Last Updated on 13/10/2026 by EL
Evropa po përpiqet të forcojë sovranitetin e saj në hapësirë, ndërsa përgatitet të vendosë se si do të financojë rrjetet satelitore dhe infrastrukturën e komunikimit për vitet e ardhshme. Në Parlamentin Evropian, në Bruksel, përfaqësues të autoriteteve kombëtare të telekomunikacionit, zyrtarë të Bashkimit Evropian dhe kompania spanjolle Sateliot diskutuan të martën për rolin e frekuencave radio dhe investimeve në kontrollin e rrjeteve të komunikimit në orbitë.
Takimi, i organizuar nga Sateliot, u përqendrua te mënyra se si satelitët mund të zgjerojnë mbulimin e komunikimeve, veçanërisht në zonat ku rrjetet tokësore nuk arrijnë. Satelitët e kompanisë funksionojnë si antena telefonike në hapësirë, duke lidhur pajisje të internetit të gjërave (IoT), si sensorë dhe gjurmues, që përdoren për mbledhjen dhe transmetimin e të dhënave.
Sfida për Evropën lidhet edhe me përfundimin e ciklit aktual të financimit për hapësirën. Programi hapësinor i BE-së për periudhën 2021–2027, me një buxhet prej 14,8 miliardë eurosh, përfshin sisteme strategjike si Galileo, për navigimin satelitor, dhe Copernicus, për vëzhgimin e Tokës. Ky program përfundon vitin e ardhshëm, në të njëjtën kohë me kuadrin financiar shumëvjeçar të Bashkimit Evropian.
Për periudhën 2028–2034, Komisioni Evropian propozon që financimi i sektorit hapësinor të përfshihet në një Fond të ri Evropian për Konkurrueshmërinë, i cili synon të mbështesë industritë strategjike të kontinentit. Propozimi parashikon një fond të përbashkët ku 131 miliardë euro do të orientohen drejt mbrojtjes dhe hapësirës.
Vendimet e ardhshme buxhetore do të jenë vendimtare për aftësinë e Evropës për të zhvilluar teknologjitë e saj dhe për të zvogëluar varësinë nga aktorët e jashtëm në një sektor me rëndësi në rritje për komunikimin, sigurinë dhe ekonominë. Udhëheqësit e BE-së pritet të diskutojnë buxhetin e ardhshëm në mbledhjen e Këshillit Evropian të enjten dhe të premten.
Ndërkohë, Drejtoria e Përgjithshme e Komisionit Evropian për Industrinë e Mbrojtjes dhe Hapësirën (DG DEFIS) ka mbyllur më 29 shtator fazën e aplikimeve për një kontratë kuadër katërvjeçare, me vlerë 55 milionë euro. Kontrata synon të sigurojë mbështetje menaxheriale dhe ligjore për tri fusha kryesore: IRIS², konstelacionin e planifikuar satelitor të BE-së për komunikime të sigurta, mbikëqyrjen dhe gjurmimin e objekteve në hapësirë, si dhe analizën e ekonomisë hapësinore.
Financimi i ardhshëm dhe qasja në frekuencat radio do të jenë ndër faktorët që do të përcaktojnë nëse Evropa do të arrijë të ndërtojë një infrastrukturë hapësinore më të pavarur dhe konkurruese.