Viti 1917 shënoi një pikë kthese vendimtare në rrjedhën e Luftës së Parë Botërore, veçanërisht për Rusinë, e cila po përjetonte tronditje të thella politike, shoqërore dhe ushtarake. Revolucioni i Shkurtit dhe më pas Revolucioni i Tetorit sollën përmbysjen e regjimit carist dhe ardhjen në pushtet të bolshevikëve, të cilët kishin si një nga premtimet kryesore nxjerrjen e Rusisë nga lufta. Në këtë kontekst historik, më 15 dhjetor 1917 u nënshkrua një armëpushim midis Republikës Socialiste Federative Ruse dhe Fuqive Qendrore.
Marrëveshja e armëpushimit u nënshkrua midis Rusisë, nga njëra anë, dhe Perandorisë Austro-Hungareze, Bullgarisë, Perandorisë Gjermane dhe Perandorisë Osmane, nga ana tjetër. Ky akt përfaqësonte një ndalim të përkohshëm të luftimeve në Frontin Lindor, i cili për më shumë se tre vjet kishte qenë një nga teatrot kryesore të luftës në Evropë. Armëpushimi hyri në fuqi dy ditë më vonë, më 17 dhjetor 1917, duke sjellë një qetësi relative pas humbjeve të mëdha njerëzore dhe materiale.
Për Rusinë bolshevike, armëpushimi ishte një hap i domosdoshëm për konsolidimin e pushtetit të brendshëm dhe përballimin e luftës civile që po afrohej. Ushtria ruse ishte e demoralizuar, ekonomia e rrënuar dhe popullsia e lodhur nga sakrificat e vazhdueshme. Ndërprerja e luftimeve u pa si një mjet për t’i dhënë përparësi reformave të brendshme dhe stabilizimit të shtetit të ri socialist.
Nga ana e Fuqive Qendrore, armëpushimi me Rusinë krijoi mundësi strategjike të rëndësishme. Ai u lejoi atyre të transferonin trupa nga Fronti Lindor drejt Frontit Perëndimor, ku lufta kundër Aleatëve vazhdonte me intensitet të lartë. Kjo lëvizje synonte të forconte pozitat e tyre dhe të ndikonte në përfundimin e luftës përpara se Shtetet e Bashkuara të jepnin efektin e plotë ushtarak në Evropë.
Armëpushimi i dhjetorit 1917 shërbeu si paradhomë për negociatat e paqes që do të pasonin, të cilat kulmuan me Traktatin e Brest-Litovskut në mars 1918. Edhe pse kushtet e mëvonshme të paqes ishin të rënda për Rusinë, armëpushimi mbetet një moment historik i rëndësishëm, që shënoi daljen e saj nga Lufta e Parë Botërore dhe rikonfigurimin e ekuilibrave politikë e ushtarakë në Evropë.
Përgatiti: L.Veizi