Komiteti Norvegjez i Nobelit dënoi ashpër përpjekjen e Rusisë për të kriminalizuar organizatën e të drejtave të njeriut Memorial, duke e cilësuar këtë si një hap shqetësues kundër shoqërisë civile.
Në një deklaratë zyrtare, Norwegian Nobel Committee theksoi se Ministria ruse e Drejtësisë i është drejtuar Gjykatës Supreme me kërkesën për ta shpallur Memorialin një “organizatë ekstremiste”. Nëse kjo kërkesë miratohet, çdo aktivitet i kësaj organizate do të konsiderohet vepër penale.
Memorial, një nga zërat më të rëndësishëm në dokumentimin e represionit politik në Rusi, ishte bashkëfitues i Çmimit Nobel për Paqen në vitin 2022, së bashku me aktivistin bjellorus Ales Bialiatski dhe Centre for Civil Liberties nga Ukraina. Ky vlerësim u interpretua gjerësisht si një kritikë ndaj pushtimit rus të Ukrainës.
Organizata i ka rrënjët në vitet ’80, gjatë periudhës së reformave të Mikhail Gorbachev, i cili promovoi hapjen dhe transparencën në shoqërinë sovjetike. Ndër themeluesit e saj ishin edhe disidenti dhe fitues i Nobelit për Paqe Andrei Sakharov dhe bashkëshortja e tij, aktivistja Elena Bonner.
Memorial u themelua zyrtarisht në vitin 1992, pas shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik, me misionin për të dokumentuar krimet e regjimit komunist dhe për të rehabilituar viktimat e represionit politik.
Megjithatë, në vitin 2021 autoritetet ruse e shpallën organizatën si “agjent i huaj” dhe e shpërbënë atë. Zhvillimi i fundit për ta shpallur “ekstremiste” shihet nga vëzhguesit ndërkombëtarë si një përshkallëzim i mëtejshëm i presionit ndaj organizatave të pavarura në Rusi./mxh