Më 8 janar 2005, në thellësitë e Oqeanit Paqësor, në jug të ishullit Guam, ndodhi një nga aksidentet më të rënda dhe më tronditëse në historinë e flotës së nëndetseve bërthamore të Marinës Ushtarake të Shteteve të Bashkuara. Nëndetsja sulmuese bërthamore USS San Francisco (SSN-711), e tipit Los Angeles, u përplas me shpejtësi të plotë me një mal nënujor të panjohur dhe të pakartografuar.
Në momentin e përplasjes, nëndetsja po lundronte nën ujë me një shpejtësi të lartë operative. Goditja ishte e menjëhershme dhe shkatërruese. Anija u ndal brutalisht, duke u përplasur me masivin shkëmbor nënujor sikur të kishte goditur një mur betoni. Brenda nëndetses, marinarët u hodhën përpara nga forca e goditjes; pajisje u shkëputën, tubacione u dëmtuan dhe struktura e përparme e anijes u shkatërrua rëndë.
Një marinar humbi jetën nga plagët e marra gjatë aksidentit, ndërsa mbi 90 të tjerë u plagosën, disa prej tyre rëndë. Ishte një bilanc i rëndë për një flotë që operon zakonisht në heshtje dhe me disiplinë absolute, larg syve të publikut.
Ironikisht, reaktori bërthamor dhe sistemi i energjisë mbetën të paprekur, duke shmangur një katastrofë shumë më të madhe. Kjo tregoi qëndrueshmërinë teknike të projektimit të nëndetseve amerikane, por njëkohësisht nxori në pah rrezikun ekstrem të navigimit në thellësi të panjohura oqeanike.
Pas përplasjes, USS San Francisco u detyrua të ngjitej në sipërfaqe dhe të lundronte me shpejtësi të kufizuar drejt bazës detare në Guam. Pamja e saj në port ishte tronditëse: pjesa e përparme e anijes ishte e shtypur dhe e deformuar rëndë, duke dëshmuar fuqinë e jashtëzakonshme të përplasjes.
Hetimet e mëvonshme zbuluan se shkaku kryesor i aksidentit ishte përdorimi i hartave detare të vjetruara dhe të pasakta, ku mali nënujor nuk ishte i shënuar. Për pasojë, disa oficerë përgjegjës për navigimin dhe komandën u ndëshkuan administrativisht dhe karrierat e tyre u ndërprenë.
Megjithatë, Marina amerikane reagoi shpejt. Dëmtimet u vlerësuan, dhe nëndetsja u transportua për riparime të mëdha strukturore, përfshirë zëvendësimin e pjesës së përparme. Brenda pak vitesh, USS San Francisco u rikthye në shërbim aktiv, një dëshmi e kapacitetit industrial dhe ushtarak të SHBA-së.
Ky incident mbetet një nga aksidentet aksidentale më serioze në historinë e flotës së nëndetseve bërthamore amerikane, jo për shkak të një sulmi armik, por për shkak të një armiku të padukshëm: gjeografisë së panjohur të oqeanit. Ai shërbeu si një alarm i fortë për nevojën e përditësimit të hartografisë detare dhe për rrezikun konstant që fshihet nën sipërfaqen e qetë të deteve.
Përgatiti për botim: L.Veizi