raketa u godit dy herë nga rrufeja, duke shkaktuar humbje të përkohshme të energjisë dhe instrumenteve kryesore. Për disa çaste, duket se misioni do të dështonte. Por falë përvojës së komandantit Pete Conrad dhe reagimit të shpejtë të ekipit në tokë, sistemi u rivendos dhe raketa vazhdoi rrugën drejt Hënës.
Zbritja në Oqeanin e Qetësisë
Pas një udhëtimi tre-ditor në hapësirë, Apollo 12 arriti orbitën hënore më 18 nëntor 1969. Conrad dhe Bean u ndanë nga moduli komandues, duke zbritur me Modulin Lunar “Intrepid” në një zonë të quajtur Oqeani i Stuhive (Oceanus Procellarum) – një rajon i zgjedhur me kujdes pranë sondës pa pilot Surveyor 3, e cila ishte ulur aty dy vjet më parë.
Ulja ishte jashtëzakonisht e saktë: vetëm 180 metra larg sondës Surveyor 3, duke treguar përmirësimin e jashtëzakonshëm të navigimit hënor të NASA-s.
Një ditë dhe shtatë orë në Hënë
Astronautët kaluan rreth 31 orë në sipërfaqen e Hënës, gjatë të cilave zhvilluan dy shëtitje hapësinore (EVA) me një kohëzgjatje totale prej 7 orësh e gjysmë. Ata mbledhën më shumë se 34 kilogramë mostra gjeologjike, vendosën instrumente shkencore për matjen e dridhjeve sizmike dhe përbërjes së ajrit hënor, dhe vizituan vetë sondën Surveyor 3, duke sjellë në Tokë disa pjesë të saj për studim.
Kthimi në Tokë dhe trashëgimia
Pas përfundimit të misionit, Conrad dhe Bean u bashkuan me Gordon në orbitë dhe së bashku u kthyen në Tokë, duke zbritur me sukses në Oqeanin Paqësor më 24 nëntor 1969.
Apollo 12 ishte një sukses i plotë teknik, që vërtetoi se zbarkimi në Hënë mund të kryhej me saktësi kirurgjikale, duke hapur rrugën për misione më ambicioze, si Apollo 15, 16 dhe 17.
Një hap përtej lavdisë
Nëse Apollo 11 u kujtua për “hapin e parë të njeriut në Hënë”, Apollo 12 simbolizoi humbjen e frikës dhe fillimin e shkencës në eksplorimin hënor. Ai tregoi se misionet nuk ishin më një garë politike, por një përpjekje e qëndrueshme për njohje dhe përparim njerëzor.
Komandanti Pete Conrad, i njohur për humorin e tij, kur zbriti në Hënë tha me ironi:
“Whoopee! That may have been a small one for Neil, but that’s a long one for me!”
(“Uau! Mund të ketë qenë një hap i vogël për Neil, por për mua është një hap i gjatë!”)
Një fjali që shënoi jo vetëm një moment gazmor, por edhe maturimin e njeriut në univers – nga një vizitor i parë, në një eksplorues të qëndrueshëm të kozmosit.
Përgatiti: L.Veizi
