Një studim neurofiziologjik ka zbuluar se shikimi sy më sy mes një qeni dhe pronarit të tij aktivizon të njëjtën “kaskadë kimike” që krijon lidhjen mes një nëne dhe fëmijës së saj. Dhe ka një arsye pse kjo nuk ndodh me ujqërit. Në fund të fundit, pronarët që e quajnë qenin e tyre “vogëlushi im” nuk e kanë krejt gabim. Në eksperimente ku qeni lihet vetëm me një të panjohur dhe më pas në dhomë hyn sërish pronari, është vërejtur se ai sillet njësoj si fëmijët e vegjël në të njëjtën situatë: eksploron më shumë mjedisin dhe tregon më shumë besim ndaj të tjerëve kur personi me të cilin është i lidhur emocionalisht është pranë.
Lidhja mes qenit dhe pronarit ngjan shumë me atë mes prindit dhe fëmijës edhe nga pikëpamja biologjike. Kur një qen dhe pronari i tij shikohen në sy, në trurin e të dyve rritet niveli i oksitocinës, hormoni që lidhet me dashurinë, besimin dhe afërsinë emocionale. I njëjti fenomen ndodh mes miqve të ngushtë, por edhe mes një nëne dhe foshnjës së saj. Që kjo ndodh te njerëzit nuk është surprizë, kushdo që ka një qen e di se sa shumë mund të lidhet me të. Ajo që habit shkencëtarët është fakti se në trurin e qenit aktivizohen të njëjtat mekanizma biologjikë dhe e njëjta kaskadë kimike. Sipas studiuesve, kjo tregon se për qenin, njeriu është një “shpërblim social”. Me fjalë të tjera, është një provë neurofiziologjike se edhe ai krijon ndjenja pozitive dhe një lidhje të fortë emocionale me ne.
Pse nuk ndodh e njëjta gjë me ujqërit?
Studimet kanë treguar se në situata të ngjashme ujqërit nuk përjetojnë të njëjtën rritje të oksitocinës. Kjo sugjeron se mekanizmi i shkëmbimit të ndërsjellë të afeksionit është zhvilluar te qentë gjatë procesit të zbutjes dhe bashkëjetesës me njerëzit, i cili ka nisur rreth 23 deri në 40 mijë vjet më parë. Përfitimet e marrëdhënies me një qen nuk kufizohen vetëm te mirëqenia emocionale. Studimet tregojnë se shoqëria e një qeni mund të ulë rrezikun e problemeve kardiovaskulare, të reduktojë ankthin dhe të përmirësojë humorin. Madje edhe përkëdhelja e një qeni, qoftë ai edhe jo i yti, ka efekte të matshme në organizëm: tensioni i gjakut ulet, ndërsa rriten nivelet e oksitocinës, dopaminës dhe endorfinave, substanca që lidhen me ndjenjën e mirëqenies. Interesante është se edhe qentë përfitojnë nga ky ndërveprim. Edhe tek ata janë vërejtur ndryshime fiziologjike të ngjashme, megjithëse më të moderuara. Ndoshta pikërisht për këtë arsye këta miq besnikë me katër këmbë janë gjithmonë kaq entuziastë për të luajtur dhe për të kaluar kohë me ne.
