Hudhra për pjellori, fara elbi të zhytura në urinë si test shtatzënie, burra me leje për shkak të ciklit menstrual të grave të tyre: gjinekologjia në kohën e piramidave.
Në Egjiptin e lashtë, gjinekologjia kishte një fytyrë dhe një emër: Peseshet , mjekja e parë femër e regjistruar. Me nofkën “mbikëqyrëse e mjekëve”, ajo jetoi rreth vitit 2500 para Krishtit, gjatë Dinastisë së Katërt , në kohën e ndërtimit të piramidave të Gizës. Ne ende dimë pak për të, por mjaftueshëm për të kuptuar se: “Shëndeti i grave ishte një çështje qendrore në shoqërinë egjiptiane”, siç shkruan Lucy Inglis në esenë e saj Një histori e lindjes së fëmijës.
Në ditët e para të gjinekologjisë, Peseshet nuk ishte e vetmja. Mjeket femra si ajo nuk ishin thjesht shëruese, por profesioniste të arsimuara , që i përkisnin elitës së shkrim-leximit . Traktatet e tyre, të tilla si Papirusi Gjinekologjik i Kahunit (1825 p.e.s.), zbulojnë se çdo aspekt i shëndetit të grave lidhej me shëndetin e mitrës: çdo sëmundje, nga dhimbjet e kokës deri te dhimbja e qafës, i atribuohej asaj pjese të trupit.
Një pasazh në traktat përshkruan një grua me dhimbje në sy dhe qafë: mjeku arrin në përfundimin se ajo vuan nga ” sekrecione mitre në sy ” dhe përshkruan një trajtim të bazuar në temjan, vaj dhe dhjamë pate – që duhet të aplikohet në sy dhe mitër – si dhe një vakt me mëlçi gomari. Pas absurditetit të ilaçit qëndron një logjikë sipas së cilës trupi femëror është si një sistem i ndërlidhur , në të cilin mitra ndikon në çdo pjesë të organizmit. Këtu buron koncepti i ” mitrës endacake “, një koncept që do ta përndiqte mjekësinë perëndimore për shekuj me radhë.
Testi i hudhrës
Një recetë tjetër nga papirusi zbulon përdorimin e futjes së një thelbi hudhre në vaginë para gjumit . Nëse fryma e gojës mbante erë hudhre në mëngjes, shtatzënia ishte “premtuese”. Nëse jo, ishte një shenjë steriliteti ose fati të keq. “Një test që mund të duket absurd, por përmban një depërtim shkencor”, pohon Inglis. “Aroma e hudhrës, në fakt, përmban komponime squfuri që, në prani të kanaleve të hapura vaginale dhe një sistemi riprodhues të shëndetshëm, mund të përhapen në gojë.”
Kur burrat kishin ciklin menstrual
Në të dhënat administrative të fshatit Deir el-Medina , ku jetonin artizanët që punonin në varret mbretërore , shfaqen shënime misterioze: dhjetë punëtorë mungojnë për ” hsmn “, që do të thotë “menstruacion”. Me sa duket, jo i tyre. Kuptimi sqarohet në një shënim tjetër në ditën e 23-të: ” Mungon sepse gruaja e tij ka menstruacione “. Edhe kryepunëtori, Neferhotep, merr një ditë pushim për ciklin e vajzës së tij.
Studiuesit e shekullit të 19-të i interpretuan këto të dhëna si një shenjë të një tabuje: një grua me menstruacione do të ishte “e papastër”.
Por ndoshta ishte e kundërta. Ata burra ndoshta qëndruan në shtëpi për të mbrojtur gratë e familjes gjatë një kohe kur ato ishin më të cenueshme”, hipotezon Inglis.
Testi i parë i shtatzënisë
Papirusi i Berlinit (1350 p.e.s.) përmban prova të testit më të vjetër të dokumentuar të shtatzënisë . Procedura ishte gjeniale: farat e elbit dhe grurit zhyteshin në urinën e gruas çdo ditë për disa ditë. Nëse farat mbinin, gruaja ishte shtatzënë; nëse mbinte vetëm elbi, do të ishte djalë; nëse mbinte vetëm gruri, do të ishte vajzë; nëse nuk mbinte asgjë, do të thoshte se nuk kishte shtatzëni.
“Në vitin 1963, një grup studiuesish e provuan përsëri testin: funksionoi në 70% të rasteve . Hormonet e shtatzënisë, në fakt, mund të stimulojnë mbirjen e farave. Kjo konfirmon se shkenca e lashtë, megjithëse e zhytur në magji , dinte si të vëzhgonte dhe të eksperimentonte “, shpjegon Inglis.
Burimi: focus.it/ Nga Paola Panigas/ Përgatiti për botim: L.Veizi