Last Updated on 15/10/2026 by EL
Arben Sinojmeri
Një apel për ministrin e Rendit, kryeministrin dhe drejtuesit e Policisë së Shtetit
E kam bindje se vendet dhe demokracitë nuk ndërtohen dhe nuk mbahen vetëm nga policia.
Ato ndërtohen mbi demokracinë, drejtësinë, institucionet funksionale, respektimin e ligjit dhe përgjegjësinë e qytetarëve.
Por,
kur rendi publik vihet në provë dhe institucionet sulmohen, policia është një nga strukturat e para që përballet drejtpërdrejt me pasojat.
Dhe pikërisht këtu
lind një pyetje që, pas tri ditësh protestash të dhunshme në Tiranë dhe jo vetë, duhet t’ua drejtojmë hapur drejtuesve të shtetit:
Përse e kemi lënë
Policinë e Shtetit në këto kushte ???
Ministrit përgjegjës për rendin publik, kryeministrit dhe drejtuesve të policisë u drejtoj një apel të sinqertë, por edhe të prerë:
është koha të shohim me realizëm gjendjen, organizimin dhe kapacitetet e kësaj strukture jetike për shtetin dhe demokracinë.
Polici
është njëri prej nesh!
Kam pasur dhe do të vazhdoj të kem respekt për punën e punonjësve të Policisë së Shtetit.
Ata janë pjesë e shoqërisë sonë.
Janë bijtë, vajzat, bashkëshortët, prindërit dhe familjarët tanë.
Ata lënë çdo ditë familjet e tyre për t’u shërbyer qytetarëve, për të mbrojtur rendin publik dhe për të zbatuar ligjin.
Përballen me rreziqe që shumë prej nesh nuk i përjetojmë kurrë.
Mund të plagosen, të mbeten me pasoja të rënda shëndetësore dhe, në rastet më tragjike, të humbasin edhe jetën në krye të detyrës.
Ata kanë bërë një betim ndaj atdheut dhe ligjit.
Por çfarë bën shteti
për ta?
A u siguron mbrojtjen e nevojshme?
A i pajis me mjetet bashkëkohore?
A i përgatit për situatat e vështira?
A u garanton mbështetjen profesionale, financiare dhe institucionale që meritojnë?
Këto nuk janë pyetje të parëndësishme.
Janë çështje që lidhen drejtpërdrejt me sigurinë e tyre dhe të gjithë qytetarëve.
Një protestë e dhunshme nuk përballohet vetëm
me uniformë dhe shkop gome!
Pamjet e këtyre ditëve në Tiranë na bëjnë të reflektojmë për mënyrën se si organizohet dhe pajiset policia për përballimin e protestave të dhunshme.
Kur përballë punonjësve të policisë hidhen gurë, tulla, sende metalike, mjete piroteknike dhe bomba molotov, një uniformë e zakonshme dhe një kapele nuk mund të përbëjnë mbrojtjen e mjaftueshme…
Nuk mund të kërkojmë profesionalizëm në situata ekstreme, pa siguruar paraprakisht kushtet për ta ushtruar atë.
Një polici moderne
duhet të ketë struktura të specializuara,
personel të trajnuar, komandë të qartë operative dhe logjistikën e nevojshme për të reaguar në mënyrë proporcionale dhe të koordinuar.
Kjo përfshin:
Uniforma dhe pajisje mbrojtëse të përshtatshme për përballimin e trazirave.
Skafandra me sisteme komunikimi, mburoja dhe pajisje të tjera mbrojtëse.
Mjete të përshtatshme transporti, përfshirë automjete të blinduara
kur vlerësimi i rrezikut i kërkon.
Sisteme komunikimi të sigurta dhe një komandë operative të specializuar.
Trajnim të vazhdueshëm për menaxhimin e turmave, uljen e tensioneve dhe ndërhyrjen proporcionale.
Protokolle të qarta për përdorimin e forcës, dokumentimin e incidenteve dhe mbrojtjen
e jetës së qytetarëve e të punonjësve të policisë.
