Në maj 1997 administrat e Forcave Ajrore Amerikane publikon raportin Roswell
Nga Leonard Veizi
Në verën e vitit 1947, shkretëtira e heshtur e Roswell-it, New Mexico, u kthye papritur në epiqendrën e një prej mistereve më të mëdha moderne. Një fermer lokal, Mac Brazel, raportoi se në tokën e tij kishin rënë mbetje të çuditshme metalike, të shpërndara në një zonë të gjerë. Ushtria amerikane mbërriti me shpejtësi, izoloi zonën dhe lëshoi një komunikatë zyrtare që do të ndryshonte historinë: një “disk fluturues” ishte kapur nga oficeri i inteligjencës i Bazës Ajrore të Roswell-it. Megjithatë, brenda 24 orëve, ushtria e tërhoqi deklaratën, duke pohuar se bëhej fjalë thjesht për një balonë moti. Ishte tepër vonë; fara e dyshimit ishte mbjellë…
…Në atë periudhë, Amerika jetonte ethet e pasluftës dhe fillimin e Luftës së Ftohtë. Qielli shihej me dyshim, teknologjia ushtarake zhvillohej në fshehtësi absolute dhe çdo objekt i panjohur ngjallte fantazi për vizitorë nga hapësira apo armë sekrete sovjetike. Pikërisht në këtë klimë paranoje dhe progresi teknologjik lindi miti i Roswell-it, një histori që për dekada do të ushqente teoritë e konspiracionit, kinematografinë dhe kulturën popullore mbi UFO-t dhe alienët.
Projekti “Mogul”
Pas gjysmë shekulli debatesh, spekulimesh dhe dëshmitarësh të rremë apo të vonuar, në vitin 1994 dhe më pas në raportin përfundimtar të vitit 1997, Forcat Ajrore të Shteteve të Bashkuara (USAF) publikuan dokumentet e deklasifikuara mbi incidentin. Sipas hetimit zyrtar, nuk u gjet asnjë provë që “Incidenti Roswell” të kishte lidhje me jashtëtokësorët.
E vërteta e deklasifikuar: Mbetjet e gjetura në shkretëtirë i përkisnin në fakt Projektit Mogul, një operacion rreptësisht sekret i ushtrisë amerikane.
Ky projekt përdorte vargje të gjata balonash gjigante të pajisura me mikrofonë me rreze të gjerë, të dizajnuara për të fluturuar në lartësi të mëdha stratosferike. Qëllimi kryesor ishte monitorimi atmosferik për të pikasur valët akustike të krijuara nga testet e mundshme bërthamore të Bashkimit Sovjetik. Për shkak të materialeve të pazakonta (si fletë alumini, letër pergamenë e përforcuar dhe shirita ngjitës me dizajne gjeometrike që dëshmitarët i morën për hieroglife), si dhe nevojës ekstreme për të fshehur projektin nga Moska, qeveria zgjodhi rrugën e mjegullimit të ngjarjes, duke lejuar që thashethemet për “disqet fluturuese” të shpërqendronin vëmendjen nga spiunazhi ushtarak.
Sa e vërtetë dhe sa e rreme është çështje e UFO-ve sot?
Sot, në dekadën e tretë të shekullit XXI, debati mbi UFO-t (ose siç quhen zyrtarisht tani, UAP – Fenomenet Anomale të Paidentifikuara) ka pësuar një transformim rrënjësor. Nuk jemi më në epokën e fotove të turbullta dhe dëshmive të fermerëve të izoluar. Vetë Pentagoni, Kongresi Amerikan dhe NASA kanë pranuar se në qiejt tanë ka objekte që lëvizin me fizike të pashpjegueshme për teknologjinë tonë aktuale.
Roswell si pasqyrë e anktheve tona
Tre dekada pas raportit zyrtar të Forcave Ajrore amerikane dhe pothuajse 80 vjet nga vetë ngjarja, misteri i Roswell-it vazhdon të mbijetojë. Ai nuk mbijeton sepse balona e Projektit Mogul nuk ishte reale, por sepse Roswell u kthye në një arketip. Ai përfaqëson momentin kur njerëzimi filloi të mos i besonte më versionit zyrtar të qeverive të tij.
Për skeptikët, Roswell mbetet thjesht një operacion sekret ushtarak i keqinterpretuar në nxehtësinë e Luftës së Ftohtë. Për pjesën tjetër, ai është pika e zanafillës së një sekreti më të madh.
Çështja e UFO-ve sot duhet parë me një sy të mprehtë kritik: duhet të mirëpresim transparencën e shtuar dhe kërkimin shkencor mbi UAP-të, por pa rënë pre e histerisë apo mashtrimeve mediatike. Qiejt tanë janë të mbushur me sekrete, por shumica e tyre mbajnë vulën e teknologjisë njerëzore, gjeopolitikës dhe dëshirës sonë të pashuar për të mos qenë vetëm në univers.