Last Updated on 21/10/2026 by EL
Deri më tani nuk ka prova përfundimtare se fuqitë e huaja kanë nxitur trazirat në Francë, Itali dhe vende të tjera europiane përmes rrjeteve sociale. Megjithatë, disa prej tyre e kanë shfrytëzuar situatën për të përhapur narrativat e tyre, ndërsa Komisioni Europian ka refuzuar të ndërmarrë veprime konkrete, duke argumentuar se mungojnë provat e mjaftueshme.
Presidenti francez Emmanuel Macron bëri dallimin mes ndërhyrjes së drejtpërdrejtë dhe shfrytëzimit të ngjarjeve nga aktorë të huaj, gjatë një prononcimi për mediat në kuadër të vizitës së tij në Katar.
“Nuk ka prova për ndërhyrje të huaja në ngjarjet që ndodhën. Megjithatë, ka pasur manipulim të informacionit nga aktorë të huaj pas tyre, kjo është e vërtetë”, deklaroi Macron.
Ai shtoi se shumë persona kanë tentuar të përfitojnë nga situata, duke zhvilluar fushata që, sipas tij, dëmtojnë interesat e Francës.
Megjithatë, disa zyrtarë të tjerë europianë kanë shkuar më tej, duke fajësuar fuqitë e huaja për trazirat që kanë përfshirë qytete në Francë, Itali, Belgjikë dhe Spanjë.
Ministri italian i Mbrojtjes, Guido Crosetto, deklaroi të martën, gjatë një konference, se trazirat në Milano janë rezultat i asaj që ai e cilësoi si një “luftë hibride”, e zhvilluar kundër vendeve europiane përmes mjeteve jokonvencionale, si TikTok, rrjetet sociale dhe YouTube.
Një qëndrim më të kufizuar mbajti ministri i Jashtëm francez, Jean-Noël Barrot, gjatë një konference të organizuar javën e kaluar nga Organizata për Bashkëpunim dhe Zhvillim Ekonomik (OECD).
“Pak ditë më parë, protestat e nxënësve të shkollave të mesme në Francë u shfrytëzuan nga narrativa armiqësore që vinin nga Rusia, Kina, Irani dhe komuniteti MAGA. Ne i identifikojmë, i denoncojmë dhe u përgjigjemi”, deklaroi Barrot.
Autoritetet rregullatore kombëtare, përfshirë Arcom në Francë dhe AGCOM në Itali, kanë kompetenca të gjera për të trajtuar operacionet e mundshme të dezinformimit në bazë të Aktit të Shërbimeve Digjitale të Bashkimit Europian (DSA). Ato bashkëpunojnë ngushtë me Komisionin Europian, me takimin e tyre të fundit të zhvilluar të martën.
Megjithatë, pavarësisht kërkesave të rregullatorëve që Komisioni të nisë një hetim zyrtar, ekzekutivi europian vlerëson se aktualisht nuk ka prova të mjaftueshme për të justifikuar një hap të tillë.
“Nuk kemi informacion apo konfirmim përfundimtar se manipulimi i informacionit nga aktorë të huaj qëndron pas ngjarjeve në Francë dhe vende të tjera”, deklaroi për Euronews, në kushte anonimiteti, një zyrtar i BE-së i njohur drejtpërdrejt me çështjen.
Mospërputhja mes deklaratave politike dhe provave në dispozicion të autoriteteve nxjerr në pah vështirësinë për të përcaktuar nëse trazirat janë nxitur nga jashtë apo thjesht janë shfrytëzuar nga aktorë të huaj.
Zëdhënësi i Komisionit Europian, Thomas Regnier, theksoi se situata po trajtohet fillimisht në nivel kombëtar.
“Komisioni është i gatshëm të ndihmojë dhe të mbështesë autoritetet kombëtare. Le t’i lëmë fillimisht autoritetet franceze të kryejnë punën e tyre. Ne jemi të gatshëm të ofrojmë ndihmë aty ku është e mundur”, deklaroi ai.
Akti i Shërbimeve Digjitale parashikon gjithashtu një mekanizëm reagimi ndaj krizave, i cili mund të aktivizohet në rast të një kërcënimi serioz për sigurinë ose shëndetin publik në Bashkimin Europian. Aktivizimi i tij do t’i jepte Komisionit kompetenca emergjente mbi platformat online.
Deri më tani, megjithatë, nuk është ndërmarrë asnjë hap për aktivizimin e këtij mekanizmi.
Ndërkohë, autoritetet e zbatimit të ligjit u kanë kërkuar platformave online të vënë në dispozicion informacione që mund të ndihmojnë në identifikimin e personave të përfshirë në akte vandalizmi dhe grabitje.
Në Francë, persona të dyshuar për grabitje kanë tentuar të shesin mallrat e vjedhura në platformën e tregtisë së dorës së dytë Vinted, duke bërë që policia t’i kërkojë kompanisë ndihmë për identifikimin e përgjegjësve.
Nga ana tjetër, ka prova se rrjetet e dezinformimit të lidhura me Rusinë, përfshirë ato që qëndrojnë pas operacioneve Overload dhe Doppelgänger, kanë shfrytëzuar pamjet e dhunës për të përforcuar fushatat e tyre në internet.
Megjithatë, ndryshe nga kriza e migracionit në Ceuta gjatë kësaj vere, kur një sasi e konsiderueshme provash tregoi se mijëra persona ishin mobilizuar nga informacione të rreme të shpërndara online, protestat në Francë, Itali dhe vende të tjera duket se deri më tani janë shfrytëzuar nga aktorë të huaj, dhe jo se janë nxitur prej tyre.