Më 1 mars 1941, në një kthesë vendimtare për fatin e Ballkanit gjatë Luftës së Dytë Botërore, Bullgaria u rreshtua zyrtarisht në krah të fuqive të Boshtit. Po atë ditë, në Vjenë, përfaqësuesit bullgarë nënshkruan aderimin në Pakti Tripalësh, duke e lidhur vendin me Gjermania, Italia dhe Japonia.
Vendimi i Sofies erdhi nën trysninë e drejtpërdrejtë të Berlinit. Udhëheqësi gjerman, Adolf Hitler, po përgatitej për ofensivën kundër Jugosllavisë dhe Greqisë dhe kishte nevojë për një korridor të sigurt për trupat e tij në juglindje të Evropës. Pranimi i Bullgarisë në Bosht i hapi rrugën hyrjes së ushtrisë gjermane në territorin bullgar, duke e kthyer vendin në bazë logjistike për operacionet ushtarake në Ballkan.
Më 1 mars, trupat e Wehrmacht-it kaluan Danubin dhe nisën pozicionimin në territorin bullgar, pa hasur rezistencë. Qeveria e mbretit Boris III kishte zgjedhur të shmangte përballjen e drejtpërdrejtë me Gjermaninë, duke shpresuar se aleanca do t’i siguronte vendit rikthimin e territoreve të humbura pas Luftës së Parë Botërore.
Përmes këtij rreshtimi, Bullgaria u bë pjesë e strategjisë së Boshtit në Ballkan. Në prill 1941, forcat gjermane, të mbështetura nga territori bullgar, pushtuan Jugosllavinë dhe Greqinë. Më pas, Bullgaria administroi pjesë të territoreve në Maqedoni dhe Traki, duke zgjeruar përkohësisht kufijtë e saj.
Megjithëse qeveria bullgare nuk i shpalli luftë Bashkimit Sovjetik dhe shmangu dërgimin e trupave në Frontin Lindor, ajo shpalli gjendje lufte me Mbretërinë e Bashkuar dhe Shtetet e Bashkuara, duke u përfshirë formalisht në konflikt kundër Aleatëve. Bombardimet ajrore mbi Sofien në vitet 1943–1944 do të ishin pasojë e drejtpërdrejtë e këtij pozicionimi.
Megjithatë, aleanca me Boshtin nuk do të zgjaste deri në fund të luftës. Në shtator 1944, ndërsa Ushtria e Kuqe po afrohej në kufijtë bullgarë, regjimi ndryshoi kurs, u shkëput nga Gjermania dhe iu bashkua kampit antifashist.
Ngjarjet e 1 marsit 1941 shënuan një moment kyç në historinë moderne të Bullgarisë – një zgjedhje strategjike e diktuar nga rrethanat gjeopolitike, që do të ndikonte fatin e vendit për dekada me radhë dhe do ta fuste atë në vorbullën e madhe të Luftës së Dytë Botërore.
Përgatiti: L.Veizi