Last Updated on 10/07/2025 by adminfjala
Më 10 korrik 1985, në portin e Auckland-ut në Zelandën e Re, një akt sabotimi tronditi opinionin ndërkombëtar dhe ekspozoi fytyrën e errët të diplomacisë së fshehtë shtetërore. Anija “Rainbow Warrior”, simbol i aktivizmit ambientalist të organizatës Greenpeace, u bombardua dhe fundos nga dy shpërthime të vendosura në trupin e saj prej agjentëve të shërbimit sekret francez (DGSE). Në këtë akt terrorist humbi jetën Fernando Pereira, një fotograf dhe aktivist portugjez që ishte në bord.
Qëllimi i sulmit
“Rainbow Warrior” po përgatitej të lundronte drejt ishujve Mururoa në Oqeanin Paqësor për të protestuar kundër testeve bërthamore të Francës. Aktiviteti i Greenpeace në këtë rajon kishte fituar vëmendje të madhe mediatike dhe shkaktonte presion ndërkombëtar ndaj qeverisë franceze për të ndalur provat bërthamore. Për ta ndaluar këtë, Franca vendosi të përdorte mjete të jashtëligjshme – sabotonte fizikisht anijen, pavarësisht rrezikut për jetët njerëzore.
Ngjarja dhe pasojat
Në natën fatale, agjentët francezë kishin infiltruar portin dhe kishin vendosur dy bomba me kohë në trupin e anijes. Shpërthimi i parë dëmtoi rëndë anijen; i dyti ndodhi ndërsa shumë aktivistë përpiqeshin të kuptonin çfarë kishte ndodhur. Pikërisht atëherë, Fernando Pereira, që ishte rikthyer për të shpëtuar pajisjet fotografike, u zu poshtë nga ujërat që përmbytën kabinën dhe humbi jetën.
Fillimisht, Franca mohoi çdo përfshirje në sulm. Por, falë punës së shpejtë dhe të vendosur të autoriteteve të Zelandës së Re, dy agjentë të DGSE, Dominique Prieur dhe Alain Mafart, u arrestuan brenda pak ditësh dhe u akuzuan për:
-Zjarrvënie
-Komplot për të kryer zjarrvënie
-Dëmtime me dashje
-Vrasje
Pasi presioni ndërkombëtar u rrit dhe prova të pakundërshtueshme dolën në dritë, Franca u detyrua të pranojë përgjegjësinë.
Dënimi dhe zgjidhja diplomatike
Të dy agjentët u dënuan me 10 vite burg në Zelandën e Re, por pas një marrëveshjeje diplomatike mes Parisit dhe Wellington-it, ata u transferuan për të vuajtur dënimin në një bazë ushtarake franceze në një ishull të Paqësorit – dhe u liruan vetëm pas disa muajsh.
Trashëgimia
Ngjarja e “Rainbow Warrior” është një nga shembujt më të dukshëm të sabotimit shtetëror ndaj aktivizmit paqësor. Ajo:
Dënoi rëndë Francën në opinionin publik ndërkombëtar
Rriti ndërgjegjësimin për rreziqet e testimeve bërthamore
Forcoi më tej lëvizjen globale për paqe dhe mbrojtjen e mjedisit
Ndërsa Greenpeace rindërtoi një Rainbow Warrior të re, trashëgimia e kësaj tragjedie jeton si një dëshmi e guximit qytetar dhe e çmimit që ndonjëherë kërkon aktivizmi.
Përgatiti: L.Veizi