Përgatiti: Leonard Veizi
Në historinë e kinemasë amerikane disa aktorë u kthyen në yje sepse përfaqësonin një ideal: bukurinë, sigurinë, forcën fizike. Dustin Hoffman zgjodhi një rrugë tjetër. Ai u bë i famshëm duke interpretuar njerëz të pasigurt, të lënduar, të hutuar dhe shpesh të humbur në përplasjen mes dëshirave të tyre dhe botës përreth.
Pikërisht kjo e bëri të veçantë. Hoffman nuk kërkoi të krijonte heronj të paarritshëm, por njerëz që publiku mund t’i njihte, sepse kishin frikë, dobësi dhe kontradikta. Ai e zhvendosi vëmendjen e kinemasë nga pamja e jashtme te jeta e brendshme e personazhit.
Me një karrierë që shtrihet mbi gjashtë dekada, ai u bë një nga figurat kryesore të brezit të aktorëve që ndryshuan Hollivudin në vitet ’60 dhe ’70.
Nga muzika klasike te aktrimi
Dustin Lee Hoffman lindi më 8 gusht 1937 në Los Anxhelos, në një familje hebreje me origjinë nga Evropa Lindore. Në fillim askush nuk e shihte si një aktor të ardhshëm. Prindërit e tij mendonin se rruga e tij do të ishte muzika dhe ai studioi piano me synimin për t’u bërë muzikant.
Por interesimi për skenën u bë më i fortë. Pas një periudhe studimesh, ai iu afrua teatrit dhe u transferua në Nju Jork, ku u përfshi në Studion e Aktorëve, një nga qendrat më të rëndësishme të interpretimit të bazuar në metodën psikologjike të aktrimit.
Nën ndikimin e mësuesve të kësaj shkolle, veçanërisht të Lee Strasbergut, Hoffman mësoi se një rol nuk ndërtohet vetëm përmes dialogut, por përmes kërkimit të thellë të motivimeve, frikërave dhe plagëve të personazhit.
Benjamin Braddock dhe fundi i heroit klasik
Roli që ndryshoi gjithçka erdhi në vitin 1967 me filmin e Mike Nicholsit “I diplomuari” (The Graduate).
Hoffman interpretoi Benjamin Braddockun, një të ri që kthehet nga universiteti pa një drejtim të qartë në jetë dhe që përballet me presionin e familjes dhe pritshmëritë e një shoqërie që kërkon prej tij të ndjekë një rrugë të paracaktuar.
Ky personazh ishte ndryshe nga figurat mashkullore që dominonin kinemanë e kohës. Benjamin nuk ishte një hero i fortë dhe i sigurt. Ai ishte i pavendosur, i shqetësuar dhe i brishtë.
Pikërisht këtu qëndronte risia e Hoffmanit. Ai tregoi se një protagonist mund të ishte interesant edhe pa qenë triumfues. Një njeri i zakonshëm mund të mbante mbi vete gjithë dramën e një brezi.
Akti i zhdukjes brenda personazhit
Gjatë karrierës së tij, Hoffman u bë i njohur për gatishmërinë për të ndryshuar pamjen, sjelljen dhe mënyrën e të folurit për t’iu afruar personazhit.
Në “Kauboji i mesnatës” (Midnight Cowboy, 1969), ai krijoi figurën e Enrico “Ratzo” Rizzos, një endacak të sëmurë dhe të dëshpëruar në rrugët e Nju Jorkut. Ishte një rol që kërkonte të hiqte çdo gjurmë të aktorit pas personazhit.
Në “Njeriu i madh i vogël” (Little Big Man, 1970), ai luajti një histori që përfshin dekada të tëra jete, duke kaluar nga rinia në pleqëri.
Në “Kramer kundër Kramerit” (Kramer vs. Kramer, 1979), ai solli një nga interpretimet më të fuqishme mbi ndarjen familjare dhe marrëdhënien mes një babai dhe fëmijës së tij, rol që i dha çmimin Oskar për aktorin më të mirë.
Një tjetër pikë kulmore erdhi me “Njeriu i shiut” (Rain Man, 1988), ku ai interpretoi Raymond Babbitt, një person me autizëm me aftësi të jashtëzakonshme për kujtesë dhe llogaritje. Ky rol i solli atij një tjetër çmim Oskar dhe mbeti një nga interpretimet më të njohura të karrierës së tij.
Një aktor përtej famës
Hoffman nuk u kufizua vetëm në rolet kryesore. Ai ishte gjithmonë i interesuar për personazhet komplekse dhe historitë ku konflikti njerëzor ishte më i rëndësishëm se spektakli.
Në vitin 2012 ai provoi edhe regjinë me filmin “Kuarteti” (Quartet), një dramë që tregon jetën e artistëve të moshuar në një shtëpi për ish-performues.
Gjatë gjithë karrierës së tij, ai mbrojti idenë se kinemaja nuk duhet të jetë vetëm një fabrikë imazhesh perfekte. Për të, një aktor duhej të kishte guximin të tregonte edhe anët e papërsosura të njeriut.
Trashëgimia e Dustin Hoffmanit lidhet pikërisht me këtë ndryshim: ai e bëri ekranin më të afërt me jetën reale. Personazhet e tij nuk ishin gjithmonë fitues, por ishin të besueshëm. Ata gabonin, frikësoheshin, lëndoheshin dhe përpiqeshin të gjenin një vend në botë.
Dhe ndoshta ky është sekreti i jetëgjatësisë së tij artistike: Hoffman nuk luajti njerëz të jashtëzakonshëm. Ai tregoi se sa e jashtëzakonshme mund të jetë jeta e njerëzve të zakonshëm.