Më 11 janar 1943, në rrugët e Nju Jorkut, një atentat i mirëorganizuar i mori jetën Karlo Treskës, një nga figurat më të shquara të anarkizmit italo-amerikan. Redaktor, orator dhe organizator i fuqishëm sindikalist gjatë viteve 1910, Treska ishte bërë i njohur si një kundërshtar i pamëshirshëm i fashizmit, stalinizmit dhe përpjekjeve të mafias për të infiltruar lëvizjen sindikale.
Në komunitetin e emigrantëve italianë dhe në qarqet radikale të SHBA-së, Treska njihej për guximin e tij të rrallë. Ai sfidonte publikisht autoritetet fashiste të Italisë, denonconte represionin e regjimit të Stalinit dhe paralajmëronte për ndikimin e mafias në organizatat punëtore. Për shkak të qëndrimeve të tij të forta dhe veprimtarisë së hapur politike, ai kishte fituar armiq brenda dhe jashtë vendit.
Për vrasjen e tij u shfaqën dy teori kryesore. Njëra sugjeronte se atentati ishte një urdhër i mafias së Nju Jorkut, i diktuar nga Sicilia, si hakmarrje për ndërhyrjen e Treskës në lëvizjet sindikale që minonin interesat e tyre. Teoria tjetër e lidhte ngjarjen me shërbimin sekret sovjetik NKVD, që sipas disa burimeve e kishte eliminuar Treskën për kritikat e tij të hapura ndaj Stalinit dhe politikave të Bashkimit Sovjetik.
Vdekja e Karlo Treskës shënoi një goditje të rëndë për lëvizjen radikale dhe sindikaliste amerikane. Ai mbeti simbol i rezistencës kundër tiranisë, si nga e djathta autoritare ashtu edhe nga e majta diktatoriale, dhe një kujtesë e tragjedisë së atyre që guxojnë të sfidojnë fuqitë e errëta politike.
Atentati ndaj tij nuk ishte vetëm një akt dhune individual, por reflektim i tensioneve ndërkombëtare dhe brenda komunitetit emigrant, ku ideologjitë radikale dhe krimi i organizuar shpesh bashkëpunonin në hije për të hequr qafe kundërshtarët e tyre më të zëshëm.
Përgatiti: L.Veizi