Edhe mjetet e posaçme të ndërhyrjes duhet të përdoren vetëm nga personel i trajnuar, në përputhje me ligjin dhe me parimet e domosdoshmërisë e proporcionalitetit.
Këto nuk janë privilegje për policinë.
Janë standarde që duhet të garantojë një shtet serioz.
Ku është organizimi i specializuar?
Një tjetër çështje që kërkon vëmendje është organizimi i forcave policore gjatë protestave.
Kur mobilizohen njëkohësisht forcat e ndërhyrjes së shpejtë, strukturat Shqiponja,
forcat operacionale, forca e sigurisë kombëtare, policia rrugore dhe efektivë të tjerë, e deri edhe tek RENEA, lind një pyetje e arsyeshme:
A është kjo mënyra më e mirë për të përdorur burimet njerëzore të policisë?
Nuk mund
të përqendrojmë pothuajse të gjitha kapacitetet në një perimetër të kufizuar, pa menduar se kush do të përgjigjet për ngjarjet e tjera që mund të ndodhin në të njëjtën kohë.
Vjedhjet, dhuna në familje, kërcënimet, aksidentet, konfliktet, veprat e rënda kriminale dhe çdo emergjencë tjetër nuk pushojnë së ekzistuari sepse në qendër të kryeqytetit zhvillohet një protestë.
Kush do të përgjigjet
për këto ngjarje nëse forcat janë të përqendruara pothuajse tërësisht në një front të vetëm?
Prandaj,
nevojitet një organizim
më i mirë, një ndarje e qartë e detyrave dhe një rezervë e mjaftueshme operative për t’iu përgjigjur njëkohësisht disa situatave.
Ndoshta duhet
të rishikohet edhe numri i punonjësve, shpërndarja e tyre territoriale dhe mënyra e përdorimit të kapaciteteve ekzistuese.
Këto janë çështje që kërkojnë një analizë profesionale, jo vendime të nxituara.
Një polici me dinjitet,
jo një polici e pambrojtur !
Nuk mund të kërkojmë nga punonjësi i policisë që të përballojë me të njëjtat mjete një qytetar që proteston paqësisht dhe një individ që e sulmon me gurë, hekura apo mjete shpërthyese.
Protesta paqësore është një e drejtë demokratike. Dhuna nuk është.
Dhe dallimi ndërmjet tyre duhet të jetë i qartë si për policinë, ashtu edhe për qytetarët.
Nuk është e drejtë që një punonjës policie, i pajisur vetëm me mbrojtje minimale, të gjendet përballë sulmeve të rënda fizike, ndërsa nga ai të kërkohet të ruajë qetësinë, profesionalizmin dhe kontrollin në çdo rrethanë…
Por as kjo nuk do të thotë se policia duhet të veprojë pa kufij.
Përkundrazi!
Sa më e pajisur,
e trajnuar dhe e organizuar të jetë policia, aq më të mëdha duhet të jenë edhe përgjegjësia e saj, kontrolli institucional dhe detyrimi për të zbatuar ligjin.
Një polici e fortë nuk është ajo që përdor më shumë forcë.
Është ajo që di ta parandalojë dhunën, të mbrojë qytetarët, të neutralizojë rrezikun dhe të veprojë me vendosmëri, pa kaluar kufijtë e ligjit.
Autoriteti i policisë
nuk buron nga frika që ajo krijon, por nga profesionalizmi, ligjshmëria dhe besimi që fiton te qytetarët.
Sikur edhe Kosovës ti referohemi,
na kujton se institucionet duhen ndërtuar me seriozitet.
Kosova,
një shtet relativisht i ri, ka kaluar një proces të rëndësishëm të ndërtimit të institucioneve të sigurisë dhe të bashkëpunimit me partnerët ndërkombëtarë.
Përvoja e saj meriton të studiohet edhe nga ne, pa idealizime dhe pa pretenduar se çdo model mund të kopjohet mekanikisht.
Shqipëria duhet të shohë me vëmendje standardet europiane, praktikat e mira dhe përvojat e vendeve që kanë investuar në profesionalizimin e policisë, në trajnimin e strukturave të specializuara dhe në pajisjen e tyre me mjete bashkëkohore.
Përse të mos
përfitojmë nga këto përvoja?
Përse të mos
ndërtojmë një polici që të mos ketë asnjë arsye të ndihet inferiore në organizim, trajnim dhe pajisje ndaj homologëve të saj europianë?
Kjo kërkon investime, planifikim, drejtim profesional dhe vullnet politik.
Por mbi të gjitha kërkon një filozofi të re të marrëdhënies së shtetit me policinë.
Një apel për qeverinë: investoni te njerëzit që na mbrojnë !
Zoti Kryeministër!
Zoti Ministër përgjegjës për rendin publik!
Drejtues të Policisë së Shtetit!
Ngjarjet e këtyre ditëve duhet të shërbejnë si një sinjal serioz për të ndërmarrë një reformë të thellë organizative dhe profesionale.
Nevojitet një analizë
e plotë e kapaciteteve të policisë, e mënyrës së organizimit të saj, e pajisjeve, e trajnimit, e gatishmërisë operative
dhe e kushteve në të cilat punojnë efektivët.
Nevojitet një plan konkret për:
Përmirësimin e pagave dhe trajtimit financiar të punonjësve.
Pajisjen me mjete moderne dhe pajisje mbrojtëse.
Forcimin e strukturave të specializuara dhe të komandimit operativ.
Trajnimin e vazhdueshëm dhe vlerësimin e aftësive profesionale.
Ruajtjen e kapaciteteve të mjaftueshme për sigurinë e përditshme të qytetarëve.
Rritjen e llogaridhënies, transparencës dhe besimit publik.
Nuk mjafton t’u kërkojmë efektivëve të jenë të guximshëm.
Duhet t’u japim mjetet për të qenë të sigurt.
Nuk mjafton t’u kërkojmë të zbatojnë ligjin.
Duhet t’u sigurojmë kushtet që ta zbatojnë atë me profesionalizëm.
Nuk mjafton t’i lavdërojmë kur plagosen.
Duhet t’i mbrojmë përpara se të plagosen.
Në fund, një mesazh për të gjithë ne :
Policia nuk është
pronë e qeverisë dhe as instrument i ndonjë partie politike.
Ajo është institucion i shtetit dhe u shërben të gjithë qytetarëve.
Punonjësi i policisë
duhet të jetë i mbrojtur kur kryen detyrën, por edhe i përgjegjshëm për çdo veprim të tij.
Duhet të ketë autoritet,
por jo arbitraritet.
Duhet të jetë i vendosur përballë dhunës, por i përmbajtur ndaj qytetarit që ushtron të drejtën e tij për protestë paqësore.
Ligji
duhet të jetë kufiri dhe orientimi i çdo veprimi.
Prandaj,
nuk mund të pranojmë që huliganët të vendosin rregullat e rrugës dhe të sulmojnë punonjësit e policisë sikur të mos ekzistonte shteti.
Por nuk duhet
të pranojmë as që dhuna të bëhet justifikim për shkeljen e të drejtave të qytetarëve.
Një demokraci e shëndetshme kërkon një polici të fortë profesionalisht, të mbrojtur materialisht, të pavarur nga interesat partiake dhe të lidhur ngushtë me ligjin.
Policia është pjesë e popullit dhe i shërben popullit.
Ajo meriton respekt, mbështetje dhe dinjitet.
Por mbi të gjitha,
meriton një shtet që të mos e lërë të përballet e pambrojtur me dhunën.
Mos e lini policinë
në mëshirën e huliganëve !
Një shtet që kërkon rend dhe siguri duhet së pari të kujdeset për ata që ka ngarkuar t’i garantojnë.
Ky nuk është thjesht një apel për policinë.
Është një apel për përgjegjësinë e shtetit,
për sigurinë e qytetarëve dhe për vetë demokracinë tonë.